Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2020/226 K.2021/100

Katip ... Davacı :... ... Davalılar :... Dava : Tasarım İle İlgili YİDK Kararının İptali, Tasarım Hükümsüzlüğü İle Sicilden Terkin Dava Tarihi : 10/08/2020 Karar Tarihi : 17/03/2021 Gerekçeli Kararın Yazıldığı Tarih : 18/03/2021 Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan Tasarım İle İlgili YİDK Kararının İptali, Tasarım Hükümsüzlüğü İle Sicilden Terkin istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçelerinde özetle; davalı tarafın ... sayılı profil konulu tasarım başvurusuna karşı itiraz ettiklerini, halbuki anılan profil tasarımlarının yenilik kriterine haiz olmadığını, ilgili tasarımların ayırt edici de olmadıklarını, müvekkilinin ... sayılı tasarımı ile dava konusu 1 sıra numaralı tasarımın, ...sıra numaralı tasarım ile dava konusu 2 sıra numaralı tasarımın, müvekkilinin ... kodlu tasarımı ile dava konusu 3 sıra numaralı tasarımın, müvekkilinin 25 G 13 profil tasarımı ile dava konusu 4 sıra numaralı tasarımın birbirleri karşısında hiçbir farklarının bulunmadığını, profillerin tırnak, yuva,

kulak gibi girinti ve çıkıntılarının yer aldığı bölgelerin birebir ile aynı olduğunu ifade ederek, TÜRKPATENT YİDK'nın ... sayılı kararının iptaline, 2019/05383-1,2,3,4 sıra nolu tasarımların hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı TÜRKPATENT vekili cevabında özetle; verilen kurum kararının yerinde olduğunu ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şahısa usulüne göre tebligat yapılmasına karşın, yargılamaya bir katılımı olmadığından cevabına rastlanmamıştır.

Davanın açılmasını müteakip yargılamaya katılımı olan tarafların dava, cevap, cevaba cevap, ikinci cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

GEREKÇE

Dosya uyuşmazlık konuları hakkında rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve rapor tanzim ettirilmiştir.

Davacı ve davalılar arasındaki uyuşmazlık, davalı tasarımının davacı tasarımı karşısında yeni olup olmadığı, davalı tasarımının yenilik ve ayırt edicilik vasfına haiz olup olmadığı, YİDK kararının yerinde olup olmadığı, hükümsüzlük ve terkin şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

Celp olunan tescil dosyaları kapsamından davacının 2019/05383-1,2 sıra numaralı tasarım tescil başvuru sahibi olduğu beyan, tevsik ve müşahede olunmaktadır.

Davaya konu 2019/05383/1,2 sıra numaralı tasarımı için davalı şahıs tarafından 09/09/2019 tarihinde başvuruda bulunulduğu, başvurunun yayınına karar verildiği, ilana karşı davacının 2002/03244-14 ve 2002/03244-9 sıra numaralı tasarımlarına dayalı olarak itirazda bulunduğu, TÜRKPATENT YİDK'nın ... sayılı kararı ile itirazın reddine karar verildiği ve bunun üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Toplanan delillere, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;

Dava konusu tasarım alüminyum profil tasarımları, tasarımsal kaygıların ötesinde işlevsel fonksiyonları itibariyle tasarlanan ürünler olup bu ürünlerin normal kullanımları itibariyle genel olarak yalnızca dış yüzey kısımları nihai kullanımda görünebilir nitelikte olup seçenek özgürlüğü açısından dikkate alınabilecek olan kısım da bu yüzey yapısı olduğu;

Bilirkişi raporunda da görüldüğü üzere, ilgili ürünlerin ağız yapılarında yer alan girinti, çıkıntı, yuva vb. birçok unsur bakımından tasarımlar farklılaşabilmekle birlikte nihai kullanım esnasında bu kısımların, yenilik ve ayırt edicilik değerlendirmesinde bir önemi olmayacağı;

Bilgilenmiş kullanıcılar birer uzman olmayacakları için tasarımın detaylarındaki küçük farklılıklara dikkat etmeyecek ancak alım tercihlerini etkileyecek hususlarda yapılan değişiklikleri fark edebilecek kişiler olduğu;

Dava konusu profiller için bilgilenmiş kullanıcının bu ürünlerin satışının gerçekleştiği iş yerlerinde çalışan veyahut bu tasarımların uygulandığı ürünleri satın alacak, seçecek ve bu nedenle ilgili ürünler hakkında araştırma yapmış bir kimse olabileceği, ancak tespit edilen bilgilenmiş kullanıcının bu ürünleri üreten bir üretici veya ürünlerin tüm teknik özellikleri konusunda bilgi sahibi bir satın alma departmanı sorumlusu olarak algılanmaması gerekmekte olup, yalnızca daha önce söz konusu ürünleri incelemiş, ürünlerle ilgili sektörel ve görsel bilgi birikimine sahip kişiler olarak kabul edilmeleri ve bu doğrultuda bir değerlendirme yapılmasının yerinde olacağı;

