Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/357 K.2023/554

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerine ait ... İnş. San. ve Tic. A.Ş. ve ... İnş. ve Tur. Taah. Tic. A.Ş. unvanlı şirketlerin kayıtlarının tutulduğu ana bilgisayarda yaşanan çökme sonucunda muhasebe kayıtlarının silindiğini, verilerin kurtarılamadığını iddia ederek 2021 yılı Ekim Kasım Aralık ve 2022 Ocak Şubat Mart Nisan ayları için e-berat ve e-defterlerin zayi olduğuna karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ticari şirket defter ve kayıtlarının zayi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/1. maddesine göre; “Her tacir; a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b)Alınan ticari mektupları, c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d)64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.”

TTK'nun 82/7. maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir," hükmünün düzenlendiği görülmüştür.

Davacı yan, müvekkil şirketlere ait kayıtların elektronik ortamda tutulduğunu, kayıtların tutulduğu bilgisayarın çökmesi sonucu verilerin kurtarılamadığından bahisle zayi olduğunun tespiti amacıyla eldeki davayı açtığı, davacının tacir olup ticari defter ve kayıtlarının korunmasında özen yükümlülüğünün bulunduğu, zayi belgesi verilmesine ilişkin hallerin TTK'nun 82/7 maddesinde tahdidi olarak sayıldığı, bununla birlikte tacirin bu maddeden yararlanabilmesi için, somut olayın özelliği de gözetilerek hem defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilmiş olması hem de ziyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olması gerektiği (... karar sayılı ilamı), bilgisayar sisteminin çökmesinin madde kapsamında değerlendirilmesinin gerekeceği kanaatine varılmıştır.

Oluşa ve hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilen mali müşavir ve bilgisayar mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen kök ve ek raporlar uyarınca eldeki davanın yasal otuz günlük sürenin dolmasından önce açıldığı, Elektronik Defter Genel Tebliği'nin 4.4.1.e) maddesi ile tercihe bırakıldığı şekilde yüklemelerini (...) bilgi sistemlerine aktarmış olduğu ve entegratör firmaya yedekleme yaptırma hususunda zorunluluğunun bulunmadığı, ancak kendilerince elektronik defter bilgilerinin yedeklemesinin yapıldığı anlaşılan hard disk (sabit sürücü)nün fiziksel olarak arızalı ve alınan yedeklerin kullanılamaz durumda olduğu,

... tarafından verilecek geçici izinle Ekim/Kasım 2021 datalarına ulaşmanın mümkün olabileceği ve davacı tarafça bu dönemlere ilişkin gerekli düzeltme işlemleri ile kayıtların yeniden yüklenebilmesi sonrasında Aralık/2021 ve Ocak 2022 dönemlerine ait beratların da doğru ve önceki kayıtlar ile uyumlu olarak davacı tarafça yeniden yüklenebileceği, bu hali ile defterlerin zayi olduğundan söz edilemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · ¸¸ ¸¸