Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/558 K.2022/758

... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/558 Esas

KARAR NO : 2022/758

HAKİM :... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... -

DAVALI

1- ... - ... ...

VEKİLİ

Av. ... -...

DAVALI

2- ... - ... ...

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 07/09/2020

KARAR TARİHİ : 04/10/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 03/11/2022

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 13.03.2018 Tarihinde davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı şirketin maliki olduğu ve ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çapışması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, meyadan gelen kazada davalı ...’in %100 kusurlu olduğunu, bu kaza nedeniyle davacı aracında hasar meydana geldiğini, aracın onarımını yaptırmadan önce ...

10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/136D.İş Nolu tespit dosyası üzerinden delil tespiti yaptırdıklarını, 15.05.2018 tarihli bilirkişi raporunda aracın onarımı için işçilik dahil 107.752,00 TL, araç mahrumiyeti için 35 gün karşılığında 4660,00 TL ve değer kaybı alacağı olarak 23.000,00 TL olmak üzere toplam zararın 135.412,00 TL olarak belirlendiğini belirterek, bu miktardan fazla ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 72.000,00 TL nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili, davalılardan ... Petrol Ulusal ve Uluslararası Nakliyat ve Ticaret Ltd. Şti.’nin 28/01/2014 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayımlanan kararla sicilden resen terkin edildiğini, terkinle tüzel kişiliğini kaybeden şirketin taraf ve dava ehliyeti bulunmadığını, alacak isteminin zamn aşımına uğradığını savunarak davann usulden ve esastan reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı gerçek kişinin sürücüsü, diğer davalı şirketin maliki olduğu araçla davacı şirkete ait aracın yapmış olduğu çift taraflı trafik kazasında davacı aracında meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin davalı araç sürücüsü ve malikinden tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce, Davacının davalı ... Petrol Ulusal ve Uluslararası Nak. Ve Tic. LTD. ŞTİ Aleyhine açmış olduğu davanın 6100 sayılı HMKnun 114/1-d ve 115 md uyarınca pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, Davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmiş ve hükme yönelik davacı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 2022/1101 Esas, 2022/1472 K. Sayılı ilamı ile "...Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu aracın davacıya ait araca çarpması sonucu araçta meydana gelen maddi zararın davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece davalı ... Petrol Ulusal Ve Uluslararası Nak.Ve Ticaret Ltd. Şti.'nin Ticaret Sicil'den terkin edilmiş olduğu ve süresi içinde şirketin ihya edilmediği gerekçesi ile bu davalı yönünden pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, davalı ... yönünden ise mahkemenin görevli olmadığı ancak dosyada tefrik kararının verilmeyecek olması, her iki davalıya karşı açılan davanın birlikte yürütülerek karar bağlanması gerekliliği nazara alınarak bu davalı yönünden de ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı davasını kazaya neden olduğunu iddia ettiği aracın işletenine ve araç sürücüsüne karşı açmıştır. Trafik kazaları haksız fiilin bir türü olup davalı işletenin sorumluluğu 2918 sayılı KTK.nın 85. maddesinden kaynaklanan kusursuz sorumluluktur. Araç sürücüsü ise TBK.nın 49. maddesi gereğince haksız fiil faili olarak sorumludur.

2918 sayılı KTK.nın 85/son maddesinde işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu düzenlenmiştir.

Ayrıca 88. maddesinde zarar verenlerin birden fazla olması halinde bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulacağı belirtilmiş, yine TBK 61. maddesinde “Dış ilişkide, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” denilmiş, birden çok kişi aynı zarardan aynı sebeple yada çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu olabileceği vurgulanmıştır.

Türk Borçlar Kanunu'nun müteselsil borçluluk ve dış ilişki de borçluların sorumluluğu başlıklı 163. maddesinde “Alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebilir. Borçluların sorumluluğu, borcun tamamı ödeninceye kadar devam eder” denilerek zarar verenlerin zarar görenlere karşı sorumluluğunun kapsamını düzenlemiştir.

