Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/148 K.2022/23

Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan YİDK Kararının İptali İle Tescil istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçeleriyle özetle; müvekkilinin, “1777+şekil” ibareli markasının 29, 30, 32, 35 ve 43. sınıflardaki hizmetlerde tescili için 17.10.2019 tarihinde davalı Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde marka başvurusunda bulunduğunu, ... kod numarası verilen markanın ilan edildiğini ve başvurunun ilanına davalı tarafından itiraz edildiğini, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan incelemenin ardından itiraza gerekçe ... sayılı ve 30. sınıfta tescilli markalar gereğince söz konusu marka başvurusunun, SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca kısmen reddine karar verildiğini,

müvekkiline ait başvurunun tescil işlemlerinin kalan mal ve hizmetler için ise devamına karar verildiğini, marka başvurusunun kısmen reddi kararına karşı müvekkili tarafından itiraz edildiğini ancak Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu’nun 26/03/2021 tarih ve ... sayılı kararı ile itirazının reddine karar verildiğini, müvekkili markası ile davalı tarafa ait redde gerekçe markaların genel görünüm itibariyle incelenmesi neticesinde birbirinden farklı oldukları ve ayrıldıklarının görüldüğünü, davaya konu müvekkiline ait markanın şirketin kuruluş tarihi olan 1777 yılını işaret eden “1777+şekil” ibaresinden oluştuğunu,

redde gerekçe marka tescillerinin ise “7777”, “177” ve “777 içerisinde çikolata ibareli” farklı rakam, yazı stili ve kelimesel unsurlardan meydana getirilmiş olduğunu, müvekkiline ait marka ve redde gerekçe markaların görsel olarak birbirinden farklı olduğunu, aralarında müvekkili markası ile karışıklığa yol açacak bir benzerlik bulunmadığını, özel bir biçim verilmemiş, özgün olmayan, standart karakterlerle yazılmış davalıya ait “177” ve “7777” ibareli markaların ayırt edicilik gücünün çok zayıf olduğunu, ayırt edici niteliği zayıf,

redde gerekçe gösterilen kısa sayı markalarına eklenecek küçük değişikliklerin bile markaların kolaylıkla birbirlerinden ayrılmasını ve farklılaşmasını sağladığını, müvekkili marka başvurunun kendine has yazım sitili ve markanın önüne veya sonuna eklenen 1 ve 7 rakamlarının dava konusu markalar arasındaki iltibas riskini net bir şekilde ortadan kaldırdığını,

ayrıca müvekkilin kuruluş yılını işaret eden itiraza konu “1777” ibaresinin aynı zamanda müvekkilinin aynı mal ve hizmetler için adına 2016/56743 sayı ile tescilli olduğunu ve tescil ile kazanılmış müktesep hakkının bulunduğunu beyan ederek TÜRKPATENT YİDK’nın 26/03/2021 tarih ve ... sayılı kararının iptali ile reddedilen emtialar bakımından dava konusu ... sayılı marka başvurusu tescil işlemlerinin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı TÜRKPATENT vekili cevabında özetle; dava konusu, başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaların görsel, işitsel, kavramsal ve bütün olarak ortaya çıkan izlenim bakımlarından benzer markalar olduğunu, markalar, kapsadıkları mal ve hizmetler yönünden değerlendirildiğinde de, başvuru markasının kısmı ret kapsamında bulunan mal ve hizmetleri ile aynı/aynı tür mal ve hizmetlerin redde gerekçe markaların kapsamında bulunduğunu, markaların benzerliği,

bu benzerliğin düzeyi ve mal ve hizmetlerin aynı/aynı tür olması birlikte değerlendirildiğinde kısmi ret kararına konu mal ve hizmetler bakımından markalar arasında 6769 sayılı SMK’nın 6(1) maddesi anlamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, kurum kararının yerinde olduğunu ifade ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı şirket vekili cevabında özetle; müvekkili adına tescil edilen “777”, “177” ve “777” markaları ile davacı tarafça talep edilen “1777” ibareli markalar karşılaştırıldığında, kelime unsurlarının görsel algıdaki seçiciliği de dikkate alındığında aynısı olduğunu, bu durumun tüketiciler tarafından karıştırma ihtimali göz önünde bulundurularak mal ve hizmetlerin aynı ve benzer olmaları dikkate alındığında davanın reddini gerektiğini, müvekkilinin markası ile davaya konu markanın aynı malları kapsamaları ve benzer nitelikteki tüketiciye hitap etmeleri bakımından ... tarafından karıştırılacağını, kurum kararının yerinde olduğunu ifade ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davanın açılmasını müteakip yargılamaya katılan tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, bilirkişi raporu alınmış, tahkikat icra olunmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

GEREKÇE

Davacı ve davalılar arasındaki uyuşmazlık, başvuru markası ve mal/hizmetler ile itiraza mesnet markalar ve mal/hizmetler arasında benzerlik, karıştırılma ihtimalinin olup olmadığı, YİDK kararının yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DEĞERLENDİRMELER

6769 sayılı SMK Md. 6/1 kapsamında reddedilen dava konusu “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis.

Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz.

Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler.

Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç.

Pekmez. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” malları/hizmetleri bakımından yapıldığı,

Emtia ve Marka İşaretleri Bakımından Benzerlik Değerlendirmesi

Benzerlik değerlendirmesinin ilk koşulu markaların tescilli oldukları sınıfların birbirine benzerliğidir. Markaların tescilli oldukları veya tescili talep edilen mal ve hizmetlerin benzerliğine kanaat getirilmesi halinde, ikinci şart olan markaların benzerliğine geçilir. Eğer her iki koşul da gerçekleşmiş ise markalar arasında iltibas olduğuna karar verilecektir.

Markalar arasındaki benzerlik incelenirken,

* Markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları

* Görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlik,

* Çağrıştırma,

* Bir bütün olarak markaların uyandırdığı toplu kanaat,

* Malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu,

* Markayı taşıyan mal veya hizmetin değeri ve alıcının bu mal ve hizmeti almaya ayırdığı zaman,

kriterleri ele alınmalıdır.

İltibas, kanunlarda tanımlanmamış olmakla birlikte öğretide “bir markanın aynen veya benzerinin kullanılması suretiyle, alıcı zihninde gerek emtiaların (veya hizmetlerin), gerekse müteşebbisin kaynağı açısından yanlış kanaatler uyandırılması ve bunların aynı yerden piyasaya sürüldüklerinin düşündürülmesi, bu yönden çağrışımlar yapması” olarak tanımlanmıştır.

Sadece alıcıların belirli bir mal veya hizmet yerine başka mal veya hizmeti almak istemeleri halinde değil; alıcıların mal veya hizmetlerin birbirinden farklı olduklarını anlamalarına rağmen, bunların kaynağının aynı işletme olduğuna veya malları satan yahut hizmetleri sunanlar arasında idari veya ekonomik bağlılık olduğuna inanmaları halinde de iltibas ihtimali vardır.

Dolayısıyla, iltibas bulunduğunun kabulü için işaretin marka ile bağlantı kurulmasına ve düşünsel olarak markayı çağrıştırmasına elverişli olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Tam bu hususta değinilmesi gereken önemli nokta ise karıştırılma ihtimalinin varlığı “...” nezdinde olmalıdır. Bir markanın diğer marka ile karıştırılma ya da iki marka arasında ilişki bulunduğu ihtimali, malın hitap ettiği uzman ya da satıcı nezdinde değil, ... nezdinde araştırılmalıdır.

Dolayısıyla, markaların hitap ettiği tüketici ya da kullanıcı dikkate alınmak suretiyle, markaların bu kişiler nezdinde karıştırılıp karıştırılmayacağının değerlendirilmesi gerekmektedir. “...” tabiri amaca uygun şekilde “markayı taşıyan ürünlerin nihai tüketici kitlesi” olarak anlaşılmalıdır.

Benzerlikte görüşüne başvurulacak kişi markalı ürünün yöneldiği hedef kitleye mensup/makul derecede bilgilendirilmiş, makul derecede dikkatli ve makul derecede ihtiyatla değerlendirme yeteneğine sahip kişinin değerlendirmesidir.

İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının tespitinde, mal ve hizmetlerin aynı veya benzer alıcı çevresine hitap edip etmediklerine ve aynı veya benzer ihtiyaçları gidermede kullanılıp kullanılmadıklarına; markaların kullanıldığı mal veya hizmetin ekonomik değerine; bunların hitap ettiği alıcı grubunun sosyal ve ekonomik düzeyine ve orta yetenekteki alıcıların markanın kullanılacağı mal veya hizmetleri aldıkları sırada sarf edecekleri dikkat ve özene de bakılır.

Emtiaların Aynı/Benzer/İlişkili Olup Olmadığı;

Dava konusu ... sayılı ve “1777+şekil” ibareli marka ile davalıya ait redde gerekçe markaların kapsamında aynı/aynı tür/benzer/ilişkili olarak yer aldığı,

Marka İşaretlerinin Benzer Olup Olmadığı;

Dava konusu “1777+şekil” ibareli marka, siyah renkte, rakamlardan oluşan herhangi bir figüratif unsur içermeyen, “1 (bir)” ve “7(yedi)” rakamlarının kullanıldığı, kullanılan “7 (yedi)” rakamlarının “1 (bir)” rakamına oranla daha büyük olduğu, esas unsuru “1777” olan bir marka olduğu,

Davalı markalarından “7777” ve “177” ibareli markalar siyah renkte, “1 (bir)” ve/veya “7(yedi)” rakamlarının kullanıldığı, kullanılan bütün rakamların aynı büyüklükte olduğu, esas unsurları sırasıyla “7777” ve “177” olan, “777” ibareli marka ise mor renkte, “7(yedi)” rakamının kullanıldığı, kullanılan bütün rakamların aynı büyüklükte olduğu, rakamların tam ortasında “çikolata” ibaresinin yer aldığı, “çikolata” ibaresinin dava konusu mallar ve hizmetler bakımından ayırt edici niteliğinin düşük olması nedeniyle esas unsuru “777” olan markalar oldukları,

