Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/812 K.2023/606

2- ... VEKİLİ : Av. ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/12/2022

KARAR TARİHİ : 11/09/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 15/09/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; ... 8.6.1984 tarih ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluş olduğunu, davalı işçisi olarak ... Havalimanında çalışmakta iken bir kısım işçilik alacaklarının tahsili istemiyle açılan dava ve bu kararların kesinleşmesi neticesinde dava dışı ... için ... Mahkemesinin 12.04.2017 tarihli ... sayılı Kararına istinaden ...

Esas sayılı takip dosyasına 13.05.2019 tarihinde 43.845,99 TL ödeme yapıldığını, davalı ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin 5.1. maddesinde, Özel Şartnamelerin 8.1.2. veya 7.10. maddelerinde “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; ..., ...

Mevzuatı ve diğer Kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenici olduğunu, yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerle ilişkin herhangi sorumluluk ...'ne yüklenemeyeceğini, yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin ..., ...

Mevzuatı ve diğer Kanun ve mevzuatlarda belirlenen tüm hak ve alacakları, yüklenici tarafından karşılandığını, ... bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır.” şeklinde düzenleme olduğunu belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 20.000,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı Şirketler ... Ltd. Şti., ... Ltd.

Şti vekili 30.01.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; kısmi dava açılamayacağını, ayrıca davacının yaptığı ödemeden huzurdaki dava ile haberdar olunduğunu, alacaklının zararını tanzim eden davacı, tarafımıza rücu etmiş ancak herhangi bir ihbar ve bildirimde bulunmadığını, bu durum dürüstlük kuralına aykırılık teşkil etmediğini, davacının öncelikle bildirimde bulunmalı hangi ücreti ne için ödediğini bildirmesi gerektiğini, davacının dava dışı işçiye ödemeyi ne için, nasıl ne miktarda yaptığı taraflarınca bilinmediğini, müvekkili şirketin davacıdan ihale ile iş aldığını,

ihaleyi kazanan müvekkilinin şirket mevcut işçilerle çalışmaya devam ettiğini, ancak davacının işçileri işten çıkartma talimatı vermekte ve müvekkili şirket asıl işverenden aldığı talimat ile hareket etmediğini, buna rağmen davacının gerçeğe aykırı beyanları hakkın kötüye kullanılması olduğunu, ihale makamının kıdem tazminatı yönünden müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapmadığını, bu nedenle söz konusu alacağın ihale makamı olan davacı tarafından ödenmesi gerektiğini, kısacası davacının kusurundan kaynaklanan davalarda müvekkiline rücu imkanı bulunmadığını, davacının ihale ile işçi sayısını azaltmakta ve depolarını kapattığını,

bu durumdan müvekkiline herhangi bir kusurunun olmadığının açık olduğunu, zamanaşımı itirazında bulunduklarını belirterek davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEMENİN GEREKÇESİ

Dava; asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacakları mahkeme ve icra masraflarının taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Tarafların bildirdiği deliler toplanmış; Arabuluculuk tutanağı, davacı ile davalı şirketler arasında, ihale sonrası yapılan hizmet alımına ilişkin sözleşme örnekleri, .... sayılı ilamı, .... Esas sayılı İcra Takibi, Ticaret Sicil Gazetesi örnekleri, dosya içerisine alınmış, dosya da bilirkişi incelemesi yaptırılmış, karar vermeye yeterli bulunmakla, hesap bilirkişisinin raporuna mahkememizce itibar edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava dışı işçinin .... çalışması sırasında işten çıkartılması üzerine dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsili için açmış olduğu dava neticesinde icra dosyasına ödenen "Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, Fazla Çalışma Ücreti, Yıllık izin ücreti, Ücret alacağı işlemiş faizleri ve mahkeme ve icra takibi yargılama giderlerinin" ödemesinin davalılardan rücuen talep edilip edilemeyeceği, hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri ve emsal yargı kararlar dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.

Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişisi tarafından düzenlenen 05/06/2023 tarihli raporunda özetle;

Davacı tarafça Mahkemeye sunulan CD içinde dijital olarak kayıtlı davacı Kurum ile davalı Şirketler arasında imzalanmış Hizmet Alım Sözleşmeleri ve şartnamelerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Davacı Kurumun ihale verdiği davalı Şirketlerle imzaladığı Hizmet Alım Sözleşme metinlerinin incelenmesinde; işçilerin kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, ücret vb. alacaklarından alt yüklenicinin tümüyle sorumlu olacağına dair ve asıl işvereninin tümüyle bu alacak kalemine dayalı rücu gerçekleştirebileceğine dair herhangi açık, spesifik bir hükmün bulunmadığı, genel maktu hükümler içerdiği,

Davalı Şirketlerin Sorumlu Olacakları Miktarların Ayrı Ayrı Hesaplanması

a) Davalı Şirketlerin Sorumlu Oldukları Dönemler

Dava dışı işçi ...'ın ... Hizmet Dökümü, ... İşe Giriş-Ayrılış Bildirgelerinin ve taraflar arasındaki Hizmet Alım Sözleşmelerinin incelenmesinde; dava dışı işçi ...'ın tüm hizmet süresinin 15.04.2009-31.07.2014 tarihleri arasındaki 5 yıl 3 ay 16 gün olmak üzere toplam 1934 günlük (bazı tarihlerde işten çıkışının yapılarak ertesi gün işe girişinin yapılmak suretiyle) kesintisiz çalışmasının, davalı yüklenici Şirketler olan,

