Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/589 K.2023/115

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu işçilik alacağı nedeniyle davacının davalıdan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla İstanbul 15. İş Mahkemesi’nin 2018/181-182-183-184-185-186-187 Esas sayılı dosyalarından verilen 25.06.2020 tarih ve 2020/119-120-121-122-123-124-125 Karar sayılı kesin kararlar Bakırköy 3. İcra Müdürlüğünün 2020/7529-7530-7531-7532-7533-7534-7535 sayılı dosyasına 30.07.2020 tarihinde ödenen 9.571,25-TL + 8.975,18-TL + 8.975,16-TL + 8.975,16-TL + 9.030,06-TL+ 8.122,51-TL ve 714,87-TL + 669,52-TL + 669,52-TL + 669,52-TL + 673,70-TL + 604,55-TL stopaj ile 10.08.2020 tarihinde ödenen 9.241,90TL ile

721,98-TL stopaj olmak üzere 67.614,94-TL ile 2.644,15 yargılama masrafları olmak üzere toplam 70.259,09-TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan dava dışı işçilerin çalıştırdıkları döneme ilişkin olarak davalıdan sorumluluk oranında rücuen tahsili talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Kurumsal Hizmetler vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile üst işveren arasında ihale kapsamında hizmet sözleşmesi yapılmış ise de davalı şirketin ihale kapsamında yaptığı iş ve görevler üst işverenin asıl işi ile ilgili olmayıp kurumun yan ve destek işlerine dair olduğunu, dolayısıyla işbu davanın ticaret mahkemesinde değil Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davalı şirketin sorumluluğu dava dışı işçinin müvekkili şirkette çalıştığı süre ile kısıtlı olduğunu, dava dışı işçinin müvekkili şirkette çalıştığı süreler belli olduğunu,

davacı her ne kadar dava değerinin tümünden tüm davalıları müşterek ve müteselsil sorumlu olmasını talep etmiş ise de bu talep kanuna ve yerleşik yargıtay kararlarına aykırı olduğunu, ihale kapsamında hizmet veren müvekkili şirketin dava dışı işçilerin sözleşmesine yönelik bir yetkisi bulunmadığını, şirket sorumluğu varsa dahi 1/2 oranında olduğunu, alacağın zamanaaşımına uğradığını, davalı şirketin bir sorumluluğunun olmadığını tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalıları usulüne uygun tebligat çıkarılmasına rağmen davaya cevap vermediği gibi duruşmalara da katılmamıştır.

MAHKEMENİN GEREKÇESİ

Dava; asıl işveren tarafından dava dışı işçilere ödenen işçilik alacaklarının taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Tarafların bildirdiği deliler toplanmış; davacı ile davalı şirketler arasında, ihale sonrası yapılan hizmet alımına ilişkin sözleşme örnekleri, dava dışı işçilere ait SGK Hizmet Cetveli, işe giriş ve ayrılış bildirgeleri, İstanbul 15.İş Mahkemesinin, Bakırköy 3.İcra Müdürlüğünün dosyaları, İstanbul Anadolu 3.İcra Müdürlüğünün 2016/56 iflas Dosyasına yazılan müzekkere cevabı İstanbul Anadolu 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/06/2016 gün 2014/1707 esas, 2016/518 Karar sayılı iflas kararı, dosya içerisine alınmış, dosya da bilirkişi incelemesi yaptırılmış, karar vermeye yeterli bulunmakla, hesap bilirkişisinin 13/10/2022 tarihli raporuna mahkememizce itibar edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava dışı işçilere ödenen " işçilik alacakları" ile buna ilişkin davalar nedeniyle yapılan masraflardan hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.

Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen raporunda özetle; ... ile alt işverenlerden Aşgün Turizm Ltd. Şti. arasında 01.04.2012 - 31.01.2013 ve 01.06.2013-31.05.2015 tarihleri arasındaki dönemleri kapsayan posta gönderilerinin dağıtım işine dayalı birden fazla sayıda Hizmet Alım Sözleşmelerinin imzalandığı, (tasfiye halindeki ... Turizm Ltd. Şti. hakkında Mahkemece tefrik kararı verildiğinden bu Şirket hesaplamalara dahil edilmeyecektir.)

