Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/661 K.2024/282

2-... DAVALI VEKİLİ : AV. .... 3-... DAVALI VEKİLİ : AV. .... DAVA : Alacak

DAVA TARİHİ : 31/08/2021

KARAR TARİHİ : 26/03/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 25/04/2024

Davacı tarafından davalılar hakkında açılan alacak davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili .... sunduğu dava dilekçesinde özetle davacının 1994 yılından itibaren davalı ... ... Şirketinin ürünlerini sattığını, ... sisteminde ... müşteri numarası ile kayıtlı olduğunu, davalı ...

Şirketinin düzenlediği, diğer davalıların satış ve dağıtımını yaptığı 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında "2.5 Litre Boş Yok" kampanyası kapsamında müşterilerden gelen 1 litre hediyeli 11461 adet 2.5 litrelik ... ürünü kapağını kampanya koşullarına uygun olarak ... sistemine tanımladığını,

bu kapaklar karşılığında alması gereken 2380 adet 1 litrelik ... ürününün bedelinin satın alımlarda eksi bakiye olarak faturalandırılmak suretiyle kendisine verildiğini ancak bakiye 9081 adet kapağın karşılığı mal veya bedelin kendisine ödenmediğini ileri sürerek kampanya bedeli alacağının şimdilik 100,00 TL'lik kısmının ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 10/11/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile talep ettiği alacak tutarını 51.761,70 TL'ye yükselttiğini bildirmiş ve artırılan tutarın peşin harcını ödemiştir.

CEVAP

Davalı ... Şirketine dava dilekçesi ile duruşma günü ve saati Tebligat Kanununa uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı davaya cevap vermemiş, duruşmaya katılmamış ve kendisini vekil ile temsil ettirmemiştir. Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle davalının bayilik sözleşmesi gereğince ... Satış ve Dağıtım Şirketinin distribitörlüğünü yaptığını, kampanya yapmak, kampanya koşullarını belirlemek gibi yetkilerinin bulunmadığını, dava konusu kampanya ile bir ilgisinin olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle davacı ile davalı şirket arasında bulunan satış sözleşmesi kapsamında davacı tarafından satın alınan ürün sayısının belli olduğunu, davacı tarafından sözleşme kapsamında belirlenmiş satın alınan ürünlerin sayısı ve kampanya kapsamında talep edilebileceği bedelsiz ürünlerin sayısı arasında dengesizlik ile olağan işleyişe aykırı şekilde ürün talebi girişinin tespit edildiğini, davalı tarafından satış noktalarına kampanya hakkında yapılan bildirim metninde de ilgili koşullara açıkça yer verildiğini, davacının davalı şirketten 2640 adet promosyonlu 2.5 litre ve 588 adet promosyon hediyesi ...

1 litrelik ürün alımı yaptığının tespit edildiğini, buna karşılık sisteme ... promosyon kapak kodu girişi yaptığını, davacının müşteri tarafından satın alınan ürün sayısının yaklaşık 3 katı sisteme giriş yaptığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Mahkemesinin 01/09/2021 tarih ve .... nolu kararı ile .... mahkemesi görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiş, davacı vekili Hukuk Muhakemeleri Kanununun 20. maddesinin 1. fıkrasındaki süre içinde dosyanın mahkememize gönderilmesini talep etmiş, dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememiz esas kaydının 2021/661 sırasına kaydedilmiştir.

Davalı ... ... Şirketi 23/11/2021 tarihli cevabi yazı ekinde dava konusu kampanya metnini ve kampanyaya ilişkin koşulları içeren bilgilendirme metinlerini göndermiş, bu metinlerde dava konusu kampanya genel olarak "8 Mart 2021 ile 15 Haziran 2021 tarihleri arasında ... sınırları içinde geçerli bu promosyon ... San. ve Tic. A.Ş. (....) tarafından düzenlenmektedir. ... Orijinal Tat 2.5L Pet, ... Orijinal Tat - Daha Az Kalori 2.5L PET, ...

