Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/547 K.2021/3

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı dava dilekçelerinde, taraflarına ait ... Ltd. Şti adresindeki 3950479554 vergi kimlik nolu ticari işletmenin şirket defterinin, evinin yanmasından dolayı elinde bulunmadığını, iş yeri belgeleri ve defter için zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Dava hasımsız olarak açılmıştır.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, davacıya ait şirketin ticari defter ve belgelerinin zayii zayii olduğunun tespiti ve zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Yangın raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

... Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen 15/08/2016 tarih saat: 04:13 kayıt tarihli yangın raporunun incelenmesinde, olayın ... adresinde meydana geldiği, yapılan incelemede; salonda bulunan tv kablolarında meydana gelen kısa devre sonucu çıkan alevlerin televizyonu tutuşturduğu, alevlerin oda içerisindeki diğer eşyalara sirayet ederek yangının genişlediği, yangının da bu şekilde çıktığı anlaşılmıştır.

Ticari defter ve kayıtların zayi edilmesi halinde, zayi belgesi verilmesine ilişkin düzenlenen 6102 s. TTK m. 82/7'de yapılmıştır.

6102 s. TTK 82 maddede yapılan düzenlemede; her tacir, kanunen tutulması zorunlu olan ticari defter ve kayıtlarını 10 yıl süre ile saklamak zorundadır. Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zayii öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer ticaret mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü her türlü delilin toplanmasına karar verebilir (TTK.m.82/7).

Yapılan yasal düzenlemeden açıkça anlaşıldığı üzere, tutulması zorunlu ticari defter ve kayıtların saklama süresi içinde ziyaya uğraması halinde tacirin bu durumu öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemesinden kendisine zayi belgesi verilmesini talep edebilir. Ticari işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemesinin yetkisi, kamu düzenine ilişkin kesin yetkidir. Dava şartı niteliğinde olan bu yetkinin mahkeme tarafından resen nazara alınması zorunludur (HMK m. 114/1-ç, 115).

Somut olayda davacı taraf, şirket defteri ve belgelerin yandığını belirterek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. 31.12.2013 tarihinde ... Ticaret Müdürlüğünde tescil edilen şirketin sözleşmesinde şirketin ticari unvanının ... Turizm Ticaret Ltd. Şti olduğu, ortaklarının ... ve davacı olduğu, şirket müdürünün ve temsilcisinin ilk on yıl için davacı olduğu görülmüştür.

Davacının varlığını ileri sürdüğü ziya olgusunu en geç itfaiye tarafından tutulan 15/08/2016 tarihli yangın raporu ile bu tarihte öğrendiği, dosya kapsamından sabittir. ... Polis Merkezi Amirliğinde verilen 15.08.2016 tarihli ifadesinde yangın olayı ile ilgili şikayetinin olmadığına dair ifadesi dosyada mevcuttur.

Oysa ki, işbu davanın tarihi 11.10.2019 olup, TTK'nun 82/7. maddesine göre, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde Ticaret Mahkemesi'nden kendisine belge verilmesini isteyebilir. Dava tarihi itibariyle hak düşürücü sürenin geçtiği anlaşılmaktadır.

Bu nedenle, davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı anlaşılmakla davanın süre yönünden reddine, ayrıca davacı taraf, ticari işletmesine ait ticari defter ve kayıtların zayi olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. Yargıtay ...

Hukuk Dairesinin 12.03.2018 tarih, 2016/9044 Esas, 2018/1876 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere, zayi olduğu bildirilen ve yandığı iddia olunan belgelerin yıllarının, tarih, sayı ve numaralarının belirtilmediği, evrakın dökümünün yapılmadığı, hangi evrakın TTK'nın 82/7. maddesi kapsamında olduğunun belirlenemediği, somutlaştırılmadığı anlaşılmakla davanın esas yönünden de reddine karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

Anlatılan nedenlerle,

Katip ... Hakim ...