Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/522 K.2025/335

Davacı tarafından davalı hakkında açılan alacak davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davacı ile davalı arasında 27/02/2023 tarihli ..... imzalandığını, bu sözleşmede davacının iş yapmakta olduğu ... şirketine ait şantiyede kullanılmak üzere davalının 2 ... sürücülü olarak kiralanması hususunda anlaşıldığını, sözleşmenin süresinin 01/03/2023-30/07/2023 olarak belirlendiğini, sözleşme devam ederken ve davacı kiralanan araçların ödemelerini sözleşme hükümlerine göre yerine getirmekte iken davalının vekili ...'ın 06/06/2023 tarihinde araçların çalıştığı şantiyeye gelerek araçları alıp götürdüğünü,

sözleşmenin süresinin bitiminden önce araçların götürülmesi sebebiyle davalının edim yükümlülüğüne aykırı davranarak ifada temerrüde düştüğünü, davacının ... şirketi bünyesinde 7 araçla iş yapmakta iken davalının 2 ... sözleşme bitiminden önce alıp götürmesinden ötürü yeni araç temin edemediğini, 5 araç çalıştırma durumunda kaldığını, davacının kazanç kaybının oluştuğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00 TL'nin 06/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 25/02/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 528.610,43 TL olarak ıslah ettiğini bildirmiş ve ıslah ettiği tutarın peşin harcını ödemiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle taraflar arasındaki uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklanması dolayısıyla görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğunu, davacı ile davalı arasındaki sözleşmenin davalı aleyhine ağır koşullar, yalnızca davalıyı koruyan hükümler içerdiğini, davalının edim yükümlülüğünü yerine getirdiğini, sözleşmeye aykırı davranmadığını, davacının zarara ilişkin iddiaların soyut olduğunu savunarak davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Davacı vekili dava dilekçesi ekinde 27/02/2023 tarihli, işveren olarak davacının, kiracı olarak ...ve ... ...'ın yazıldığı, ... başlıklı, sözleşmenin konusunun davacının ... şirketine ait işverence üretilen tesisin programladığı adreslere taşınması ve usulüne uygun olarak teslim edilmesi, sözleşme süresinin 01/03/2023-30/07/2023 tarihleri, kira bedelinin aylık 70.000,00 TL+Kdv, şoförün ücret ve ... giderlerinin kiracıya ait olduğu,

davalının ediminin betonu davacının belirleyeceği adrese taşıma olarak belirlendiği sözleşme ile 07/06/2023 tarihli Tutanak başlıklı davalıdan kiralanan ... plakalı ve ... plakalı araçların 06/06/2023 tarihinde ... tarafından davacının ... tesislerinden alıp götürüldüğüne ilişkin tutanağı, ....

Noterliğinin 08/06/2023 tarih ve ... yevmiye nolu edimin 10 gün içinde ifa edilmemesi durumunda sözleşmenin feshedildiğini belirtir ihtarnameyi ve ihtarnamenin tebliğ mazbatasını sunmuştur.

... 09/08/2023 tarihli cevabi yazı ile davalının tacir kaydına rastlanılmadığını bildirmiştir.

... 10/08/2023 tarihli cevabi yazı ile davalının 2023 yılına ait Ba-Bs formlarını göndermiştir.

..... 10/08/2023 tarihli cevabi yazı ile davacının 2023 yılına ait Ba-Bs formlarını göndermiştir.

... 11/09/2023 tarihli cevabi yazı ile davalının bilanço esasına göre defter tuttuğunu bildirmiştir.

... 26/01/2024 tarihli cevabi yazı ile davalının tacir olduğunu ve bilanço esasına göre defter tuttuğunu bildirmiştir.

..... tarihsiz cevabi yazı ile davalının ... sicil kaydına rastlanılmadığını bildirmiştir.