Şekersiz 2.5L PET, Fanta Portakal 2.5L PET, Sprite 2.5L PET ürünlerinin üzerinde "BOŞ YOK" ibaresi bulunan promosyonlu altın renkli kapaklarının altında yer alan 10 haneli kodu, "Daha Daha" uygulaması veya ... internet sitesindeki ilgili kısma ilgili bilgilerle beraber girdikten sonra elde edilecek QR kodu ve/veya dijital şifreyi bu promosyona katılmayı kabul etmiş bir satış noktasına ileterek, satış noktasının kodu/şifreyi ilgili ... uygulamasında okutması sonrasında hediye ürünü kazandığınızı teyit eden bildirimi alması üzerine satış noktasında mevcut olan bir (1) adet ...

Şekersiz 1L PET, Fanta Portakal 1L PET veya Sprite 1L PET ürünlerinden birini ilgili satış noktasında teslim alabilirsiniz bir kullanıcı bir gün içinde (00:00-23:59 saatleri arasında) en fazla 3 kez katılım sağlayabilir." şeklinde anlatılmıştır.

... 31/01/2022 tarihli cevabi yazı ile davacının bilanço esasına göre defter tuttuğunu ve tacir sıfatına haiz olduğunu bildirmiştir. Davacı vekili 08/02/2022 tarihli dilekçesi ekinde davacının ... kayıtlı olduğunu bildirir esnaf ve sanatkar sicil tasdiknamesini sunmuştur.

Bilirkişi ... davacının ve davalı ... Şirketinin ticari defter ve kayıtlarının incelemesi sonrasında hazırladığı 01/11/2022 tarihli raporunda davacının ve davalının ticari defter kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğunu, davalı ... Meşrubat Pazarlama Dan. San. ve Tic.

A.Ş.'nin düzenlediği, diğer davalıların satış ve dağıtımını yaptığı 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında “2,5 litre boş yok” kampanyası kapsamında müşterilerden gelen 1 litre hediyeli 11.461 adet 2,5 litrelik ... ürünün kapağını kampanya koşullarına uygun olarak ... sistemine tanımladığını, söz konusu dönemde 1 adet 1 litrelik ...'ların davalı ... Müh. İnş. Tur. Paz. San. ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından davacıya 5,70 TL üzerinden fatura edildiği dikkate alındığını ürün bedelinin (11.461 adet x 5,70 TL) 65.327,70 TL olduğunu, dava konusu olayda davacının davalılara ait ... sistemine tanımladığı kapaklar üzerinden müşterilerine hediye verdiğini, bu sistemin dışında hediye ürün veremeyeceği dikkate alındığında davacının müşterilerine karşılığında hediye ürün verdiğini ve davalılara teslim ettiği kapak karşılığı alması gereken ürün bedelinin de (11.461 adet x 5,70 TL) 65.327,70 TL olduğunu, dava konusu olayda davacının davalılara ait ... sistemine tanımladığı kapaklar üzerinden müşterilerine hediye verdiğini,

bu sistemin dışında hediye ürün veremeyeceği dikkate alındığında davacının dava konusu yaptığı kapak adeti karşılığı hediye ürünlerin müşterilerine fiilen teslim edip etmediği konusunda herhangi bir tereddüt bulunmadığını ayrıca davacının hediye vereceği ürünlerle davalılardan alacağı ürün türü, miktarı ve tutarı arasında herhangi bir ilişki kurulmadığını, davalıların kurmuş olduğu sistemin işleyişi göz önüne alındığında davacının müşterileri tarafından getirilen her kapağa hediye vermesi açısından herhangi bir engel bulunmadığını, kaldı ki davalı ...

Dan. San. ve Tic.

