Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/375 K.2022/210

Davacı vekili 13/12/2021 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla, müvekkilinin TÜRKPATENT nezdinde ... sayılı "... teknoloji" ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, başvurunun TÜRKPATENT resmi markalar bülteninde yayınlandığını;

davalı şirketin ... sayılı ve "... ..." ibareleri markalarını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kısmen kabulüne karar verilerek başvurunun 09, 42. Sınıftaki emtialar bakımından reddedildiğini, bu kısmi ret kararına karşı müvekkilin yeniden inceleme taleplerinin bu kez TÜRKPATENT ... sayılı YİDK kararı ile nihai olarak reddine karar verildiğini, oysa taraf markaları arasında iltibas tehlikesinin oluşmadığını; davacı tarafça davalının markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesi istemi ile dava açıldığını; söz konusu davanın Ankara ...FSHHM’nin ...

E. sayısı ile görülmekte olduğunu; anılan markanın hükümsüz kılınması halinde işbu davanın konusuz kalacağını; dolayısı ile söz konusu dava dosyasının bekletici mesele yapılmasını; söz konusu ibare üzerinde davacının gerçek hak sahibi olduğunu ve anılan markayı tanınmış hale getirdiğini; davacının ticaret unvanının ve mevcut ticaret unvanının değişikliğinden önceki halinin de gerçek hak sahipliği durumunu ortaya koyduğunu.

2011 mayıs fiyat listesine ilişkin davacı katalogunun da bu durumu teyit ettiğini; dava konusu kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek, Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu’nun ... sayılı kararının iptale karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kararın yerinde olduğunu; kısmi ret konusu emtiaların davalı şirketin markasının kapsamında yer alması ve taraf markalarının benzer olması nedeni ile bu emtialar yönünden iltibas tehlikesinin oluştuğunu; davanın haksız olduğunu beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı şirkete usulüne uygun dava dilekçesi ve duruşma gününü bildiren tebligat yapıldığı halde davaya cevap vermemiş duruşmaya katılmamıştır.

YARGILAMA VE DELİLLER

Mahkememizce tarafların sav ve savunmaları dinlenmiş, davaya konu TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararı ile davacıya ait kod nolu marka başvuru dosyası ve davalı şirkete ait marka tescil belgeleri getirtilmiş, taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, çözümü teknik ve özel bilgiyi gerektirdiği düşünülen konularda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan rapor dosyadaki kanıtlarla tutarlı, delillerin değerlendirilmesi aracı olarak denetim ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlıgın Tespiti ve Uygulanacak Hükümler, Delillerin Tartışılması ve Kabul Dava, davacı başvurusu olan ... sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak Türk Patent YİDK’nun ... sayılı kararının iptali istemine ilişkindir. YİDK kararının davacı başvuru sahibine 13/10/2021 tarihinde tebliğ edildiği, 13/12/2021 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı kanunun 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

Mahkememize uzman bilirkişi heyetinden alınan 18/04/2022 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "... davacının dava konusu ... sayılı marka başvurusu ile davalının itirazına mesnet ... sayılı markasının benzer olduğu; emtia ayniyeti /benzerliği koşulunun davacının markasının kapsamından çıkarılan “09.sınıf: Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar;

manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri.

42.sınıf: Bilgisayar hizmetleri: bilgisayar programlama, bilgisayarı virüse karşı koruma, bilgisayar sistem tasarımı, başkaları adına web sitelerinin tasarlanması, bakımı ve güncelleştirilmesi, yazılım tasarımı, kiralanması ve güncelleştirilmesi, internet arama motoru sağlama, hosting, bilgisayar donanımları alanında danışmanlık, bilgisayar donanımlarının kiralanması hizmetleri.”emtialar yönünden oluştuğu; bu nedenle iltibas tehlikesinin anılan emtialar yönünden oluştuğu;..." ifade edilmiştir.

6769 sayılı SMK m.6/1 hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir. Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir.

Karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır.

Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.

Buna göre dava konusu başvuru'nun "... teknoloji" ibaresinden oluştuğu, dava konusu 09, 42. sınıftaki "09.sınıf: Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri..

42.sınıf: Bilgisayar hizmetleri: bilgisayar programlama, bilgisayarı virüse karşı koruma, bilgisayar sistem tasarımı, başkaları adına web sitelerinin tasarlanması, bakımı ve güncelleştirilmesi, yazılım tasarımı, kiralanması ve güncelleştirilmesi, internet arama motoru sağlama, hosting, bilgisayar donanımları alanında danışmanlık, bilgisayar donanımlarının kiralanması hizmetleri." mal ve hizmetlerden oluştuğu, itiraza mesnet markaların "... ..." ibaresinden meydana geldiği ve koruma kapsamlarında 09, 42. sınıflardaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.

Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, dava konusu malların tamamının davalıya ait redde gerekçe markaların kapsamında aynı/aynı tür/benzer olarak yer aldığı tespit edilmiştir.

İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.

Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış "... teknoloji" ibaresinden oluşurken; itiraza dayanak markaların standart karekterle yazılı "... ..." ibarelerinden oluştuğu görülmektedir.

Davacının markası ... TEKNOLOJİ ibaresinden oluşmakta olup markanın yazımında mavi renk kullanılmış ve kırmızı tırnak işaretini andıran şekiller ile de bir kompozisyon oluşturulmuştur. Davacının markasında yer alan teknoloji ibaresi açıklayıcı bir ibare olduğu için markada asli etki yaratmamaktadır. Nitekim bu ibare küçük punto ile ... ibaresinin altında konumlandırılmıştır. Dolayısı ile markada esaslı unsurun ... ibaresi olduğu kanaatine varılmıştır.

Davalının redde mesnet markası ise, ... ... ibareleri ile yine kırmızı renkli bir bayrak şeklini andıran kompozisyondan oluşmuştur. Davalının markasında yer alan ... harflerinin açılımına dair bir veri ve bilgi de bulunmadığından, ortalama tüketici tarafından da öncelikle ... ibaresi algılanıp zihninde yer bulacağından davalının markasının esaslı unsurunun da ... ibaresi olduğu kanaatine varılmıştır.

Bütün bunlara göre taraf markalarının esaslı unsurları olan ... ibarelerinin ortak olması/ aynı olması nedeni ile markaların benzer olduğu kanaatine varılmıştır. Taraf markalarında ayırt ediciliği sağlayacak ilave bir unsur da bulunmamaktadır. Hal böyle iken işaret benzerliğinin oluştuğu kanaatine varılmıştır.

Karıştırma ihtimali “ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurması”dır.

Öğretide karıştırma ihtimali “bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın, daha önceden tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesi” ya da “bir mal veya hizmetin alıcısının, yani genel anlamda halkın almayı tasarladığı, bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını veya hizmetini alma ihtimali (tehlikesi)” biçiminde tanımlanmaktadır.

Karıştırılma, iki işaret arasındaki şekil, ses ve anlam benzerliğinden veya genel görünümünden (toplu intibadan) veya seri içine girmekten veya çağrıştırmadan doğabilir. Karıştırma ihtimali bulunup bulunmadığı incelemesi yapılırken başvurulan yöntemlerden biri de işaretlerin toplu olarak bıraktıkları izlenimdir.

Öte yandan bir mal ve/veya hizmetin potansiyel alıcıları, tüketicileri arasında iki ayrı işletmeye ait mal veya hizmetin aynı işletmeden kaynaklandığı ya da bu mal veya hizmetlerin farklı işletmelere ait olduğu fark edilse bile, markalar ya da işletmeler arasında bir bağlantının bulunduğu yönünde bir algının ortaya çıkması ihtimali halinde de karıştırma ihtimalinin varlığından söz edilmektedir.

İltibasın varlığının tespitinde doktrin ve yargı kararlarında esas olarak şu ilkeler ortaya konmaktadır: Görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, Çağrıştırma, Bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, Malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, Markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, Markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları.

Taraf markaları yukarıda benzer bulunmuş, davacının markasının kapsamından Markalar Dairesi Başkanlığı’nın 22.10.2020 tarihli kararı ile çıkarılan “09.sınıf: Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar;

manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri.42.sınıf: Bilgisayar hizmetleri: bilgisayar programlama, bilgisayarı virüse karşı koruma, bilgisayar sistem tasarımı, başkaları adına web sitelerinin tasarlanması, bakımı ve güncelleştirilmesi, yazılım tasarımı, kiralanması ve güncelleştirilmesi,

internet arama motoru sağlama, hosting, bilgisayar donanımları alanında danışmanlık, bilgisayar donanımlarının kiralanması hizmetleri.”emtialar yönünden emtia benzerliğinin dolaysıyla iltibas tehlikesinin anılan emtialar yönünden oluştuğu kanaatine varılmıştır.

Diğer yandan her ne kadar davacı taraf dava konusu marka başvurusu üzerine gerçek hak sahibi olduğunu iddia etse de gerek taraf markaları arasında iltibas tehlikesinin oluşması gerekse SMK madde 6/3 hükmünün gerçek hak sahibinin bu durumu ispat etmesi koşulu ile 3. Kişilerin marka başvurularına karşı itiraz gerekçesi olarak ileri sürebileceği bu nedenlerle davacının marka başvurusunda bulunduğu eldeki davada, gerçek hak sahipliği iddiasının varılan kanaati değiştirmemiştir.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.