Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/627 K.2022/570

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Sıra Cetveline Kayıt-Kabul) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili Av. ... sunduğu dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı iken 30/12/2008 tarihinde istifa ettiğini, buna rağmen yapılan aidat ödemelerinin iade edilmediğini belirterek şimdilik 10.000,00 TL'nin 29/07/2009 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı kooperatife dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermediği gibi kendisini vekil ile de temsil ettirmemiştir.

DELİLLER

-Kooperatif defter kayıt ve belgeleri -Bilirkişi asıl ve ek raporları

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK 235.m. gereğince iflas eden kooperatif ortağının çıkma payının iflas masasına kayıt kabulüne ilişkindir.

Dava çıkma payı alacağının tahsili için açıldıktan sonra yargılama sırasında davalı kooperatifin iflasına karar verildiğinden davalı olarak iflas idare memurluğunca dava takip edilmiş, dava kayıt kabul davasına dönüşmüştür.

İflas tarihi itibariyle davacının talep edebileceği alacağın, tespiti bakımından konularında uzman 2 kişilik bilirkişi kurulundan alınan 31/03/2015 havale tarihli son raporda davacının kooperatif üyeliğinin 30/12/2008 tarihinde sona erdiği, 2008 yılı bilançosunun kabul edildiği 28/06/2009 tarihli genel kurulun kesinleştiği tarihten 1 ay sonraki tarih olan 28/07/2009 tarihinde alacağın muaccel olduğu, davacı tarafından yapılan 230.800,00 TL bedelli ödemeden ortağın istifa ettiği yıl bilançosunda yer alan cari giderlerden payına düşen tutar düşürüldükten sonra davacı alacağının 226.841,49 TL'nin muaceliyet tarihi ile dava tarihi arasında işlemiş 20.415,73 TL yasal faiz ile birlikte toplam alacağın 247.257,02 TL olduğu bildirilmiştir.

Mahkememiz'ce yapılan yargılama sonucunda bilirkişi raporu benimsenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de; Mahkememiz kararı temyizen bozulmakla usule ve dosya kapsamına uygun görülen Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememiz'ce bozma ilamı çerçevesinde yeniden bilirkişi raporu aldırılması için dosyamız re'sen seçilen kooperatif konusunda uzman bilirkişi ile SMMM bilirkişisine tevdi edilerek rapor alınmış, dosyamıza sunulan 21/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının müflis davalı kooperatife ortaklığı sırasında 178.600.00-TL ödeme yaptığı, davalı kooperatifin 2009 yılı zararı olan 61.651,97-TL'nin 32 kişiye bölünmek suretiyle davacı hissesine düşen zarar (gider) payının 1.926,62-TL olup davacıya iadesi gereken tutarın (178.600,00-TL-1.926,62-TL) 176.673,38-TL olduğu,

davacının yerine yeni bir ortak alınmadığının kabulü halinde davacının 566,32-TL faiz talep edebileceği, davacının yerine davalı kooperatif tarafından yeni bir ortak alındığının kabulü halinde ise; davacının talep edebileceği faiz miktarının ise. 12.676,92-TL olduığu mütalaa edilmiştir.

Dosyamıza sunulan bilirkişi raporunun dava konusu alacağın muacceliyet tarihi yönünden bozma ilamına uygun içerikte tanzim edilmediği ve iflas tarihine kadar işlemiş faize ilişkin davacı alacağının da hesaplanmadığından denetime elverişli olmadığı gözetilerek farklı bir bilirkişi heyetinden rapor ve taraf itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor temin edilmiştir.

Mahkememiz'ce de denetime elverişli görülmekle benimsenen 2. Bilirkişi heyetinin 30/03/2022 tarihli ek raporunda yargıtay bozma ilamı uyarınca değerlendirme ve alternatifli hesaplama yapıldığında; davacının çıkma payı alacağının 167.155,88-TL olduğu, çıkma payı alacağının 14/07/2010 tarihinden muaccel hale geldiği, dava tarihi itibariyle işlemiş faizin 535,81-TL, işlemiş faiz dahil toplam alacağın ise.

167.691,69-TL olduğu, iflas tarihi itibariyle çıkma payı alacağının 167.155,88-TL asıl alacak, alacağın muaccel olduğu tarih ile iflas tarihi arasındaki işlemiş faizinin 6.667,08-TL, toplam alacağın ise. 173.832,96-TL olduğu, iflasın kesinleştiği tarih itibariyle çıkma payı alacağının 167.155,88-TL asıl alacak, alacağın muaccel olduğu tarih ile iflasın kesinleştiği tarih arasında işlemiş faizin 25.348,16-TL, toplam alacağın ise. 192.504,04-TL olduğu belirtilmiştir.

Bu bağlamda, yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı ile bozma ilamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın davacının ortağı olduğu müflis kooperatifin ortaklığından çıkma payının iflas masasına kayıt ve kabulü istemine ilişkin olduğu,

davacının davalı kooperatif ortaklığından istifaen ayrılması nedeni ile 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve ana sözleşmenin 15/1. maddesi gereğince, ayrıldığı yıl sonu bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkına haiz olup, ayrıldığı yıl sonu bilançosunun genel kurulca kabulü suretiyle kesinleşmesinden itibaren bir ayın sonunda bu alacak temerrüt ihtarına gerek kalmaksızın muaccel olur ve talep edilebileceği, bozma ilamında da kabul edildiği üzere davacının 30.12.2008 tarihinde kooperatif ortaklığından istifa ettiği, istifasının 2009 yılı itibariyle hüküm ifade edeceği,

2009 yılı bilançosuna ilişkin genel kurul toplantısının 13.06.2010 tarihinde yapıldığı ve toplantı tarihinden 1 ay sonra çıkma payının muaccel olacağı, ayrıca bu alacağın muaccel olduğu tarihten iflas tarihine kadar yasal faiziyle birlikte ulaşacağı meblağın da iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesinin zorunlu olduğu dikkate alındığında; davacının hissesine düşen gider payı hesaplanarak ve mahsup edilerek yapılan alternatifli hesaplamalardan 30/03/2022 tarihli 2. Bilirkişi heyeti ek raporundaki iflas tarihine kadar faiz hesaplamasını da içeren 2. Alternatifli hesaplama benimsenerek hükme esas alınmak gerekmiştir.

Bu durumda ise; açıklanan gerekçelerle iflas tarihi itibariyle davacının talep edebileceği çıkma payı alacağı 167.155,88-TL asıl alacak, alacağın muaccel olduğu tarih ile iflas tarihi arasındaki işlemiş faizinin 6.667,08-TL olup sıra cetveline kayıt-kabulü gereken toplam alacağının ise; 173.832,96-TL olduğu yönündeki hesaplama doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ

1-Posta ve davetiye gideri: 582,10-TL 2-Bilirkişi ücreti : 4.300,00-TL

TOPLAM :+4.882,10-TL