A.Ş.'nin kendi ticari defter kayıtlarına göre davacının 2021 yılında toplam 133.115,72 TL tutarında mal almış olduğunu, bunun 106.567,60 TL'lik kısmının 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında gerçekleşmiş olduğunu, dava konusu olayda 2.380 adet Lt. ... ürün bedelini eksi bakiye olarak faturalandırmak suretiyle davacı cari hesabından düşüldüğü dikkate alındığında davacıya hediye ürün verilmeyen (11.461-2.380) 9.081 adet ürün nedeniyle davalılardan (9.081 adet x 5,70 TL) 51.761,70 TL alacaklı olduğunu bildirmiştir.

Bilirkişi ... 27/10/2023 tarihli ek raporunda 01/11/2022 tarihi kök rapordaki görüşünün değiştirilmesi gereken bir husus bulunmadığını, benzer konu ve talepli .... nolu dosyasında davanın reddine karar verilmiş olmasının takdirinin mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir. Bilirkişi ... 09/02/2024 tarihli ek raporunda 01/11/2022 tarihi kök rapordaki görüşünün değiştirilmesi gereken bir husus bulunmadığını, benzer konu ve talepli .... nolu dosyasında davanın reddine karar verilmiş olmasının takdirinin mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, bayilik sözleşmesi kapsamında davacının katıldığı kampanya bedeli alacağının tahsili için açılan alacak davasıdır.

.... 31/01/2022 tarihli cevabi yazısı ile davacının bilanço esasına göre defter tuttuğunun ve tacir sıfatına haiz olduğunun bildirilmesi, bilirkişi ...'ın 01/11/2022 tarihli raporunda belirtilen davacının iş hacmine göre davacının Türk Ticaret Kanununun 11., 12. ve 15. maddeleri ile 11. maddesinin 2. fıkrasına göre yürürlüğe konulan karara göre dava tarihi itibari ile tacir olması ve davalıların şirket olması nedenleri ile mahkememizin görevli olduğu kabul edilmiştir.

Davacı davalı ... Şirketinin düzenlediği, diğer davalıların satış ve dağıtımını yaptığı 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında "2.5 Litre Boş Yok" kampanyası kapsamında alması gereken 2380 adet 1 litrelik ... ürününün bedelinden 9081 adet kapağın karşılığının kendisine ödenmediği vakıasını ileri sürmüştür.

Davalı ... Şirketi davaya cevap vermemiş, davalı ... Şirketi dava konusu kampanya ile ilgisinin bulunmadığını savunmuş, diğer davalı ... ... Şirketi ise davacı ile arasındaki dava konusu kampanya bulunduğu vakıasını kabul etmiş ancak davacının sözleşme kapsamında belirlenmiş satın alınan ürünlerin sayısı ile kampanya kapsamında talep edilebileceği bedelsiz ürünlerin sayısı arasında dengesizlik bulunduğundan davacının talebinin haksız olduğunu savunmuştur.

Davacı ile davalı ... Şirketi arasında davalının dava konusu 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında düzenlenen "2.5 Litre Boş Yok" kampanyasını düzenlediği, davacının kampanyaya katıldığı, kampanya kapsamında 2.380 adet Lt. ... ürün bedelinin eksi bakiye olarak faturalandırmak suretiyle davacı cari hesabından düşüldüğü, davacıya 9081 adet kapağın karşılığının mal veya bedel olarak ödenmediği hususları uyuşmazlık konusu değildir.

Uyuşmazlık davacı dava konusu kampanya kapsamında 9081 adet kapağın karşılığının davalılardan talep etme hakkının bulunup bulunmadığı hususundadır.

Türk Medeni Kanununun 6. maddesine göre “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.”.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddesine göre “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.”.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.

Davacı ve davalılar arasında uyuşmazlık konusu olan ve olmayan vakıalara göre genel kurala uygun olarak ispat yükü davacıdadır.