Dava konusu ... sayılı tasarım ile redde gerekçe gösterilen...sayılı tasarım karşılaştırılması;

Her iki profilin de arka kısmında iki kanat çıkıntısının bulunduğu, kanat yüzey üzerindeki kanalların konumları aynı olmakla birlikte kanal aralarındaki mesafelerin farklı olduğu, önceki dokümanda daha geniş bir mesafe varken, dava konusu dokümanda bu mesafenin daraltıldığı,

yine yanal yüzey kenar kısmında, dava konusu tasarımda öncelikle dar bir kanal, sonrasında ise tekli bir kesit yapı bulunmakta olup bunların konum ve şekillerinin önceki dokümandan farklı olduğu. ancak bu tasarımlarda profillerin tırnak ve yuva kısımlarının, nihai kullanım esnasında monte edilecekleri bileşik ürünlerin içerisinde kalacağı, bu anlamda nihai kullanımda görülebilir kısmının ön yüzeyindeki düz yüzeyden ibaret olacağı, bahsi geçen kısımların, tasarım koruması kapsamında kalan hiçbir tasarımsal niteliği olmadığı, dava konusu tasarımın önceki tasarımlar karşısında yeni veya ayırt edici olup olmadığı değerlendirilebilir olmadığı;

Dava konusu 2019/05383-2 sayılı tasarım ile redde gerekçe gösterilen 2002/03244-9 sayılı tasarım karşılaştırılması;

Her iki profile bakıldığında, profillerin arka kısmında tek kanatlı bir yapı olduğu, kanat yüzeyi üzerinde uç kısımda bir kanalın yer aldığı, yine yanal yüzeyin görünen kısmında birbiri ile aynı şekilde konumlandırıldığı görülen çıkıntılar yer almakla birlikte kanat kısmına bakan yüzeyde de yine benzer şekilde ve fakat yuvarlak ile gösterilen kısım bakımından farklılaşmış kanallara yer verildiği,

ancak bu tasarımlarda profillerin tırnak ve yuva kısımlarının, nihai kullanım esnasında monte edilecekleri bileşik ürünlerin içerisinde kalacağı, bu anlamda nihai kullanımda görülebilir kısmının ön yüzeyindeki düz yüzeyden ibaret olacağı, bahsi geçen kısımların, tasarım koruması kapsamında kalan hiçbir tasarımsal niteliği olmadığı aşikar olup bu çerçevede dava konusu tasarımın önceki tasarımlar karşısında yeni veya ayırt edici olup olmadığı değerlendirilebilir olmadığı;

Dava konusu 2019/05383-3 sayılı tasarım ile redde gerekçe gösterilen ... 2013 kataloğundaki ... nolu profil;

... katalogundaki görsel öncelikle profilin önden kesit halinden ibaret olup bütüne ait bir görsele haiz olmadığı, bununla birlikte önceki tarihli dokümanda yapılan numaralandırma esas alınarak, dava konusu tasarımın ağız kısmı ile karşılaştırıldığında, yuvalark içine alınan kısımlar dışındaki kesitlerin birbiri ile örtüştüğü, ancak yuvarlak içindeki kesitler, önceki tarihli dokümanda yer almadığı,

bununla birlikte yukarıda diğer tasarımlar açısından da ifade olunduğu üzere her iki profil de incelendiğinde, profillerin tırnak ve yuva kısımlarının, nihai kullanım esnasında monte edilecekleri bileşik ürünlerin içerisinde kalacağı, bu anlamda nihai kullanımda görülebilir kısmının ön yüzeyindeki düz yüzeyden ibaret olacağı, bahsi geçen kısımların, tasarım koruması kapsamında kalan hiçbir tasarımsal niteliği olmadığı, bu çerçevede dava konusu tasarımın önceki tasarımlar karşısında yeni veya ayırt edici olup olmadığı değerlendirilebilir olmadığı;

Dava konusu 2019/05383-4 sayılı tasarım ile redde gerekçe gösterilen ... 2013 kataloğundaki 25 G 13 nolu profil;

... katalogundaki görsel öncelikle profilin önden kesit halinden ibaret olup dava konusu tasarımdaki gibi bütüne ait bir görsellik taşımadığı, kaldı ki dava konusu tasarımın ağız kısmının yakınlaştırılmış görselinde orta kesitin ve en ön kısımdaki kesitin yapılarının, önceki dokümandakinden farklı olduğu, orta kesitte önceki dokümandaki kıvrımlı yapı bulunurken, dava konusu dokümanda çok daha sınırlı ve doğrusal nitelikte bir kesitin mevcut olduğu, yine en ön kısımdaki kesitte de dava konusu tasarımca ters “c” işaretini andırır bir bükülme mevcutken, önceki dokümanda hafif içe eğik, doğrusal yapıda bir kesit yer aldığı;

