Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/29 K.2025/140

...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/09/2016

KARAR TARİHİ : 04/03/2025

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 06/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ... yevmiye numaralı Distribütörlük sözleşmesinin imzalandığını, bu süreçte davalının yetersiz olan bayilik ağını yapılandırarak ürün tanıtımı, dağıtımı, pazarlaması, satış sonrası hizmet gibi hizmetlerin sağlanması görevini yerine getirdiğini, 1,5 yıl içinde 43 yeni bayii kazandırdığını, ...'de dahi bayilik açıldığını, işlerin takibinin bakımından internet erişimli bir yazılım kurulduğunu, buna rağmen sözleşmelerinin haksız olarak feshedildiğini, doğrudan davacı tarafından yapılan satışlarda kendisine verilmesi gereken komisyonların ödenmediğini,

bu bağlamda ... ile 03/05/2016 tarihinde 249.750,00 TL'lik doğrudan satış yapılmasına rağmen davacının komisyon payının ödenmemesi için ...

10/05/2016 tarihli fesih ihbarnamesinin gönderildiğini, başkaca şirketlerle de bu şekilde doğrudan satış yapıldığını öğrendiklerini, şimdilik 1.000,00 TL komisyon alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ayrıca fesih usulüne uygun olmadığından sözleşmenin kendiliğinden 07/11/2016 tarihine kadar uzadığını, ihbarnamedeki fesih sebebinin de yerinde olmadığını,...

Teknoloji'nin faturalarının şirket yetkilisi yerine kardeşine kesildiğinin başından beri bilinmesi nedeni ile fesih sebebi olarak ileri sürülmesinin kötü niyetli olduğunu, haksız fesih nedeni ile 07/11/2016 tarihine kadarki şimdilik 1.000,00 TL kar mahrumiyetinin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 07/08/2020 tarihli dilekçesi ile 59.186,38 TL mahrum kalma bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; takas mahsup talebinde bulunduklarını, davacının ödemelerini aksattığını, banka teminat mektubunun bildirilmesine rağmen sunulmadığını,... ile işlem yapıldığını, bu bayinin rakip firmanın ürünlerini satması nedeni ile pazar kaybına neden olduğunu, davacının satış sonrası hizmetleri yerine getirmemesi nedeni ile servis hizmetini kendisinin yapmasının gerektiğini, davacının sözleşme gereği satışlarını bayiler aracılığı ile yapması gerekirken doğrudan yaparak sözleşmeye aykırı davrandığını, davacının özellikle ... illerinde bayi ve servis hizmetini vermediğini, bu hali ile sözleşmeye aykırı davrandığını, feshin haklı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, distribütörlek sözleşmesinin haksız feshinden kaynaklanan komisyon alacağı ve kar mahrumiyeti istemine ilişkindir.

Mahkememizce davanın kısmen kabulüne, komisyon alacağı davasının sübut bulmadığından reddine, mahrum kalınan kar davasının kabulüne karar verilmiş, kararın davalı tarafça istinafı üzerine ... karar sayılı ilamı ile, "... Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, kâr mahrumiyeti hesabında zararın artmasına sebebiyet verilmemesi bakımından makul süre için (davacının emsal işi bulma süresi) tazminatın hesabı gerekir.

Hesaplanan tazminat miktarından da davacının yükümlendiği işlerle ilgili olarak o makul süre içinde yapması gereken giderlerin, diğer bir deyişle davacının tasarruf ettiği masrafların tesbit edilerek indirilmesi gerekir.

Bu itibarla mahkemece öncelikle önceki bilirkişi heyetine uzman bilirkişi ilavesiyle açıklanan hususlar dikkate alınmak suretiyle rapor alınarak davacının olumlu (kâr mahrumiyeti) zararının tesbiti ile sonucuna göre bir karar verilmesi," gerektiği ve takas-mahsup iddiasının değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle kararın kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce kaldırma ilamından sonra elektrik elektronik bilirkişisi, mali müşavir, nitelikli hesap bilirkişisinden alınan 10/09/2024 tarihli raporda, davacının dava konusu işin ikamesini bulmasının 6 aydan fazla süreceği, fesih tarihi itibariyle sözleşmenin olağan sona erme süresine 181 gün kaldığı, dolayısıyla davacının 181 günlük sürenin tamamı için yoksun kalınan kar kaybı talebinde bulunabileceği, yine kaldırma kararına göre bundan davacının harcamaktan kurtulduğu emek mesai ve masraf düşüldüğünde davacının davalıdan talep edebileceği yoksun kalınan kar kaybı zararının 44.389,79 TL olarak hesaplandığı,

kaldırma kararı gereğince takas-mahsup yönünden inceleme yapıldığında, huzurdaki bu davaya konu 44.389,79 TL'lik yoksun kalınan kar tutarı davalının alacaklı olduğu ... esas sayılı dosyasından mahsup edildiğinde davalının söz konusu dosyadaki alacağının takip tarihi itibariyle toplam 153.992,63 TL olacağı ve takibin bu tutar üzerinden devam ettirilmesi gerekeceği bildirilmiştir.

İcra dosyalarının dosyaya celbinden sonra alınan 30/12/2024 tarihli ek raporda, kök rapordaki beyanlarını tekrar ettiklerini bildirmişlerdir.

Kaldırma ilamı gereği yapılan bilirkişi incelemesi uyarınca, işin niteliği de gözetilerek davacının emsal iş bulma süresinin 6 ay olacağına ilişkin bilirkişi belirlemesine itibar edilmiş, yapmaktan kurtulacağı giderler de dikkate alındığında 44.389,79 TL kar kaybı talep edebileceğinin bildirildiği, Mahkememizce kaldırma ilamı da gözetilerek düzenlenen rapora itibar edilmesi gerektiği ve davacının kar kaybı alacağının bu miktar yönünden sübut bulduğu değerlendirilmiştir.

Davalı yanın takas-mahsup iddiasına ilişkin olarak ise, tarafların defter kayıtları incelendiğinde cari hesaptan kaynaklı alacak-borç bulunmadığı, .... esas icra takip tarihinin 26/09/2016, takibe dayanak çekin keşide tarihinin 02/08/2016 olduğu,... esas sayılı dosyasına konu alacağın muaccel olduğu ve takasa konu edilebileceği, hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda belirtildiği üzere, takas yapılması durumunda kapak hesabı ile kısmi ödemeler gereği davalının alacağından davacının alacağının tenzili halinde davalının takip nedeni ile 153.992,63 TL alacaklı olduğu, davacının bakiye alacağı bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı, kaldırma ilamı ve hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının komisyon alacağına ilişkin talebinin sözleşmede bu yönde hüküm bulunmaması nedeni ile reddine, kar kaybı talebinin yerinde olduğu ve kaldırma ilamında belirtilen şekilde yapılan hesaba göre davacının 44.389,79 TL kar kaybı talebinin yerinde olduğu, ancak davalı yanın takas savunmasında bulunduğu, yukarıda açıklandığı üzere ... esas sayılı icra takibine konu davalı alacağının dava tarihi itibari ile muaccel olduğu ve takas savunmasının yerinde olduğu,

takas yapılması halinde davacının bakiye alacağı bulunmayıp dava tarihi itibari ile davalının alacaklı olduğunun belirlenmesi karşısında kar kaybı talebinin de takas nedeni ile reddine karar vermek gerekmiş ve açıklanan gerekçelerle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · ¸¸ ¸¸