Davalı ... Şirketi hakkında açılan davada;

Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillerden davalı ... Şirketinin 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında "2.5 Litre Boş Yok" adlı kampanya düzenlediği, davacının kampanyaya katıldığı, kampanya kapsamında 2.380 adet Lt. ... ürün bedelinin eksi bakiye olarak faturalandırmak suretiyle davalı ...

Şirketi tarafından davacının cari hesabından düşüldüğü, bilirkişi ...'ın kampanya koşullarını da değerlendirerek hazırladığı 01/11/2022 tarihli raporunda da belirtildiği üzere dava konusu kampanyada davacının ... sistemine tanımladığı kapaklar üzerinden müşterilerine hediye verdiği, bu sistemin dışında hediye ürün veremeyeceği dikkate alındığında davacının müşterilerine karşılığında hediye ürün verdiği ve davalıya teslim ettiği kapak karşılığı alması gereken ürün bedelinin (11.461 adet x 5,70 TL) 65.327,70 TL olduğu, davacının ... sistemine tanımladığı kapaklar üzerinden müşterilerine hediye verdiği,

bu sistemin dışında hediye ürün veremeyeceği dikkate alındığında davacının dava konusu yaptığı kapak adeti karşılığı hediye ürünlerin müşterilerine fiilen teslim edip etmediği konusunda herhangi bir tereddüt bulunmadığı ayrıca davacının hediye vereceği ürünlerle davalıdan alacağı ürün türü, miktarı ve tutarı arasında herhangi bir ilişki kurulmadığı, sistemin işleyişi göz önüne alındığında davacının müşterileri tarafından getirilen her kapağa hediye vermesi açısından herhangi bir engel bulunmadığı, davalının ticari defter kayıtlarına göre davacının 2021 yılında toplam 133.115,72 TL tutarında mal almış olduğu,

bunun 106.567,60 TL'lik kısmının 8 Mart-15 Haziran 2021 tarihleri arasında gerçekleşmiş olduğu, dava konusu olayda 2.380 adet Lt. ... ürün bedelinin eksi bakiye olarak faturalandırmak suretiyle davacı cari hesabından düşüldüğü, böylece davacının hediye ürün verilmeyen (11.461-2.380) 9.081 adet ürün dolayısı ile (9.081 adet x 5,70 TL) 51.761,70 TL alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 222. maddesinin 2. fıkrası gereğince ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır, 3. fıkrası gereğince ise ikinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

İspat yükü kendisinde olan davacının ticari defter ve kayıtlarının incelemesi sonrasında hazırlanan 01/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu kampanyadan dolayı 51.761,70 TL alacaklı olduğunun bildirilmesi, davacı ile davalı arasında uyuşmazlık konusu olmayan vakıalar ile davalı ... ... Şirketinin 23/11/2021 tarihli cevabi yazı ekinde gönderdiği dava konusu kampanya ilişkin koşulları delilleri ile dava konusu vakıayı ve alacağını ispatlaması nedeni ile ıslah da göz önünde bulundurularak davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Davalılar ... Şirketi ile ... ... Şirketi hakkında açılan davalarda;

Davalı ... Şirketinin dava konusu kampanya ile ilgisinin bulunmadığını savunması, diğer davalı ... Şirketinin ise davaya cevap vermeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanununun 128. maddesi gereğince davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıayı inkâr etmiş sayılması, dava dilekçesinde açıkça bu davalıların dava konusu kampanya kapsamındaki ürünlerin satış ve dağıtımını yaptıkları vakıasını dayanılması, davacı ile davalılar ... Şirketi ve ... ...

Şirketi arasında dava konusu kampanyaya ilişkin sözleşme bulunduğu vakıasına dayanılmaması, yalnızca satış ve dağıtım yapmanın sözleşme ilişkisi oluşturmaması, dava konusu kampanyanın diğer davalı ... Şirketi tarafından düzenlenmiş olması ve ispat yükü kendisinde düşen davacının davalıların sorumluluğunu ispatlar nitelikte delil sunmaması nedenleri ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip .... · e-imza Hakim .... · e-imza