Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/663 K.2024/133

... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/663

KARAR NO : 2024/133

GEREKÇELİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

..., T.C. Kimlik No:..., ....

DAVACI VEKİLİ

Av...., .... DAVALI : ..., ...

DAVALI VEKİLİ

AV...., ... DAVA : Alacak

DAVA TARİHİ : 26/10/2021

KARAR TARİHİ : 20/02/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/03/2024

Davacı tarafından davalı hakkında açılan alacak davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davacı ile davalı arasında 21/05/2019 tarihinde ... ihale kayıt numaralı .... hattı km 1+814, km 23+764, km 37+432, km 64+014, km 76+259 ve km 84+840'de bulunan 6 adet çelik tabliyeli köprülerin kumlama yapılarak uygun epoksi boya ile boyanması,

menfez inşaaları, dere ıslahı, yalıtım işlerine ilişkin sözleşme imzalandığını, 28/05/2019 tarihinde yer teslimi gerçekleştirildiğini, 23/12/2019 tarihinde işin bitirilerek geçici kabul teklif belgesinin oluşturulduğunu, ihale şartnamesiyle hafriyatın 60 metreye kadar nakledileceği belirtildiğinden davacı tarafından bu mesafeye kadar işlem gerçekleştirildiğini ancak ... tarafından kanuna aykırı hafriyat döküm/taşıma nedeni ile 16.500,00 TL cezai işlem uygulandığını, bu işlem sonrasında davacının davalıya başvurarak .... numaralı pozdan kaynaklanan hafriyatın tekrar nakliyesi ile ilgili yükleme,

belediye döküm sahasına taşıma ve dökme bedelinin belirlenerek iş bedeline dahil edilmesini talep ettiğini, davalının bu talebi kabul etmediğini, davacının geçici kabul eksikliği olarak gösterilen hafriyat taşıması işlemleri için hafriyat yükleme, taşıma ve döküm işlemlerini ikinci kez gerçekleştirdiğini, hafriyatın tamamını resmi döküm sahasına naklettiğini ve döktüğünü ileri sürerek hafriyatın şartnamede belirtilen 60 metre mesafeden sonraki alana taşınması için yeniden yükleme, en yakın hafriyat döküm sahasına nakli,

belediye döküm sahasına dökme bedeli olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10.000,00 TL'nin davalının temerrüde düştüğü 20/04/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, sözleşmeye göre birim fiyata dahil olmayan masraflar başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlemlerin yapılması için gerekli olan her türlü işçilik, kazıdan çıkan malzemenin nakliyesi, malzeme, makine, alet ve araç giderleri ile yüklenici karı ve genel masrafları ifadesiyle kazıdan çıkan malzemenin nakliyesinin birim fiyata dahil olduğu ve birim fiyata dahil olmayan masraflar bölümünde de birim fiyata dahil olmayan masraf yoktur ifadesiyle nakliye, döküm bedellerinin teklif edilen birim fiyata dahi olduğunun açıkça belirtildiğini,

... tarafından davacıya hafriyat dökümü ile ilgili uygulanan 16.500,00 TL'lik cezanın sadece km 492+250'deki menfezle ilgili olduğunu, diğer menfezlerin inşası sırasında oluşan hafriyatın hemen menfez yanlarında yer alan bölgelerde mevcut araziye dökülerek düzeltildiğini, analiz 2 ve analiz 7 'ye ait yaklaşık maliyet hesapları ve poz tarihleri incelendiğinde davacının hakedişleri dışında hakettiği başka bir bedelin mevcut olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi ekinde 21/05/2019 tarihli .... Mıntıkasında Üstgeçit, Altgeçit ve Menfez Bakımlarının Yapılması İşine Ait Sözleşme başlıklı sözleşme sunulmuştur.

.... 30/11/2021 tarihli cevabi yazı ile dava konusu sözleşme, geçici kabul belgesi, 4 nolu ve kesin hakediş ile analizler ve poz tariflerinin göndermiştir.

.... Teks. Tem. Org. Hizm. Res. ve İnş. Tic. A.Ş. 11/04/2022 tarihli cevabi yazı ... Meclisinin 12/07/2020 ve 705 sayılı kararına göre kantarı bulunan veya bulunmayan döküm sahalarında hafriyat toprağı, inşaat, yıkıntı atıkları döküm bedelinin 23/07/2020 ile 10/03/2022 tarihleri arasında bir ton=2,70 TL+KDV, dolgu ve rehabilitasyon amaçlı hafriyat toprağı, inşaat ve yıkıntı atıklarının tekrar kullanımı takip ve koordinasyon bedelinin bir ton=0,60 TL+KDV olduğunu bildirmiştir.

Nitelikli hesap uzmanı ..., inşaat mühendisi ... ve mali müşavir ...'dan oluşturulan bilirkişi kurulunun 04/07/2022 tarihli raporunda taraflar arasında 21/05/2019 tarihinde ... ihale kayıt numaralı ...