Buna göre zarar gören tazminatın tamamını dilediği takdirde zarar verenlerin hepsinden talep edebileceği gibi bir kısmından veya sadece birinden de talep edebilir.

Bu düzenlemelere göre davacının davasını müteselsil sorumlu olanlardan biri ya da hepsi aleyhine açabileceği, davacının aracın işleteni ve sürücüsüne karşı birlikte dava açtığı, açılan davada görevli mahkemenin dava açıldığı tarihteki yasal düzenlemeler ve davacı ve davalıların sıfatına göre belirlenmesi gerektiği, dava tarihinde ve dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen davalıların sıfatına göre ticaret mahkemesinin görevli olduğu,

mahkemece davalılardan biri yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş olması diğer davalı yönünden davanın görülmesine engel olmadığı gibi, davalı ... kazaya karışan aracın sürücüsü olup sorumluluğu TBK.nın 49. maddesinden kaynaklandığından davalı sürücü yönünden yargılamaya devam edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken teselsül hükümlerine aykırı olacak şekilde ve diğer davalı yönünden verilen usulden red kararı gerekçe gösterilerek sürücü yönünden kesin hüküm oluşturacak şekilde hatalı değerlendirme ve yanlış gerekçe ile davalı sürücü ... yönünden de davanın reddine karar verilmiş olması

doğru görülmemiş, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.nın 353/1.a.6.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir." gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Anılan kaldırma kararlarında da vurgulandığı üzere davalı sürücü ... bakımından yargılamaya devam olunmuştur.

Davalı ... vekilince kaldırma kararından önce, süresinde dosyaya sunulan 17/11/2020 tarihli cevap dilekçesinde zaman aşımı def'ine dayanılmıştır.

2918 sayılı KTK'nin 109.maddesi; "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar, Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmünü düzenlemektedir.

Somut uyuşmazlıkta talep; araç mahrumiyet zararı, değer kaybı ve hasar bedeli tazminatına ilişkin olup uygulanacak zamanaşımı süresi 2 yıldır. Davaya konu kaza yaralamalı veya ölümlü bir kaza olmadığından uzamış zaman aşımının uygulanmasına da yer bulunmamaktadır. Somut olayda, kaza tarihi 13/03/2018 olup, davacı kaza tarihi itibariyle faili ve fiili öğrenmiş ve ayrıca sonradan ortaya çıkan bir zarar iddiasında da bulunmamıştır. Bu sebeple davada zaman aşımı süresi 13/03/2020 tarihinde dolmuştur,

Öte yandan; yine ayrıca arabuluculuğa yapılan başvuru TBK'nın 154. Maddesinde sayılan zaman aşımını kesen haller arasında olmayıp, 6325 sayılı Kanunun 18-a-15 maddesi uyarınca zaman aşımının durmasına sebep olan hallerdendir. Davacı tarafın 13.03.2020 tarihinde başvurusu nedeniyle duran zaman aşımı süresi, 24/08/2020 tarihinde son tutanağın imzalanması ile yeniden kalan süre yönünden işlemeye başlamıştır ve bu doğrultuda davacının kaza tarihi itibari ile kalan süresi de 1 gündür. Bu hesaba göre de zaman aşımı süresi 25/08/2020 tarihinde sona ermiştir.

Az yukarıda da belirtildiği üzere zaman aşımının durmasına sebep olan arabulucuya başvuru 6325 sayılı kanunda düzenlenmiş olup, eldeki davada HMK nın 104. Maddesinin uygulanması imkanı da bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, 07/09/2020 tarihinde açılan eldeki davada zaman aşımı süresinin dolduğu görüldüğünden davalı ...'a karşı açılan davanın zaman aşımı nedeniyle reddine, Davacının davalılardan ... Petrol Ulusal ve Uluslararası Nakliyat Ticaret ve Ltd. Ştine karşı açmış olduğu dava yönünden karar kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.