15.04.2009-31.12.2009 tarihleri arasındaki sürede davalı Şirketlerden ... Ltd. Şti.'nde 261 gün;

01.01.2010-31.12.2012 tarihleri arasında davalı Şirketlerden ... Ltd. Şti.nde 1096 gün ve 01.03.2013-31.12.2013 tarihleri arasında davalı Şirketlerden ... Ltd. Şti.'nde 306 gün olmak üzere toplam 1.402 gün;

01.01.2013-28.02.2013 tarihleri arasında dava dışı ... Ltd. Şti.'nde 59 gün;

01.01.2014-31.07.2014 tarihleri arasında dava dışı ... Ltd. Şti.'nde 212 gün; olmak üzere genel toplamda 1934 gün olduğu tespit edilmiş,

b) Davacı ...'nin Davalı Şirketlere Rücu Edebileceği Tutarlar

Yukarıda dava dışı işçi ... için toplam çalışma süresi olan 1934 gün çalışması karşılığı için kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, ücret alacağı için ödenen toplam 43.845,99 TL kapsamında asıl alacak kısımları dışında kalan faiz, harç, vekalet ücreti, yargılama gideri vb. feri ödemeler asıl alacak tutarları ile orantılanarak hesaplamalar yapılmış ve her bir alacak kalemine tekabül eden toplam tutarlar aşağıdaki Tablo da gösterilmiş,

¸

Tabloda görüldüğü üzere, davacı ..., dava dışı işçi ... için asıl alacak ve ferileri dahil toplam 23.691,34 TL kıdem tazminatı, 5.070,62 TL ihbar tazminatı, 1.855,97 TL yıllık izin ücreti, 10.419,91 TL fazla mesai ücreti, 2.808,15 TL olmak üzere toplam 43.845,99 TL ödeme yapmıştır.

Davacı ..., yukarıda ilgili kısımlarda açıklandığı üzere, dava dosyasındaki tüm delillere göre davalı Şirketlere yarı oranda, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücretini son alt işverene (somut olayda son alt işveren dava dışı ... Ltd. Şti. olduğu için işbu dava kapsamında son alt işverene rücu edilecek ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti açısından rücu hesaplaması yapılamamıştır.; kıdem tazminatı, fazla mesai ücret, ücret alacağını her bir alt işverene kendi dönemleriyle sınırlı şekilde ve yarı oranında hesaplandığında (1/2) ... Ltd. Şti.'ne toplam 2.491,20 TL'yi; tam oranda hesaplandığında (1/1) 4.982,40-TL,

... Ltd. Şti.'ne toplam 13.381,85 TL'yi, Tam oranda hesaplandığında ( 1/1) 26.763,70-TL olmak üzere genel toplamda 15.873,85 TL'yi (tam olarak hesaplandığında 31.746,10-TL) (-2.491,20 4 13.381,85) rücuen talep edebileceği hesaplanmış, Rücu hesaplamalarında davalı şirketlere rücu edilebilecek toplam tutarın ödenen tutardan daha düşük bir meblağ olarak bulunmasının nedeni dava dışı, ... Ltd.

Şti.'nde çalışması olması olup, dava dışı bu Şirketler açısından işbu davada talep bulunmadığından rücu hesaplaması yapılmamış, Davalı Şirketlerin sorumluluk oranları konusundaki nihai takdirin mahkemeye ait olduğu, davacı ...'nin, davalı işverenlere rücu edebileceği tutarların davalı şirketler bakımından ayrı ayrı gösterildiği hem tam oranda, hem de yarı oranda hesaplanan meblağların gösterildiği, davalıların sorumluluk oranları konusundaki nihai takdirin mahkemeye ait olduğu..." bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamına göre; davacı davalılar ile arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan dava dışı işçi ...'ın işten çıkartılması sonucunda açmış olduğu işçilik alacaklarına ilişkin dava ve sonrasında başlattığı icra takibi neticesinde yapılan ödemenin ilgili yüklenici/davalı firmalardan rücuen tahsili istemiyle alacak dava açmıştır.

Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hükme esas alınan hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 05/06/2023 tarihli raporunda; asıl işveren davacının dava dışı işçiye ödeyip davalı alt işverenlerden rücu yoluyla talep edebileceği alacak miktarlarının her bir davalı alt işverene tekabül eden genel toplam tutarlarının tam ile yarı oranda hesaplanan tutarlar toplu olarak gösterilmiş, mahkememizce davacı asıl işverennin dava dışı işçiye ödediği tazminatın toplam tutarlarından işçiyi çalıştırdıkları dönemle tamamından sorumlu oldukları değerlendirildiğinden 4.982,40-TL'sının ...

Ltd.Şti'den,26.763,70-TL'sının ... Ltd. Şti'den olmak üzere toplamda 31.746,10-TL'nin davalılardan alınıp davacıya ödenmesine ve davacı alacağına dava tarihi olan 09/12/2022 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ

Peşin Harç 341,55 TL Başvurma Harcı 80,70 TL Bilirkişi Ücreti 1.500,00 TL Tebligat ve müzekkere 133,00 TL

TOPLAM 2.055,25 TL