Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/205 K.2023/184

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/205 Esas - 2023/184

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/205 Esas

KARAR NO : 2023/184

HAKİM : ... KATİP : ... DAVACI : ... VEKİLLERİ : ... ... DAVALI : ... VEKİLLERİ : ... ... ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/03/2021

KARAR TARİHİ : 14/03/2023

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 28/03/2023

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının işletme devir hakkı özleşmesi ile elektrik dağıtım lisansı aldığını, işletme devir hakkı sınırları dışında olmak üzere mülkiyet hakkı müvekkiline ait olan trafo merkezleri, aydınlatma ve nakil direkleri ile diğer taşınmazların, işletme devir hakkı faaliyetleri kapsamı dışında, reklam amacıyla kiralandığını ve gelir elde ettiğini, bu durumun işletme devir hakkı sözleşmesine ve yasal mevzuata aykırı olduğunu iddia ederek mülkiyeti müvekkiline ait olan taşınmaz ve tesislere ilişkin davalı tarafından işletme hakkı devir sözleşmesi ve mevzuata aykırı olarak tahsil olunan reklam bedellerinden,

baz istasyonları, telsiz ve TV aktarıcısı kurulumuna ilişkin bedellerden ve taşınmazların kiraya verilmesinden elde edilen gelirlerden şimdilik 1.000,00 TL'sinin tahsil tarihlerinden işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; alacağın zamanaşımına uğradığını, davaya konu gelirlerin yasal mevzuat gereği müvekkilinin elde etmesine izin verilen gelirlerden olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, mülkiyeti davacıya ait taşınmaz ve tesislerden davalı tarafından tahsil edilen reklam, baz istasyonu, telsiz ve TV aktarıcısı kurulum una ilişkin bedellerin davacıya iadesi istemine ilişkindir. Tarafların bildirdiği deliller toplanmış, işletme devir hakkı sözleşmesi, taraflar arasındaki yazışmalar, ... yazı cevabı, ... raporu dosya arasına alınmıştır.

Mali müşavir, elektrik mühendisi, hitelikli hesap bilirkişisinden oluşan heyetten alınan 22/05/2022 tarihli raporunda özetle, taraflar arasında akdedilen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'nde davaya konu edilen kira ve reklam gelirlerinin kime ait olacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'nin 21.2 maddesi uyarınca sözleşme ile karalaştırılmayan hususlarda mevzuat hükümleri, Kurul ve Kurum kararlarının uygulanabileceği, reklam ve kira gelirlerinin ... kararına bağlı Tebliğ kapsamında davalı şirketin gelir tarifesi içinde yer aldığı,

...'nın Tebliğinin yürürlükte olduğu da gözetildiğinde davalı tarafından elde edilen reklam bedellerinin, baz istasyonu, telsiz ve TV aktarıcısı vb. kurulumuna ilişkin bedellerinin ve taşınmazların kiraya verilmesinden elde edilen bedellerin davalıdan tahsilinin talep edilemeyeceği, bildirilmiştir. Taraf itirazları üzerine bilirkişilerden alınan 12/01/2023 tarihli ek raporda, kök rapordaki beyanlarını tekrar etmiştir.

Kök ve ek rapor oluşa ve dosya kapsamına uygun bulunarak hükme esas alınmıştır.

Bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı dikkate alındığında, taraflar arasındaki İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'nde davacının ilgili dağıtım bölgesindeki dağıtım tesislerinin çıplak mülkiyeti dışındaki haklarının bilhassa sözleşmenin 5.maddesi uyarınca taşınmazlar üzerindeki kullanım haklarının, Dağıtım Tesisleri'nin gereği gibi işletilebilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz, tesis, araç-gereç, iş makinaları, telsiz cihazları ve bunların mütemmim cüzlerinin mülkiyet hakları saklı kalmak kaydıyla işletme haklarının halihazırdaki fiil ve hukuki durumu ile davalıya devredildiği,

sözleşmenin 2. maddesinde İşletme Hakkının "Şirket'in Dağıtım Tesislerinin, Dağıtım Tesislerinin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer ilave unsurlar üzerinde bu Sözleşme'de yer alan hükümlerle sınırları belirlenen hakkı ve bu hakkın tanınması nedeniyle yürürlükteki mevzuattan ve bu Sözleşme'den doğan bütün sorumlulukları" şeklinde tanımlandığı, sözleşmenin diğer hükümlerinin incelenmesinde davalının işbu davaya konu edilen gelirleri elde etmesinin sözleşme ile sınırlandırılmadığı veya elde edilen bu gelirlerin davacıya verilmesi gerektiğinin düzenlenmediği,

İşletme Devir Hakkı Sözleşmesinin 21.2. madde hükmü gereği sözleşmede yer almayan hususlarda yürürlükteki mevzuat hükümleri, kurul ve kurum kararlarının uygulanmasının öngörüldüğü, sözleşmede bir hüküm bulunmaması karşısında ... tarafından yürürlüğe konan mevzuat hükümleri ile kurul kararlarının belirleyiciliği olduğu değerlendirilmiştir.

... cevabi yazısında, "dağıtım şirketlerinin düzenleyici hesap planlarına kaydedilmiş olması kaydıyla Kurumumuza sundukları reklam ve kira gelirleri tarife dışı işletme geliri olarak kabul görmüştür," denilmiştir.

19/12/2005 tarihli Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamındaki Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkındaki Tebliğ kapsamında yapılan uygulamalara yer verilerek "Bu kapsamda esasen elektrik dağıtım şirketlerinin yürütebileceği değerlendirilen reklam ve kira faaliyetlerinden elde ettikleri bir gelir varsa bu gelirin tarifede ne şekilde dikkate alınabileceği düzenlemeye tabi tarifeler ile ilgili usul ve esasları belirleyen ikincil mevzuat uyarınca hüküm altına alınmak istenmiştir," denilmektedir.

Bu hale göre davaya konu kira ve reklam gelirlerinin Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamındaki Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkındaki Tebliğ uyarınca davalı dağıtım şirketinin düzenlemeye tabi tarifeleri içinde yer aldığı anlaşılmıştır.

Davacı yanın iddialarına dayanak olarak ileri sürdüğü ...

Raporu'nda konu ile ilgili yasal mevzuat hükümlerine yer verilerek ...'nın 6446 sayılı Kanun'a göre ...'ın mülkiyet hakkını sınırlandırmasının hukuken mümkün olmadığı belirtilerek "...'ın mülkiyeti kendisine ait olan dağıtım varlıklarının rızası dışında kullanımına izin vermemesi, idari ve hukuki girişimlerde bulunması (söz konusu tebliğin mülkiyet hakkını kısıtlayan kısmının yokluğunun tespiti ya da iptali için dava açması), bu taşınmazların kullanımından gelir elde etmesi" önerisine yer verilmiştir.

Nitekim ... raporunda açık bir şekilde dava konusu gelirlerin ...'a ait olduğu yönünde bir tespit ve görüş yer almadığı, yalnız söz konusu gelirin ...'a verilmesi ile ilgili önerilere yer verilmektedir. Yasal mevzuat ile taraflar arasındaki sözleşme dikkate alındığında önerilerin bağlayıcı olmayacağı değerlendirilmiştir.

İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi niteliği itibariyle özel hukuk sözleşmesi niteliğinde ticari bir sözleşmedir. 6446 sayılı yasa kapsamında ... kararları yürürlükte olduğu sürece tarafların buna uyma yükümlülüğü bulunmaktadır.

Sonuç olarak taraflar arasındaki sözleşmede dava konusu kira ve reklam gelirlerinin kime ait olacağına dair bir düzenleme bulunmadığı, sözleşmenin 21.2. madde hükmü de gözetildiğinde sözleşme ile kararlaştırılmayan hususlarda mevzuat hükümleri, Kurul ve kurum kararlarının uygulanması gerektiği, reklam ve kira gelirlerinin ... kararına bağlı Tebliğ kapsamında davalı şirketin gelir tarifesi içinde yer alması, ...'nın Tebliğinin yürürlükte olması karşısında davalı tarafından elde edilen reklam bedellerinin, baz istasyonu, telsiz ve TV aktarıcısı vb. kurulumuna ilişkin bedellerinin ve taşınmazların kiraya verilmesinden elde edilen bedellerin davacıya ait olduğuna ilişkin bir düzenleme bulunmadığından davanın reddi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .... Hakim ... · ¸¸ ¸¸