... ile alt işverenlerden ... Posta Ltd. Şti. arasında 01.06.2015-31.10.2016 tarihleri arasındaki dönemi kapsayan posta gönderilerinin dağıtım işine dayalı birden fazla sayıda Hizmet Alım Sözleşmelerinin imzalandığı,

... ile alt işverenlerden ...Sistem Yönetimi Ltd. Şti. arasında 01.11.2016-31.03.2017 dönemleri kapsayan posta gönderilerinin dağıtım işine dayalı birden fazla sayıda Hizmet Alım Sözleşmelerinin imzalandığı,

... ile alt işverenlerden ... İnşaat A.Ş. arasında 01.04.2017-28.02.2018 dönemleri kapsayan posta gönderilerinin dağıtım işine dayalı birden fazla sayıda Hizmet Alım Sözleşmelerinin imzalandığı,

... ile alt işverenlerden ... Kurumsal Hizmetler A.Ş. arasında 01.03.2018 - 31.03.2018 dönemleri kapsayan posta gönderilerinin dağıtım işine dayalı birden fazla sayıda Hizmet Alım Sözleşmelerinin imzalandığı, tespit edilmiştir.

Fazla Mesai Ücreti Bakımından Sorumluluk; Fazla mesai ücreti bakımından; dava dışı işçilerin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden kısımdan ilgili alt işverenin kendisi, bünyesinde çalışılan dönemine tekabül eden miktardan sorumlu olacaktır.

Harç, Masraf, Yargılama Gideri ve Vekalet Ücretleri Bakımından Sorumluluk; Harç, masraf, yargılama gideri ve vekalet ücretleri bakımından ise; dava ve icra takibinde uyuşmazlık konusu yapılan tek asıl alacak kalemi olan fazla mesai ücreti miktarlarına göre orantılanarak akabinde her bir alt işveren için kendi dönemleriyle sorumlu oldukları tutarlar hesaplanmalıdır. Zira, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 2018/3066 Esas ve 2018/7520 Karar sayılı 02.07.2018 tarihli bu yöndeki kararında “..işçilik alacakları davası neticesinde davacının ödediği yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti de dahil olmak üzere ödenen tüm bedel yönünden davalılara rücu edilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak davacının davalılardan bu alacağını da talep edebileceği gözetilerek....” denilmiştir.

Somut olay bakımından yapılması gereken paylaştırma.

Somut olayda kesinleşen Mahkeme kararlarında ve icra takiplerinde, fazla mesai ücreti karşılığı yapılan ödeme miktarları, dava dışı işçilerin çalıştığı çalışma dönemlerine göre alt işverenlerin kendi dönemlerine tekabül eden miktarlar rücu yoluyla talep edilebileceği, taraflar arasında akdedilen iş bu Hizmet Alım Sözleşmelerinin hükümlerinin ve eklerinin incelenmesinden, sözleşmelerde “İdare yüklenicinin çalıştıracağı işçinin işvereni muhatabı ve sorumlusu değildir.

Yüklenicinin kendisi veya çalıştıracağı iş ile ilgili İş Kanunu ve diğer mevzuattan doğan sorumluluklar yükleniciye aittir” vb. düzenlemelerini içermektedir.

Bu itibarla, sözleşmelerin tümünde işçilerin fazla mesai ücreti alacaklarından asıl yüklenicinin veya alt yüklenicinin tümüyle sorumlu olacağına dair ve asıl işvereninin tümüyle bu alacak kalemlerine dayalı rücu gerçekleştirebileceğine dair herhangi bir spesifik hükme yer verilmediği, bu sözleşmelerde genel ibarelere ve hükümlere yer verildiği görülmüştür.

Bu itibarla, sözleşmelerde açık ve net bir düzenlemenin mevcut olmaması nedeniyle, söz konusu Hizmet Alım Sözleşmelerinin tümü için Türk Borçlar Kanunu'nun 167.

Maddesindeki “..alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludur.” hükmü uyarınca, fazla mesai ücretinden davalı her bir alt işverenin kendi dönemleri ile sınırlı ve orantılı olacak şekilde yarı yarıya, yani %50'lik kısım için sorumlu olacağı, davalı şirketlerin sorumluluk oranları konusundaki nihai takdir mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.

Emsal yargıtay kararlarında belirtildiği üzere; İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Bilirkişi rapor içeriğine mahkememizce de itibar edilmiş ise de; fazla mesai ücretleri ve Harç, Masraf, Yargılama Gideri ve Vekalet Ücretleri Bakımından davacı işveren ve davalıların yarı yarıya sorumlu oldukları yönündeki bilirkişi tespiti mahkememizce uygun bulunmadığından davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden fazla mesai ücreti ve ferilerin tamamını talep edebileceği değerlendirilmiştir. (Emsal Yargıtay; 6.HD 22.09.2021 gün ve 2021/687 E, 2021/301 K,- 2021/556 E, 2021/550-2021/1479 E, 2021/1076 K- 23.HD, 26.01.2021 tarih ve 2019/2339 E, 2021/225 K sayılı ilamları)

Tüm dosya kapsamına göre; Davacı vekili; davalılar ile müvekkili arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan personellerden dava dışı işçiler tarafından müvekkili aleyhine dava açıldığını, İstanbul 15.İş Mahkemesinin kararları ile; hükme bağlanan fazla mesai ücreti alacakları ve yargılama gideri ile ilam vekalet ücretinin Bakırköy 3. İcra Müdürlüğü üzerinden takibe konulduğunu, takip sonrası icra dosyalarına 70.259,09-TL ödeme yapıldığını, yapılan bu ödeme nedeniyle müvekkili şirketin zarar uğradığını, söz konusu zararın davalı şirketlerden rücuen tahsili için dava açmıştır.

Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hükme esas alınan hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 19/08/2022 tarihli raporunda, asıl işveren davacı ...'nin dava dışı işçilere ödeyip davalı alt işverenlerden rücu yoluyla talep edebileceği fazla mesai ücreti ve ferilerini içerir miktarlarının her bir davalı alt işverene tekabül eden genel toplam tutarlarının tam ile yarı oranda hesaplanan tutarlar toplu olarak gösterilmiş, mahkememizce davacı asıl işveren ...'nin,

dava dışı işçilere icra yoluyla ödediği fazla mesai ücreti ve ferilerinin toplam tutarlarından işçiyi çalıştırdıkları dönemle tamamından sorumlu sorumlu oldukları değerlendirildiğinden ... Posta Ltd. Şti.'den 21.564,81- TL'sının, ...Sistem Yönetimi Ltd. Şti.'den 6.274,15- TL'sının, ... İnşaat A.Ş.'nden 13.877,93-TL'sının, ...

Kurumsal Hizmetler A.Ş.'den 206,43-TL'sını olmak üzere toplamda 41.923,32-TL'nin davalılardan alınıp davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davalı ... Turizm..Ltd Şti yönünden. Mahkememizin 2021/589 Esas sayılı dosyasında 16/05/2022 tarihinde verilen tefrik kararı ile davalı müflis ... Tur.Teks.İnşaat ve Oto. San ve Tic. Ltd.

Şti yönünden davanın ayrılmasına karar verilip mahkememizin 2022/369 esasına kaydının yapılmasına karar verilmiş yapılan yargılama sonunda da davacı tarafça dava iflastan sonra açıldığından iflas kararından sonra açılacak davalara iflası karar veren yerdeki mahkemece görüleceğinden bu husustaki mahkeme yetkisi kesin yetki olup, dava şartı olduğu kamu düzenine ilişkin ve re'sen davanın her aşamasında dikkate alınacağı, yetki ile ilgili dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK.'nun 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince usulden reddine ve dosyanın yetkili İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ

Vekalet Harcı 8,50 TL Peşin Harç 1.199,85 TL Başvurma Harcı 59,30 TL Bilirkişi Ücreti 3.000,00 TL Tebligat ve Müzekkere 669,50 TL

TOPLAM 4.937,15 TL