Bununla birlikte yukarıda diğer tasarımlar açısından da ifade olunduğu üzere her iki profil de incelendiğinde, profillerin tırnak ve yuva kısımlarının, nihai kullanım esnasında monte edilecekleri bileşik ürünlerin içerisinde kalacağı, bu anlamda nihai kullanımda görülebilir kısmının ön yüzeyindeki düz yüzeyden ibaret olacağı, bahsi geçen kısımların, tasarım koruması kapsamında kalan hiçbir tasarımsal niteliği olmadığı, bu çerçevede dava konusu tasarımın önceki tasarımlar karşısında yeni veya ayırt edici olup olmadığı değerlendirilebilir olmadığı;

Profil tasarımlarının nihai kullanım esnasında, tasarımsal unsurlar ihtiva ettiği iddia olunan ve fakat aslında işlevsel nitelik gösterir profiller iç kesit biçimlerinin bir bileşik ürüne (kapı, pencere, cam balkon vs) monte edilerek kullanıldığı, monte edildikten sonra bu iç kesit biçimlerinin zaten nihai kullanımda bilgilenmiş kullanıcı tarafından görülebilir olmadığı, monte edildikten sonraki görünen yüzeylerinin dış yüzeyleri olduğu, görünen dış yüzeyinde, düz yüzey harici tasarımsal unsurlar içerir profiller bakımından bu kısımlar yönünden değerlendirme yapılması mümkün ise de somut olaydaki gibi hiçbir girinti – çıkıntı, desen vs. unsur taşımayan profiller bakımından yenilik ve ayırt edicilik değerlendirmesinin yapılmasının mümkün görülmediği;

Dava konusu tasarımların bir profil tasarımı olup profil tasarımı karmaşık bir ürünün parçalarını teşkil etmekte, üzerlerinde yer alan çıkıntıları, profil iç odacıkları normal bir kullanım içerisinde görüldüğü, o nedenle bu tür ürünlerin yenilik ve ayrıt ediciliğin yönünde bir değerlendirme yaparken bu tasarımların normal bir kullanım sırasında, bilgilenmiş kullanıcı tarafından görülebilecek dış özelliklerinden hareketle bir değerlendirme yapılması gerektiği, ancak düz bir yüzeyden ibaret olduğu görülen dış yüzeyler itibariyle de başvuru konusu olan herhangi bir tasarımın korunmasının mezkur düzenlemeler uyarınca da mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Neticede dosya incelendiğinde, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından;

Dava konusu 2019 05383 sayılı profil tasarımlarının, nihai kullanım esnasında bileşik bir ürünün parçası olarak kullanıma konu edilebileceği, iç kesit görünümlerinin bu nedenle tasarımsal kaygılardan ziyade işlevsel özelliklerini yerine getirme amacıyla tasarlandıkları, bu nedenle nihai kullanım esnasında bu iç kesitlerin görünür nitelikte olmayacağı, yalnızca profil dış yüzeylerinin görülebilir olacakları ve bu yüzeyleri itibariyle de herhangi bir tasarımsal özelliğe haiz olmadığı,

söz konusu tasarımların yeniliği açısından mesnet tutulan önceki tarihli dokümanlarda yer alan görsellerin de aynı şekilde tasarlanmış profilller oldukları, bu profillerin de normal kullanım esnasında görülebilir dış yüzeylerinde hiçbir ek/tasarımsal unsurun yer aldığının görülemediği,

bu nedenle yenilik değerlendirmesi açısından tasarımların karşılaştırılabilir olmadıkları, bununla birlikte iç kesitlerindeki işlevsel unsurların nihai kullanım esnasında, bilgilenmiş kullanıcı tarafından görülmeleri mümkün olmayacağından ve de düz yapılı dış yüzeylerinin de tasarımsal bir unsur ihtiva etmemeleri nedeniyle yenilik ve ayırt edicilik şartlarını sağlamadıkları, YİDK kararının yerinde olmadığı, TÜRKPATENT YİDK’nın ... sayılı kararının iptali şartlarının oluştuğu, hükümsüzlük ve terkin koşullarının oluştuğu, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığından,

rapor doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

MASRAF DÖKÜMÜ

İlk Masraf : 116,60.-TL Bilirkişi Ücreti : 1.800,00.-TL

P.P : 135,50.-TL

TOPLAM : 2.052,10.-TL