Dava konusu marka ile redde gerekçe markaların görsel olarak en az iki adet “7 (yedi)” rakamını içerdiği dava konusu markalar ile davalı markaları işitsel olarak incelendiğinde, tamamının sonunun “yetmiş yedi” olarak okunduğu,

Karşılaştırmaya konu olan markalar görsel ve işitsel olarak incelendiğinde, dava konusu marka ile davalıya ait redde mesnet markalarda görsel olarak “7 (yedi)” rakamının en az 2 adet yer alması, dolayısıyla hem dava konusu markada hem davalı markalarında “7 (yedi)” rakamının görsel olarak ön plana çıkması, işitsel olarak okunuşlarının (binyediyüzyetmişyedi, yedibinyediyüzyetmişyedi, yüzyetmişyedi, yediyüzyetmişyedi) birbirine çok benzemesi, dava konusu markanın üzerinde kullanılacağı emtianın ortalama tüketicileri nezdinde iltibas oluşturacak mahiyette olduğu,

işletmeler arasında bir farklılığa yol açmayacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu marka ile davalı markaları arasında marka işaretleri bakımından işitsel, görsel ve kavramsal olarak karıştırılmaya yol açacak düzeyde bir benzerlik bulunduğu,

Sonuç olarak, dava konusu markanın kapsamında yer alan bölüm dava konusu mallar/hizmetlerin redde gerekçe markaların kapsamlarında aynı/aynı tür/benzer/ilişkili olarak yer aldığı, dava konusu marka ile redde gerekçe markalar arasında işitsel ve görsel olarak iltibas oluşturacak düzeyde benzerlik bulunması nedeniyle dava konusu marka ile redde gerekçe markalar arasında karıştırılma ihtimalinin söz konusu olduğu,

Davacının Müktesep Hak İddiası Bakımından Değerlendirme;

Davacı vekili, müvekkilinin önceki tescillerine dayalı olarak müktesep hak sahibi olduğunu iddia etmiştir.

Yargıtay’ın müktesep hak konusundaki görüşlerine değinerek değerlendirme yapmakta fayda bulunmaktadır. Yargıtay aşağıda belirtilen kararında, bazı istisnai durum ve koşullarda önceki tarihli marka tescilinin sonraki tarihli marka ya da marka başvurusu açısından kazanılmış bir hak teşkil edeceği içtihat edilmiştir.

“…başvuru sahibinin bu yöndeki kazanılmış hakkının varlığından bahsedilebilmesi için müktesep hakkına dayanak teşkil eden önceki tarihli markasının hükümsüzlük tehdidi altında bulunmaması, önceki marka ile sonraki markanın ayırt edici ve asıl unsurlarıyla tescil kapsamlarının aynı olması, sonraki tescili istenen markanın başkası adına tescilli bir markaya yanaşmaması ve son olarak marka sahibinin markasını yeni bir görünümle yeniden tescil ettirmek istemesi amacına uygun olarak önceki tarihli müktesep hak iddiasına dayanak markasını uzun süredir kullanılıyor olması gereklidir.” (Yargıtay Kararı - .... HD., E. 2018/3344 K. 2020/543 T. 20.1.2020)

Bu karardan da anlaşılabileceği üzere müktesep hakkın kabulü dört koşula bağlanmıştır. Bunlar:

1. Müktesep hak iddia edilen marka ile davaya konu markadaki asli unsurların muhafaza edilmiş olması ve eski markaya karşı hükümsüzlük davası açılacak sürenin dolmuş olması ve bu markanın çekişmesiz şekilde kullanılması,

2. Markalar arasında işletme ile bağlantısı ve tüketici nezdinde yaratılan izlenimin korunması,

3. Dava konusu markada, müktesep hak iddia edilen markaya nazaran kapsamın genişletilmemiş olması

4. Markayı uzun süredir kullanıyor olması

Bu dört şartın gerçekleştiği durumlarda marka sahibi kazanılmış hak elde eder. Davacının müktesep hak iddiasında bulunduğu markanın tescil tarihi (26.12.2016) ile başvuru tarihi (17.10.2019) itibariyle 5 yıl sürenin geçmediği, bu sebeple markanın müktesep hakka konu edilemeyeceği

Netice itibariyle,

Dava konusu markanın kapsamındaki dava konusu emtianın davalının markalarının kapsamında aynı/aynı tür/benzer/ilişkili olarak yer aldığı, davacı marka başvurusu ile davalı markaları arasında marka işaretleri bakımından benzerlik olduğu, emtialar bakımından karıştırılma ihtimali bulunduğu, davacının müktesep hak iddiasının yerinde olmadığı, TÜRKPATENT... sayılı YİDK Kararı’nın yerinde olduğu sonuç ve kanaatlerine ulaşılmış davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Kâtip Hâkim ... ✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır