Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/534 K.2024/245

Av. ... - ... DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ...

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/07/2017

KARAR TARİHİ : 27/03/2024

K.YAZIM TARİHİ : 28/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket ... Taah. San. Ve Tic. Ltd Şti ile davalı şirket ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ... İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd Şti İş Ortaklığı arasında 01/06/2016 tarihinde .... arası muhtelif hat kesimine ...

Tesisleri Kurulması İşi kapsamında sunmuş OLDUKLARI sözleşmede belirtilen KISIM III projesi kapsamında 44 km lik kısmın tren hatlarındaki direk temellerinin her türlü kazılması, karotun kurulması ve projeye göre hazır betonla betonlanması işinin görülmesine ilişkin sözleşme imzalandığını, müvekkili şirket sözleşme gereğince üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve işi eksiksiz birşekilde tamamladığını, müvekkili şirketin işi eksiksiz tamamlaması sebebiyle 30/04/2017 tarihinde geçici kabul tutanağı tutulduğunu, işin geçici kabulünün yapılması uygun görüldüğünü,

müvekkilinin borcunu ifa etmesi akabine 30 gün içerisinde geçici kabul yapılmalı ve geçici kabulün ardından 30 gün içerisinde de bloke kaldırılarak teminat mektubu değeri 36.000 TL ye düşürülmesi gerekirken geçici kabul tutanağı 4 Ay gecikmeli olarak düzenlendiği gibi toplam ödenmesi gereken 56.616,58 TL tutar 30/04/2017 tarihinde geçici kabul yapılmasına rağmen yaklaşık 3 ay geçmiş olmakla birlikte müvekkili şirkete ödenmediğini, halbuki sözleşme gereğince geçici kabul yapılmasından sonra 30 gün içerisinde ödenmesi gerektiğini, davalı şirket 3 aydır ödemede temerrüde düştüğünü,

davaya konu teminat mektubunun süresi 1 yıl olmasına rağmen davalı şirket müvekkil şirketin zor durumundan yararlanarak müvekkili şirkete teminat mektubunun süresinin 3 ay daha uzatılması yönünde baskı yaptığını, müvekkili şirket bunun üzerine çaresizlikle teminat mektubunu 3 ay süreyle uzattığını, lakin davalı şirket borcunu ifa etmemesine rağmen hala haksız ve hukuka aykırı bir şekilde baskı kurarak teminat mektubunun süresinin uzatılması yönünde talepte bulunduğunu, müvekkili şirketin ticari hayatı zaten davalı şirketin kusuru ve haksız ve sözleşmeye aykırı şekilde ödeme yapmamasından dolayı sekteye uğradığını,

mahkemenin tebiren teminat mektubunun nakte çevrilmesini engellemediği taktirde müvekkili şirket ileride daha büyük mağduriyetlerle karşı karşıya kalacağını, mahkemede taktir edeceği üzere müvekkili şirket gibi küçük ölçekli şirketler küresel kriziden çok ciddi boyutta etkilenmiş durumda olduğunu, sunmuş oldukları sözleşme örneğinden ve geçici kabul tutanağından anlaşılacağı üzere müvekkili şirket bütün yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen, davalı şirketler sorumluluklarını yerine getirmediğini,

müvekkili şirket 25/05/2017 tarihli davalı şirketlere yazmış olduğu yazıda davalı şirketin temerrüde düştüğünü alacağının ödenmesi gerektiğini bildirmiş ve ödenmeisini talep ettiğini, davalı şirket başka şirketlerle olan matbu sözleşme ile müvekkilinin yapmış olduğu özel hükümleri olan sözleşme hükümlerini birbirine karıştırarak ödemeden kaçındığını, davalı şirket sehven ödemeden kaçındığını, müvekkili şirketin ticari itibarının sarsılmaması ve kendi şirketinin menfaatlerini korumak için dava açma zorunluluğunda olduğunu,

zira müvekkili şirketin .... bulunan 54.000 TL tutarındaki teminat mektubu haksız yere 3 ay daha uzatılmış ve halihazırda müvekkilinin zor durumundan yararlanılarak uzatılmak istenmektedir.

İşbu sebeple sayın mahkemenizden ivedilikle ... bulunan sözleşmeye konu teminat mektubunun tedbiren nakde çevrilmesinin engellenmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketin ileride hak kaybı olmaması için davaya konu alacak tutarı ve içerideki teminat tutarı kadar kısmın teminat altına alınması 110.616,58 TL tutarın ... da bulunan alacaklarına tedbir konulmasını talep ettiklerini, arz ve izah olunduğu üzere ....

Bulvarı Şubesi 09/06/2016 tarihli ... numaralı 54.000 TL (EllidörtbinTürkklirası) teminat mektubunun nakde çevrilmesinin öncelikle teminat istenmeksizin tedbiren durdurulmasını, mahkemece teminat yatırılması kanaatindeyse uygun göreceği oranda teminatın yatırılarak tedbiren banka teminat mektubunun nakte çevrilmesinin durdurulmasına, karar aşamasın da müvekkiline iadesine davalı şirketlerin ... bulunan hak ve alacaklarına tedbir konulmasına, 56.616,58 TL tutarında sözleşme bedelinin 30/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müvekkili şirkete ödenmesine,

yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafından dava dilekçesinde belirtilen hususlar maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı, sözleşme yükümlülüklerini eksiksiz bir şekilde tamamladığını ve üzerine düşen yükümlülüklerini tamamladığını iddia ettiğini, ancak davacının (alt yüklenicinin) sözleşme kapsamında yükümlülük ve sorumluluklarının devam ettiğini, davacı sözleşme konusu işin eksiksiz tamamlanması sebebi ile 30/04/2017 tarihinde geçici kabul tutanağının imzalandığını iddia ettiğini, ancak taraflar arasında geçici kabul tutanağı imzalanmadığını, davacı, dava dilekçesinde borcunu ifa ettiğini,

bu sebeple müvekkili iş ortaklığı arasında 30/04/2017 tarihinde geçici kabul tutanağının imzalandığını ve bu sebeple de teminat mektubunun 36.000,00TL'ye düşürülmesi gerektiğini iddia ettiğini, davala toru 54.000,00TL'lik teminat mektubunun süresinin 9 Eylül 2017 tarihinde sona erdiğini, arz ve izah edilen nedenlerle, öncelikle mahkeme tarafından konulan ....

Şubesi 09.06.2016 tarih, ... nolu 54.000,00TL'lik teminat mektubuna ilişkin olarak ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, müvekkilleri aleyhine açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davadaki uyuşmazlık: Taraflar arasında eser sözleşmesi niteliğinde taşeron sözleşmesi yapıldığı ve davalı yanın da kabulünde olduğu, davacı taşeronun işi edimini yerine getirdiği iddiasıyla bakiye iş bedeli ve teminat mektubunun iadesini talep ettiği, davalı ise henüz geçici kabulün yapılmadığı, teminat mektubu iadesi için şartların olmadığı, alacağın da olmadığının belirtmekle; dava tarihi itibarıyla muaccel ve talep edilebilir davacı alacağının olup olmadığı, teminat mektubu iadesinin şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarının tümünün uyuşmazlık konusu olduğu tespit edildi.

Tarafların bildirdiği deliller toplanmış, sözleşme, hakedişler, taraflar arasındaki yazışmalar, ihtarnameler, ... yazı cevabı, ihale dosyası taraflaruın ticari defterleri dosya arasına alınmıştır.

Mahkememizin 24/01/2024 tarihli celsesinde davalı ... İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açılan davanın işbu dava dosyasından tefriki ile, ayrı bir esasa kaydedilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

Bilirkişi heyetinden alınan 18/03/2019 tarihli raporda: Usülünce düzenlenmekle sahibi lehine delil olma vasfına haiz olup olamayacağına ilişkin takdirin yüksek mahkemede olduğunu, davacı şirkete ait ticari defterler inceleme için kısmen dosya kapsamına sunulan ticari defter kayıt örneklerinden davalı iş ortaklığı ile olan tüm ticari ilişki detaylı olarak incelenememiş olduğunu, iş ortaklığına düzenlenmiş tüm faturaların ticari defterlerde kayıtlı olduğu tespit edilmiş ise de, dava tarihi itibariyle tarafların borç-alacak durumu somut olarak tespit edilemediğini,

usulünce düzenlenmekle sahibi lehine delil olma vasfına haiz olan davalı şirketlerin kurmuş olduğu ... Ener. İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ... Ener. İnş. San. Ve Tic.

A.Ş 3. Kısım İş Ortaklığı'na ait 2016 ve 2017 yılları ticari defterlerine göre ise; iş ortaklığının davacı şirkete dava tarihi olan 28.07.2017 tarihi itibariyle 55.158,87.TL tutarında bloke ve kesintilerden doğan borcu bulunduğunu, iş ortaklığına ait ticari defterlerin incelenmesi aşamasında ve raporu ekine sunulan belgeler ile tespiti yapılan, 28.07.2017 olan dava tarihi sonrası davacı şirkete veya nam ve hesabına yapılan ödemeler toplamı 17.076,85.-TL lik tutarın davacı alacağından mahsup edilmesi sonrasında davacının davalıdan olan alacak miktarı (55.158,87 - 17.076,85.-TL) 38.082,82.-TL olarak hesaplandığını,

sözü edilen İş'in 30.04 2017 tarihinde Geçici Kabulü'nün yapılmış olduğunu, yüklenici, İş'in Kesin Kabul tarihine kadar İşveren'e 36.000,00TL tutarında Kesin Teminat Mektubu vereceğini, 54.000,00 TL tutarındaki bu İş'e ait Kesin Teminat Mektubu Yüklenici'ye iade edileceği bildirilmiştir.

Bilirkişi kurulundan 28/05/2020 tarihli ek raporda:İşin, Geçici Kabulü'nün 30.04.2017 tarihinde yapılmış olduğunu, 54.000,00 TL tutarındaki bu İş'e ait Kesin Teminat Mektubu'nun Yüklenici'ye iade edilmesi gerektiğini, İşin Kesin Kabulü yapılmış ise, 36.000,00TL tutarında olacak olan Kesin Teminat Mektubunun verilmesine gerek kalmayacağını, aylık hakedişlerden bloke tutulan 46.437,87 TL'nin yüklenici'ye iadesi gerektiğini, işveren vekilinin ileri sürdüğü, Yüklenici'nin ödemekle yükümlü olduğu damga vergisinin ödenip ödenmediğine ilişkin olarak dosya kapsamında herhangi bir doküman bulunmadığından bu konuda değerlendirme yapılamayacağı bildirilmiştir.

Bilirkişi kurulundan 20/04/2021 tarihli ek raporda: Tarafların kök ve ek rapor sonrası beyan ve itirazları ile dosya kapsamına ek rapor sonrasında yazılan müzekkereler sonrası temin edilen tüm belgelerin incelenmesi neticesinde; Önceki raporlarda da ifade edildiği üzere; 54.000,00 TL tutarındaki bu İş'e ait Kesin Teminat mektubunun Yüklenici'ye iade edilmesi gerektiğini, Alt Yüklenim Sözleşmesi uyarınca, 36.000,00TL tutarındaki kesin teminat mektubunun davalı İşveren'e verilmesi koşullarının ortadan kalkmış olması kanaatinde olmaları nedeniyle verilmesine gerek kalmadığını, aylık hakedişlerden bloke tutulan 46.437,87 TL'nin Yükleniciye iadesi gerektiği bildirilmiştir.

Bilirkişi kurulundan 20/05/2022 tarihli ek raporda: Bilirkişi kurulunca ... ve damga vergisi ödemelerine ilişkin dosya kapsamı üzerinde yeniden inceleme yapılması yönünde verilen sınırlı görevlendirme kapsamında yapılan incelemeler neticesinde. Davacı şirketin aracı kurum olduğu .... işyeri sicil numarasına ait Eylül / 2016 dönemi borç tutarını sözleşmenin 5.7. maddesi gereği davacı (yüklenici) şirketin ödemesi gerekir iken.

10.135,34.-TL’nın ... tarafından davalı şirketlerin iş ortaklığından mahsup edilmek suretiyle tahsil edildiğini, dolayısı ile bu tutarın davacı şirketten talep edilebileceğini, damga vergisinin kim tarafından ödenmiş olduğuna ilişkin vergi tahsil alındısı veya tahakkuk fişi örneğinin dosya kapsamında yer almaması sebebiyle herhangi bir tespite olanak bulunmadığı bildirilmiştir.

Ek ve kök raporlar oluşa ve dosya kapsamına uygun bulunarak hükme esas alınmıştır.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan kesintiler ve teminat mektubunun iadesi istemine ilişkindir.

Taraflar arasında eser sözleşmesi bulunduğu konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Tüm dosya kapsamında bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere taraflar arasında imzalanan ve iki tarafında kabulünde olan sözleşmenin 23.6 maddesi uyarınca .... şubesine ait 9/6/2016 tarihli ... numaralı 54.000 TL bedelli teminat mektubunun iadesinin kesin kabule bağlandığı dava dışı iş sahibi ... tarafından bildirildiği üzere sözleşmenin tasfiye edilerek sonlandırıldığı bu hale göre kesin kabulün mümkün olmadığı tasfiye geçici kabul tutanağının 9/8/2018 tarihi itibariyle imzalandığı kesin kabulün yapılmamış olmasının bu durumda davacı lehine yorumlanması gerektiği ve davacı teminat mektubunun davacıya iadesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Kesintilerin iadesi talebine ilişkin olarak kesin kabulün mümkün olmaması ve tarafların usulüne uygun tutulan ticari defterleri gözetildiğinde davacının hak edişlerinden bloke edilen 46.437,87 TL'nin davacı yükleniciye iadesi koşullarının oluştuğu, sözleşmenin 5.7 maddesi gereği ... ödemelerinden davacının sorumlu olduğu ve damga vergisine ilişkin ödemenin kim tarafından yapıldığı belirlenemediğinden davacının bu alacak kalemine ilişkin taleplerin,in yerinde olmadığı anlaşılmakla davacının bu alacak kalemi yönünden davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı davalıyı davadan önce temerrüde düşürmediğinden faiz dava tarihi itibariyle başlatılmıştır.

Her ne kadar kısa kararda 36.437,87 TL sözleşme bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine ilişkin hüküm kurulmuş ise de hükmün bilirkişi raporu doğrultusunda verildiği miktarın 46.437,87 TL olarak belirlendiği bu hususun maddi hata niteliğinde olduğunun açık olduğu düzeltilmesinin kısa karar ile çelişki oluşturmayacağı usul ekonomisi uyarınca gerekçeli kararda düzeltilmiştir.

Katip ... · ¸[e-imzalıdır] Hakim ... · ¸[e-imzalıdır]