Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/981 K.2022/345

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 21/04/2015 tarihli Danışmanlık ve Uçak İşletmesi Sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin sözleşme gereği edimlerini yerine getirmesine rağmen davalının ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini iddia ederek 5.900,00 Euro işletme masrafı, 8.564,30 Euro operasyon masrafının 22/10/2015 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden yabancı paraya uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dav etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının sözleşme gereklerini yerine getirmediğini, bu nedenle uçaklarının 13/09/2015-17/09/2015 tarihleri arasında havaalanından kalkamadığını, müvekkilinin bu şekilde 150.000,00 TL zararının oluştuğunu, davacının ödemesi gereken bazı bedellerin kendileri tarafından 62.709,00 TL olarak ödenmek zorunda kalındığını, dava dışı şirket aracılığı ile davacıya 25.000,00 TL ödeme yapıldığını, faturalandırılmış tüm borçlarını ödediklerini, borcun kaynağının detaylandırılmadığını, borcu kabul etmediklerini savunarak davanın reddini talep etmişlerdir.

DELİLLER

Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, ihtarnameler, sözleşme, THY ve diğer kurumların cevabi yazıları dosya arasına alınmıştır.

Mali müşavir, sivil havacılık uzmanı ve sözleşme uzmanı bilirkişiden oluşan heyet tarafından düzenlenen 30/11/2017 tarihli raporda, alacağın dayanağının açık olmadığını, ancak mevcut evrak uyarınca davacının sözleşme gereği yükümlülüklerini yerine getirdiğini bildirmişlerdir. Taraf itirazları ile ticari defterlerin incelenmesi bakımından bilirkişi heyetinden alınan 20/04/2018 havale tarihli ek raporda, davacının 2015 yılı defterlerinin usulüne uygun, 2016 yılına ait defterlerinin ise usulüne uygun olmadığını, davalı defterlerinin usulüne uygun tutulduğunu, davacı tarafça sunulan 16/09/2015 tarih 3.115,20 Euro, 363,44 Euro, 2.361,06 Euro bedelli üç adet faturanın davalı defterlerinde kayıtlı olmadığını, davalı kayıtlarına göre davalının 23.980,56 TL borçlu olduğunu bildirmişlerdir.

Taraf itirazları üzerine heyete sözleşme uzmanı nitelikli hesaplama bilirkişi dahil edilerek düzenlenen 09/11/2018 tarihli ön raporun düzenlendiği, eksik evrakın sunulması üzerine bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 15/04/2021 tarihli ek raporda, davacının 5.389,70 Euro operasyonel masraf, 5.900,00 Euro işletme masrafı talep edebileceği bildirilmiştir. Son ek rapor, tüm delillerin toplanması ile düzenlenmiş olmakla, oluşa da uygun bulunarak kök raporlarla birlikte hükme esas alınmıştır.

DEĞERLENDİRME

Dava, danışmanlık ve uçak işletmesi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasında sözleşme imzalandığı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık sözleşme gereği tarafların edimini usulen yerine getirip getirmediği, sözleşmenin devam edip etmediği, davacının alacağı talep hakkı bulunup bulunmadığı, varsa miktarı hususlarında toplanmaktadır.

Her ne kadar davalı sözleşmeyi feshettiklerini ve bu yöndeki iradelerini davacı yana bildirdiğini savunmuş ise de, dosyaya bu hususta bir delil sunmadığı gibi sözleşme kapsamındaki uçakların uçuşlarını gerçekleştirdiğinin bilirkişiler tarafından tespit edilmesi ve taraf defterlerinde karşılıklı olarak kayıtlı faturalar karşısında sözleşmenin feshedilmediği ve davacının sözleşme gereği edimlerini yerine getirdiği kanaatine varılmıştır.

Taraflar arasında, dava konusu sözleşmeden önce düzenlenen uçak kira sözleşmesi nedeni ile de ihtilaf bulunmakta olip buna ilişkin Ankara ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı davasının taraflarının aynı olduğu, davanın kabulüne karar verildiği, kararın istinaf edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmıştır. Bilirkişilerin bu yöndeki değerlendirmesine itibar edilerek, yalnız davalı defterlerinde kendi aleyhine kayıtlı 33.757,00 TL'lik borcun eldeki dava ile ilgisi bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Taraf defterleri incelenmiş, tarafların 2015 yılına ait defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu ve bir kısım fatura ile ödemeler konusunda ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır.

Defterlerin karşılaştırılması neticesinde, her iki taraf defterlerinde kayıtlı ödenmemiş fatura bedelinin 142.388,59 TL olduğu belirlenmiş olduğundan, bu faturaların içeriklerinin itiraza uğramadığı ve hizmetin yerine getirildiği kanaatine varılmıştır. Davacı her ne kadar defterde kayıtlı olmayan faturalar nedeni ile de alacaklı olduğunu iddia etmiş ise de, fatura düzenlenmesinin alacağın varlığını tek başına ispatlamayacağı, fatura içeriklerinde hangi tarihlere ve uçuşlara ilişkin hizmet verildiği hususunun açıkça belirtilmemiş olması karşısında bu faturalardaki hizmetlerin verildiğinin sübut bulduğundan söz etmek mümkün olmamıştır.

Davalı defterlerinde kayıtlı ödemelerin bir kısmına ilişkin dayanak belgelerin sunulduğu, bu hali ile davacı kayıtlarında bulunmayan 107.318,85 TL ödemesinin bulunduğu, bu miktarın davalı borcundan düşülmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Diğer ödemelere ilişkin verilen süreye rağmen dayanak belge ibraz edilmediğinden itibar edilmemiştir.

Bu hali ile davacının dava tarihi itibari ile 35.069,74 TL/10.077,80 Euro (bilirkişi tarafından dava tarihindeki kur dikkate alınarak hesaplanmıştır) alacaklı olduğu değerlendirilmiştir.

Fatura içeriklerinden alacağın operasyonel veya işletme masrafı olup olmadığının anlaşılamadığı, ancak işletme masrafının sözleme gereği aylık olarak ödenmesine karar verildiği, bu hali ile işletme masrafına ilişkin alacağın tamamının (5.900,00 Euro) sübut bulduğu, operasyonel masrafların ise masraf yapıldıktan sonra faturalandırılarak talep edilebilecek olması karşısında davacı tarafından dayanak belgesi sunulan 5.839.70 Euro operasyonel masrafın kabulünün gerekeceği kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar davacı vekilince operasyonel masraflara ilişkin sonradan başkaca faturalar ibraz edilmiş ise de, 12/02/2019 tarihli celsede taraflara ön rapordaki belgelerin sunulması aksi takdirde bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacakları yönünde taraflara ihtarat yapıldığı, faturaların ise bu tarihten sonra sunulduğu dikkate alınarak itibar edilmemiştir.

Her ne kadar davalı, sözleşme gereği davacının sorumlu olduğu bir kısım ödemeyi yaptığını savunmuş ise de, sözleşme gereği ödemelerden nihai sorumluluğun davalıya ait olup avans olarak davacıya ödenebileceğinin kararlaştırılması karşısında bu ödemelerin borçtan düşülmesi talebinin reddi gerekmiştir. Açıklanan gerekçelerle, bilirkişi raporları doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... ¸¸ ¸¸