Mali müşavir ... ve nitelikli hesaplama uzmanı ...'dan oluşturulan bilirkişi kurulu davacı ile davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonrasında hazırladığı 23/07/2024 tarihli raporunda davacı ve davalıya ait ticari defterlerin tasdiklerinin zamanında yapıldığını, dava konusu olayla ilgili yevmiye kayıtlarının da usulüne uygun tutulduğunu,

davacı ile davalı arasında, aralarında 27/02/2023 tarihinde ekipman

sözleşmesi ile kurulan ticari ilişki bulunduğunu, ticari ilişkide davacının işveren olarak,

davalının kiracı konumunda olduğunu,

davacının dava dışı ... şirketine düzenlediği faturaların Mayıs-

Haziran ayı farkı olan kazanç kaybı tutarının 244.249,55 TL olarak hesaplandığını, davacı ile dava dışı ... firması ile yapıldığı iddia edilen sözleşmenin

dosya kapsamına sunulmadığı tespit edilmekle anılan sözleşmeye istinaden davacının

talep etmiş olduğu (... firması ile yapılan sözleşmeye istinaden) Temmuz ayı kazanç

kaybına yönelik bu aşamada herhangi bir hesaplama yapılamadığını, sözleşmenin

dosyaya kazandırılması halinde 06/Haziran/2023- 31/Temmuz/2023 dönemi için talep

edilen kazanç kaybına yönelik ayrıca hesaplama yapılabileceğini bildirmiştir.

Davacı vekili 06/08/2024 tarihli dilekçe ekinde davacı ile ... Şirketi arasında imzalanan, 30/01/2023 tarihli, ... ve ... başlıklı sözleşmeyi sunmuştur.

Mali müşavir ... ve nitelikli hesaplama uzmanı ...'dan oluşturulan bilirkişi kurulu 28/11/2024 tarihli ek raporunda davalının ticari faaliyetinin bedeni çalışmaya değil sermayesine dayalı (ekipman kiralaması) olması dikkate alındığında davalının Türk Ticaret Kanununun 12. maddesine göre tacir olduğunu, davacının 6 Haziran-31 Temmuz 2023 tarihleri arasındaki toplam kazanç

kaybının (473.933,18+54.677,25) 528.610,43 TL olabileceğini bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki ... İşletme Sözleşmesindeki edimini davalının ifa etmemesinden kaynaklanan zararların tazmini için açılan tazminat davasıdır.

Davacı, davalı ile arasında ... İşletme Sözleşmesi başlıklı sözleşme kurulduğu, bu sözleşmeye göre davacının davalıdan kiraladığı 2 sürücülü ... davalı tarafından süresinden önce alınıp götürdüğü, bundan dolayı kazanç kaybının oluştuğu vakıasını ileri sürmüş ve kazanç kaybının davalıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ise mahkememizin görevli olmadığını ileri sürmüş, davacı ile arasında ... İşletme Sözleşmesi bulunduğunu kabul etmiş ancak davalının sözleşmeye aykırı davranmadığını, davacının zarara ilişkin iddiaların soyut olduğunu savunmuş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

30/04/2024 tarihli celsenin 1 numaralı ara kararı ile davalı vekilinin görev itirazının dava konusu uyuşmazlığın sürücülü araç kiralama sözleşmesi niteliğindeki ... kaynaklanması nedeni ile Türk Ticaret Kanununun 4. ve 5. maddeleri gereğince reddine karar verilmiştir.

Davacı ile davalı arasında 27/02/2023 tarihli, ... başlıklı sözleşme kurulduğu, sözleşme ile davalının 2 ... sürücülü olarak 01/03/2023-30/07/2023 tarihler arasında davacıya kiralama, davacının ise kiralama ücretini ödeme borcu altına girdiği, davalının sözleşmenin başlangıcında 2 ... davacıya teslim ettiği uyuşmazlık konusu değildir.

Davacı ile davalı arasındaki uyuşmazlık, davalının ... başlıklı sözleşmenin 2.1. maddesine göre 2 ... sözleşme süresi boyunca davacıya kiralayıp kiralamadığı, buna bağlı olarak davacının kazanç kaybının oluşup oluşmadığı hususlarındadır.

Türk Medeni Kanununun 6. maddesi gereğince kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddesine göre ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.

Davacı ve davalı arasında uyuşmazlık konusu olan vakıalara göre genel kurala uygun olarak davalının edimini sözleşmeye uygun olarak ifa etmediğini ispat yükü davacıdadır.

Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillerden davacı ile davalı arasında 27/02/2023 tarihli, ... İşletme Sözleşmesi başlıklı sözleşme kurulduğu, sözleşme ile davalının 2 ... sürücülü olarak 01/03/2023-30/07/2023 tarihler arasında davacıya kiralama, davacının ise kiralama ücretini ödeme borcu altına girdiği, davalının sözleşmenin başlangıcında 2 ... davacıya teslim ettiği, 07/06/2023 tarihinde sözleşmeyi imzalayan davalının vekili ...'ın 2 ... alıp götürdüğü, davacının sözleşmenin kalan süresinde ... şirketine karşı olan edimini davalıdan kiraladığı 2 ... olmadan ifa etmeye çalıştığı, davacının davalının edimini ifası için belirlenen sürenin bir kısmında edimini ifa etmemesi dolayısı ile 528.610,43 TL kazanç kaybının oluştuğu sonucuna varılmıştır.

27/02/2023 tarihli, .... başlıklı sözleşmenin 3.1. ve 3.4. maddelerine göre davalının borcu, 01/03/2023-30/07/2023 tarihleri arasında 2 ... sürücülü olarak betonu davacının belirleyeceği adrese taşımaktır.

Sözleşmenin 4.3. ve 4.4. maddelerinde edimlerin ifa edilmemesi ile ilgili düzenleme yapılmış olmakla birlikte dava konusu kazanç kaybı ile ilgili bir hüküm yoktur.

Türk Borçlar Kanununun sürekli edimli sözleşmelerde temerrüdün sonuçlarını düzenleyen 126. maddesine göre ifasına başlanmış sürekli edimli sözleşmelerde, borçlunun temerrüdü hâlinde alacaklı, ifa ve gecikme tazminatı isteyebileceği gibi, sözleşmeyi feshederek, sözleşmenin süresinden önce sona ermesi yüzünden uğradığı zararın giderilmesini de isteyebilir.

İspat yükü kendisinde olan davacının yukarıda belirtildiği üzere uyuşmazlık konusu olan vakıayı 27/02/2023 tarihli, ... İşletme Sözleşmesi başlıklı sözleşme, 07/06/2023 tarihli, Tutanak başlıklı tutanak, .... Noterliğinin 08/06/2023 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi, ihtarnamenin tebliğ mazbatası, davacı ile ...

Şirketi arasında imzalanan, 30/01/2023 tarihli. ... ve ... başlıklı sözleşme, davacı ile davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonrasında hazırlanan bilirkişi kurulu kök ve ek raporları ile ispatlaması, davacı ile davalı arasındaki sözleşmenin 2.1. maddesinde sözleşmenin davacının sözleşmenin kurulmasındaki amacının ...

Şirketi ile arasındaki sözleşmedeki edimini ifa etmek olduğunun anlaşılması, davacının ifasına başladığı sürekli edimini ifa etmeyen davalı ile arasındaki sözleşmeyi feshederek sözleşmenin süresinden önce sona ermesi yüzünden uğradığı zararın giderilmesini talep etmesi, davacının davalının sözleşmeye aykırı fiilinden dolayı zararın oluştuğunu ve tutarını bilirkişi kök ve ek raporları ile ispatlaması, dava dilekçesinde 06/06/2023 tarihinde başlatılan faiz talebi açısından dava konusu alacak sözleşmeden kaynaklandığından ve Türk Borçlar Kanununun 117. maddesinin 2. fıkrasındaki koşullar oluşmadığından davacı ile davalının tacir olması,

davanın kısmi dava olması göz önünde bulundurularak dava ve ıslah tarihlerine göre faize hükmedilmesinin gerekmesi nedenleri ile davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ..... · e-imza Hakim ..... · e-imza