Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/240 K.2023/363

... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/240

KARAR NO : 2023/363

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

... - (T... No: ...)

VEKİLİ

Av. ... - ... DAVALI : ... - ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... -....

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/09/2017

KARAR TARİHİ : 15/05/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine verdiği dava dilekçesi ile; davacının davalı kurumdan ... İli, ... İlçesi...

Kasabasında bulunan ... nolu işletmesine ... baş...-... ithali besilik dana aldığını, ... ... tarafından müvekkilinin davalı kurumdan almış olduğu ...baş...-... ithali besilik danaya ilişkin 05/12/2016 tarih ve ... seri ... sıra nolu sevk irsaliyesi, ... baş... ... ithali besilik dana ile ilgili olarak ise 04/12/2016 tarih ve ... seri ... sıra nolu sevk irsaliyesi düzenlendiğini, müvekkilinin toplam 33.000 kg gelen ... baş... ... ithali besilik dananın bedeli olarak ... ... tarafından kesilen 05/12/2016 tarihli ... seri ... sıra nolu fatura karşılığında ...ne 154.984,50 Euro (582.416,25 Türk lirası) ödediğini,

04/12/2016 tarihinde ...baş besilik dana ve... besilik dana ile ilgili düzenlenen veteriner giriş belgelerinde ise fiziksel ve hayvan refahının yeterli olduğunu, ölü veya durumu iyi olmayan hayvan bulunmadığı belirtildiğini, fakat işletmeye gelen hayvanlardan alınan numunelerin test sonuçlarında hayvanlarda ...hastalığının sebebiyle oldukça ağır hasta ve hatta ölmeye yakın hâlde teslim edildiği,

... ... tarafından birden çok hayvan ölüm tutanaklarının tutulduğunu, müvekkilinin maddi zararının yanında her gün kaç hayvanının öldüğünü ve hayvanların mikrobu diğer hayvanlara da geçirmiş olabileceği veya mikrop taşımasına karşın hastalığın aktif hâle gelmediği daha kaç hayvanın da bu mikrobun bulunduğu endişesi ile manevi zararının da bulunduğunu, müvekkilinin toplam 33.000 kglık ... hayvan için 154.984,50 Euro ödendiği gözetilerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla,

davalı kurumdan alınan ... adet besilik hayvanın 11inin teslimden önce var olan hastalıkları nedeniyle ölmesinden maddi zarara karşılık ölen hayvanlardan doğan zarar için 100 Euronun ödeme tarihi olarak kabul edilecek olan 05/12/2016 fatura tarihinden itibaren işleyecek ... bankalarının 1 yıl vadeli Euro mevduatlarına uyguladığı faiziyle birlikte, Euronun fiili ödeme tarihindeki ...

Döviz alış kuru üzerinden ödenmesi ile, ödenen vergiler için 100,00 Türk lirasının vergilerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, ödenen laboratuvar tahlil bedelleri için 100,00 Türk lirasının ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya usûlüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı vekili cevap dilekçesi ile; taraflar arasında satış sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereği ... adet hayvanın davacıya 04/12/2016 tarihinde tam ve sağlıklı olarak teslim edildiğini, gümrük kapısında veteriner hekimce gerekli kontrollerin yapıldığını, davacının da herhangi bir ihtirazı kayıt sunmadığını ve hayvanları görerek ve bilerek teslim aldığını, canlı hayvan tesliminin bakanlık aracılığıyla yapıldığını ve sorumluluğun bu nedenle bakanlığın seçim heyetinde olduğunu belirterek açılan davanın reddini talep ve dava etmiştir.

... ... sayılı ilmıyla görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiştir.

ÖN İNCELEME

Mahkememizde yapılan ön inceleme duruşmasında yargı hakkı, görev ve yetki hususları, dava ve taraf ehliyetleri, dava şartları ve ilk itirazlar değerlendirilmiş, Mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve dava şartlarının tamam olduğu anlaşılmış; tarafların anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar tespit edilmiş; taraflar sulhe teşvik edilmiş, ön inceleme duruşmasında hazır bulunan taraf vekilleri sulh olmalarının mümkün olmadığını belirtmişlerdir.

DELİLLER

Tarafların delilleri toplanmış, davacı vekili tarafından taraflar arasında akdedilen büyükbaş hayvan alım sözleşmesi, veteriner giriş belgesi, ... ile yapılan yazışmalar, ...Enstitüsü analiz ücret dekontları ibraz edilmiştir.

Mahkememizce Veteriner hekim ve hesap uzmanı bilirkişilerden rapor alınmış, düzenlenen raporda sonuç olarak; ithal edilen her hayvanın persistent viral enfeksiyonu yönünden test edildiğini gösterir belgeye rastlanılmadığından, ithal edilmeden önce hayvanların son 12 ay süresince ... hastalığından ari çiftliklerden geldiğinin garanti edilmediğini, dosyada hangi hayvanların aşılandığını gösterir belgeye rastlanmadığı,

davacı tarafından davalı kurumdan alınan besilik hayvanlarda davacıya teslimattan hemen sonra ardı ardına yaşanan ölümlere ...virüsünün ya da başka bir virüs veya bakterinin yol açmış olabileceği, her hayvanın tek tek veteriner sağlık sertifikasına uygun olarak denetiminin ve kontrolünün yapılmadan ithal edildiği, karantina işleminin eksik bırakıldığı, hastalığa neden olan virüsün laboratuvar tetkikleri ile bilinebileceği, davacı alıcının teslim sırasında bu hastalıkları bilmesinin mümkün olmayacağı, davalının kusurlu olduğu, toplam 57.616,70 Türk lirası zarar hesaplandığı belirtilmiştir.

Davacı vekili belirlenen değere göre davasını ıslah etmiş ve ıslah harcı yatırılarak makbuzu ibraz edilmiştir.

Davacı davaya konu alacağa ilişkin olarak ... baş ...-...'dan gelen ... menşeeli ithal besilik sığır alım sözleşmesi ve teknik şartname gereği davalı kurumdan satın aldığı hayvanların 04/12/2016 tarihli ithal besilik sığır teslim ve tesellüm tutanağı ile teslim aldığı, iş bu hayvanların 04/12/2016 tarihinde veteriner kontrolünden geçtiği ve klinik olarak herhangi bir hastalık belirtisinin olmadığı, sakat hayvan sayısılarının belirtildiği, muayenesi yapılan ... hayvandan ... adedinin kabulünün yapıldığı, ... adedinin sözleşme ve şartnameye uygun olmadığı, cezalı kabulüne karar verildiği,

04/12/2016 tarihinde ithal besilik sığır teslim ve tesellüm tutanağı ile yediemin belgesinde ... baş, 33.000 kg canlı sığırın yediemin sıfatıyla davacıya tam ve sağlıklı olarak teslim edildiği belirtildiği, ancak dosyadaki bilgi ve belgelere göre hayvanların yediemin olarak alındıktan yaklaşık 1 hafta sonra ve devamında ölümlerin gerçekleştiği, ... hastalığı yönünden inceleme yapıldığı ve sonuçların negatif çıktığı görülmüştür.

Hayvanların teslimi sırasında bu hastalıkların alıcı tarafından bilinmesinin mümkün olmayacağı gibi, bu durumun ancak veteriner marifetiyle ve laboratuvar ortamında anlaşılabileceği anlaşılmıştır.

MAHKEMENİN GEREKÇESİ

Dava, taraflar arasında akdedilen hayvan alım sözleşmesi uyarınca uğranılan zararın tazminine ilişkindir Mahkememizin 16/12/2019 gün ve ... sayılı kararı ile davanın kabulü ile 13.114,09-EURO'nun faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine ilişkin vermiş olduğu kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine ... ..., sayılı ilamında belirtilen gerekçesi ile kararının kaldırılmasına karar verilerek, dosya mahkememize gönderilmiş, mahkememizce kaldırna ilamı uyarınca yargılamaya devam olunmuştur.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraflar arasında akdedilen hayvan alım sözleşmesi, taraf vekillerince ibraz edilen bilgi ve belgeler, mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporu ile tüm dosya kapsamı dikkate alındığında; davacı davaya konu alacağa ilişkin olarak ... baş ...-...'dan gelen ... menşeeli ithal besilik sığır alım sözleşmesi ve teknik şartname gereği davalı kurumdan satın aldığı hayvanların 04/12/2016 tarihli ithal besilik sığır teslim ve tesellüm tutanağı ile teslim aldığı, iş bu hayvanların 04/12/2016 tarihinde veteriner kontrolünden geçtiği ve klinik olarak herhangi bir hastalık belirtisinin olmadığı,

sakat hayvan sayısılarının belirtildiği, muayenesi yapılan ... hayvandan ... adedinin kabulünün yapıldığı, ... adedinin sözleşme ve şartnameye uygun olmadığı, cezalı kabulüne karar verildiği, 04/12/2016 tarihinde ithal besilik sığır teslim ve tesellüm tutanağı ile yediemin belgesinde ... baş, 33.000 kg canlı sığırın yediemin sıfatıyla davacıya tam ve sağlıklı olarak teslim edildiği belirtildiği, ancak dosyadaki bilgi ve belgelere göre hayvanların yediemin olarak alındıktan yaklaşık 1 hafta sonra ve devamında ölümlerin gerçekleştiği, ... hastalığı yönünden inceleme yapıldığı ve sonuçların negatif çıktığı, ...

Kanununun 220 inci maddesinde, "Hayvan satışında satıcı, yazılı olarak üstlenmedikçe veya ağır kusuru olmadıkça ayıptan sorumlu turulmaz.", 225 inci maddesinde de, "Ağır kusuru olan satıcı satılandaki ayıbın kendisinde süresinde bildirilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kısmen de olsa kurtulamaz. Satıcılığı meslek edinmiş kişilerin bilmesi gereken ayıplar bakımından da aynı hüküm geçerlidir." hükmü düzenlenmiştir.

O hâlde, hayvanlar teslim edildikten sonra ölümler başlamış olup, teslim sırasına kadar zaiyatın bulunmadığı, teslim sonrası sorumluluk davacı besiciye yüklenmiş ise de, davalıdan ağır kusuru hâlinde sorumlu olacağı yasada açıkça düzenlenmiş ve hayvanların teslimden bir hafta sonra ölümlerin yaşandığı,

kaldı ki bu hastalığa neden olan virüsün ancak laboratuvar tetkikleri ile anlaşılabileceği, davacının ise bu hastalıkları bilmesinin mümkün olamayacağı anlaşılmakla, davalının hayvan ölümlerinden doğan zarar ile bu hayvanlar için ödenen vergiler ve tahlil masraflarından sorumlu olduğu değerlendirilmiş, alınan bilirkişi raporunun yeterli, dosya içeriğine uygun ve denetime elverişli bulunduğundan verilen karara esas alınmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaatiyle aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ

Peşin Harç 31,40 TL Başvurma Harcı 31,40 TL Vekalet Harcı 4,60 TL Islah Harcı 1.418,30 TL Tebligat ve müzekkere 749,80 TL Bilirkişi Ücreti 2.000,00 TL

TOPLAM 4.235,50 TL