Mıntıkasında Üstgeçit, Altgeçit ve Menfez Bakımlarının Yapılması işine ait birim fiyat sözleşmesi düzenlendiğini, işin 20/04/2020 tarihinde geçici kabulünün yapılarak davalı idareye teslim edildiğini, davalı yana ait ticari defter ve kayıtların incelenebileceği adres mahkemeye beyan edilmediğinden incelenemediğini, sahibi lehine delil olma vasfına haiz olduğu anlaşılan davacı yana ait ticari defterlerde yer alan kayıt ve işlemlerde davalı ile cari hesap veya doğrudan borçlandırma kaydının yer almadığını, davacının davalı müdürlükten borç/alacak bakiye kaydının bulunmadığının tespit edildiğini,

davacı yüklenicinin gerek geçici kabul tutanağından önce, gerekse kesin hakedişten önce davalı idareye 20/12/2019 ve 16/04/2020 tarihli dilekçeler ile dava konusu hafriyatın yüklenmesi, taşınması ve belediye döküm alanına boşaltılması ile cezanın iş bedeline eklenmesi için talepte bulunduğu ancak bu talebinin reddedildiğini, davacının 4 nolu kesin hakedişi bu dilekçelerdeki taleplerine atıf yaparak hafriyatın taşınması konusunda ihtirazı kayıtla imzaladığını, davacının uhdesi altındaki işi sözleşme ve eki şartnamelere uygun olarak tamamladığı ve sözleşme bedelinin davacıya hakedişlerle ödendiğini,

davacı yanın sözleşme eki birim fiyat tarifleri (Poz 12, Poz 17) ve analizlere (Analiz 2, Analiz 7) itirazla, hafriyatı tarif ve analizlerde belirtilen 60 m.'den daha uzağa taşıdığı ve bunun için davalı idarenin ilave olarak 333.042,02 TL alacaklı olduğu iddiasının yerinde olmadığını, hafriyat nakliyelerinin (20 km.) ve her türlü masrafın birim fiyat tarif ve analizlerinde açıkça yazılarak fiyata dahil edilmiş olduğunun tespit edildiğini, dava konusu edilen yukarıdaki pozlarda birim fiyata dahil olmayan hiç bir masrafın bulunmadığının açık olduğunu, bu nedenle davacının talebine konu hafriyatın taşınması,

yüklenmesi ve boşaltılması ile ilgili olarak davalı idareden alacak talebinde bulunmayacağının değerlendirildiğini, davacının dava dışı ... tarafından kesilen cezanın davalıdan tahsili talebi ile ilgili olarak ceza tutanağının ve ilgili belgelerin dosyaya kazandırılmasından sonra raporun tanzim edilebileceğini bildirmiştir.

... 01/11/2022 tarihli cevabi yazı ekinde ... 17/10/2009 tarih ve ... sıra numaralı idari yaptırım karar tutanağı ile ilgili belgeleri göndermiştir. Nitelikli hesap uzmanı ..., inşaat mühendisi ... ve mali müşavir ...'dan oluşturulan bilirkişi kurulunun 05/12/2022 tarihli ek raporunda kök rapordaki görüşlerin değişmediğini bildirmiştir.

İnşaat mühendisi ... ve nitelikli hesap uzmanı ...'ten oluşturulan bilirkişi kurulunun 29/11/2023 tarihli raporunda 16/05/2023 ara karar gereği davacının 24/12/2022 tarihli dilekçesindeki hesaplanmasını talep ettiği formüle göre idarenin birim fiyat hesabında kullandığı K katsayısı 278 ve idarenin hesaplamalarda kullandığı taşıma mesafesinin 20 km olduğunu belirtmesinden dolayı bu değerlerin kullanılacağını, davacının dilekçelerde kullandığı K = 380 katsayısının 2020 yılına ait olduğu için hesaplamalarda kullanmanın mümkün olmadığını,

taşıma mesafesi ortalama 10.000 m'den fazla olması durumunda F = 1,25 x K x (0,0014 x M + 0,02) - 0,00325 x K TL/m3 formülü ile hesaplama yapıldığında, F = 1,25 x 278 x (0,0014 x 20 + 0,02) - 0,00325 x 278 TL/m3 F= 15,78 TL/m3 olarak hesap edildiğini bildirmiştir.

Davacı ... Uyap'tan alınan Gib/Mersis sorgusunda 03/09/2021 tarihinden beri ... vergi mükellefi olarak kayıtlıdır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 21/05/2019 tarihli ... Mıntıkasında Üstgeçit, Altgeçit ve Menfez Bakımlarının Yapılması İşine Ait Sözleşme başlıklı sözleşmeye göre davacının üstlendiği ... hattında bulunan 6 adet çelik tabyalı köprülerin boyanması, menfez inşaatları, dere ıslahı ve hafriyatın döküm sahasına taşınması işi bedeli ile bu iş için davacıya kesilen idari yaptırım için açılan alacak davasıdır.

Dava dilekçesinde davacı olarak "...-..." gösterilmiş, dava dilekçesi ekinde sunulan 21/05/2019 tarihli .... Mıntıkasında Üstgeçit, Altgeçit ve Menfez Bakımlarının Yapılması İşine Ait Sözleşme başlıklı sözleşmede yüklenicinin unvanı "..." olarak yazılmış, sözleşmede " ..." kaşesi basılmış, dava dilekçesindeki yapılan yazışmalarda davalının ticaret unvanı "..." olarak yazılmıştır.

Dava konusu 21/05/2019 tarihli .... Mıntıkasında Üstgeçit, Altgeçit ve Menfez Bakımlarının Yapılması İşine Ait Sözleşmede basılı olan " ..." kaşesindeki vergi numarasının davacının T.C. kimlik numarası olması nedeni ile davacının ... olduğu kabul edilmiş ve gerekçeli karar başlığına bu şekilde yazılmıştır.

Davacı ...'ın Uyap'tan alınan Gib/Mersis sorgusunda 03/09/2021 tarihinden beri ... vergi mükellefi olarak kayıtlı olması ve dava konusu sözleşmenin toplam tutarı göz önünde alındığında davacının Türk Ticaret Kanununun 11., 12. ve 15. maddeleri ile 11. maddesinin 2. fıkrasına göre yürürlüğe konulan karara göre dava tarihi itibari ile tacir olması nedeni ile Türk Ticaret Kanununun 4. ve 5. maddeleri gereğince mahkememiz görevli kabul edilmiştir.

15/02/2022 tarihli celsenin 2 numaralı ara kararı ile davalı tarafın zamanaşımı itirazının sözleşme tarihi ile dava tarihi arasında 5 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından ve zamanaşımı teslim ile başlayacağından reddine karar verilmiştir.

15/02/2022 tarihli celsenin 6 numaralı ara kararı ile davacı vekiline talep ettiği 10.000 TL'yi kuruşlandırmak, ne kadarının iş bedeli ne kadarının ödenen ceza bedeli nedeni ile talep edildiğini açıklamak üzere iki hafta süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili 31/05/2022 tarihli dilekçesi ile hafriyat yüklenmesine ilişkin dava değerini 3.000,00 TL, hafriyat taşınmasına ilişkin dava değerini 5.000,00 TL ve hafriyatın resmi döküm sahasına dökülmesine ilişkin dava değerinin 2.000,00 TL olduğunu bildirmiştir.

Türk Medeni Kanununun 6. maddesine göre “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.”.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddesine göre “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.”.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.

Dava dilekçesindeki taleplerden dava konusu iş bedeli ile ilgili talep açısından nitelikli hesap uzmanı ..., inşaat mühendisi ... ve mali müşavir ...'dan oluşturulan bilirkişi kurulunun 04/07/2022 tarihli raporunda davacının hafriyatın taşınması,

yüklenmesi ve boşaltılması ile ilgili olarak davacının sözleşme eki birim fiyat tarifleri (....) ve analizlere (....) itirazla hafriyatı tarif ve analizlerde belirtilen 60 m.'den daha uzağa taşıdığının ve bunun için davalı idarenin ilave olarak 333.042,02 TL alacaklı olduğu iddiasının yerinde olmadığının, hafriyat nakliyelerinin (20 km.) ve her türlü masrafın birim fiyat tarif ve analizlerinde açıkça yazılarak fiyata dahil edilmiş olduğunun tespit edildiğinin, dava konusu edilen pozlarda birim fiyata dahil olmayan hiç bir masrafın bulunmadığının açık olduğunun, bu nedenle davacının talebine konu hafriyatın taşınması,

yüklenmesi ve boşaltılması ile ilgili olarak davalı idareden alacak talebinde bulunmayacağının ve 05/12/2022 tarihli ek raporunda kök rapordaki görüşlerin değişmediğinin bildirilmesi, inşaat mühendisi ... ve nitelikli hesap uzmanı ...'ten oluşturulan bilirkişi kurulunun 29/11/2023 tarihli raporunda yalnızca davacı vekilinin bildirdiği formüle göre hesaplama yapılıp davacının talebinde haklı olduğuna ilişkin görüş bildirilmemesi, davacının dava dilekçesindeki vakıaları ispatlar başka delil sunmaması, davanın dava konusu alacağını ispatlayamaması,

dava konusu iş için davacıya kesilen idari yaptırıma yönelik talep açısından ise idari yaptırımının davacının fiilinden kaynaklanması, dava konusu iş bedeli ile ilgili talep açısından dava ispatlanamadığından bunun sonucu olarak idari yaptırıma yönelik talep açısından da davanın ispatlanamaması, davacı yemin deliline dayanmakla birlikte dava konusu vakıalar davalının kendisinden kaynaklanmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanununun 225. maddesi gereğince yemin deliline başvurulmasının olanaklı olmaması nedenleri ile ispatlanmayan davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza