Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/794 K.2023/913

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacıya ait şirket ile dava dışı iş ortaklığı arasında alt taşeronluk sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamındaki inşaat işlerinin bitmesinin ardından hak edişlerinin ödenmediğini, ekonomik dar boğaza girdiğini ve haciz baskıları nedeniyle iş sahibinin telkini ile taşınmazları ...

İnşaat şirketi ile taşeron sözleşmesi imzaladığını, ayrıca ... şirketinin alt taşeron sözleşmelerinin arkasının davacı tarafından ciro edildiğini, iradesi fesada uğratıldığını, resmi evrakta sahtecilik iddiası ile şikayetçi olduğunu, ...

İnşaat ile ... şirketi arasında 14.07.2016 tarihli taşeron sözleşmesinin teminatı olarak ödeme ve düzenleme tarihi olamayan 500.000,00 TL tutarında bononun teminat vasfının ortadan kaldırılması için ... tarafından icra takibine konu edildiğini, kendisi tarafından ...'e verilmediğini, ...

İnşaatın tek hissedarlı olarak 07.06.2016 tarihinde kurulduğunu, senedin görülen düzenleme tarihinden 3 ay sonra kurulacak bir şirkete senet düzenlenmesinin mümkün olmadığını, senedin geçersiz olduğunu ve bedelsiz olduğunu ileri sürerek dava konusu icra dosyasına konu edilen bonodan dolayı borçlu olmadığının tespitini, senedin iadesini, aksi takdirde iptalini, davalıların %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davacı tarafça eksik harç yatırıldığını, dava konusu icra dosyasındaki güncel borcun 1.011.583,51 TL civarında olduğunu, davalının iyi niyetli üçüncü şahıs konumunda olduğunu, davacının senedin rızası dışında elinden çıktığı iddiasını ispatlar nitelikte bir delil sunmadığını, davacının borçtan kurtulmaya yönelik bu iddiaları ileri sürdüğünü, dava konusu senedin lehtarının ... İnş. Ve Taah. Ltd. Şti olduğunu ve dava konusu icra takibinde borçlu konumunda olup, borcu kabul ettiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... İnş. A.Ş vekili cevap dilekçesinde, davacı tarafça eksik harç yatırıldığını, müvekkilinin dava konusu takip dosyasının alacaklısı olduğunu, bu alacağı diğer davalı ...'den temlik aldığını, bu nedenle dava dilekçesinde yer alan iddiaların tarafı olmadığını, yine davalının dava dilekçesinde bahsi geçen alt taşeronluk sözleşmesinde de taraf olmadığını beyan ederek davanın husumet yönünden reddini aksi takdirde esastan reddini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, geçersizlik ve bedelsizlik iddiaları nedeniyle bonoya dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

...sayılı dosyasının incelenmesinde; takibin ... tarafından ..., ... İnş ve Taah.Ltd.Şti, ... ..Ltd.Şti ve ... aleyhine 560.833,33 TL'nin tahsili amacıyla başlatıldığı, takip dayanağı belgenin 01/03/2016 tanzim ve 05/06/2016 ödeme tarihli 500.000,00 TL bedelli senet olduğu anlaşılmıştır.

Davaya konu bono incelendiğinde; 01/03/2016 tanzim ve 05/06/2016 ödeme tarihli 500.000,00 TL bedelli olduğu, keşidecisinin "... İnş.San.Tic.Ltd.Şti, aval verenin ..., lehtar-cirantanın ... İnş.ve Taah.Ltd.Şti olduğu ... şirketi tarafından ...'na ve ... cirosu ile ...'e verilidiği, takip alacağının ....Noterliğinin 16/07/2019 tarih ve ... yevmiye nolu temliknamesi ile ... sayılı dosyasındaki 500.000,00-TL alacağın davalı ... İnşaat A.Ş ye devredildiği görülmüştür.

... sayılı dosyasının incelenmeside; davacısının ..., davalılarının ise ... ve ... İnşaat A.Ş olduğu, davanın konusunun ... sayılı takip dosyasında takibe konu bono sebebiyle takipte ödememe protestosu çekilmediğinden müracaat hakkının düştüğüne dair şikayet olduğu, yapılan yargılama sonunda davalı ... yönünden açılan davanın davalının icra dosyasında alacağını 16/07/2019 tarihinde diğer davalıya devrettiğinden icra dosyasında taraf sıfatı kalmadığından husumet yönünden reddine, diğer davalı yönünden açılan davanın ise süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiği görülmüştür.

..., sayılı dosyasının incelenmesinde; davanın ... tarafından ... İnş. A.Ş aleyhine menfi tespit istemiyle açıldığı, Mahkemece davacının ... sayılı ve ... sayılı dosyalarından dolayı; protestosu bulunmayan bonolar nedeniyle alacaklının lehtar ve cirantalara takip hakkını kaybedeceği gerekçesi ile davanın kabulüne, davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verildiği kararın henüz kesinleşmediği görülmüştür.

Bonoda lehdar ... İnş ve Taah.Ltd.Şti'nin ticaret sicil kayıtlarının incelenmesinde; şirketin 08/06/2016 tarihinde sicile tescil edildiği anlaşılmıştır.

Davacının bonoya dayalı sahtecilik iddiasına yönelik savcılık soruşturmasının ... sayılı dosya ile yapıldığı kovuşturmaya yer olmadığına kararı verildiği ... Esas sayılı kararı ile itirazın reddine karar verildiği görülmüştür.

Davacı yanca dava konusu bononun geçersizliği iddiası ile birlikte bono keşidecisi ... şirketi ile ... İnşaat şirketi arasında düzenlenen 14.07.2016 tarihli sözleşmenin teminatı olarak düzenleme ve vade tarihi boş olarak verilen teminat niteliğinde bulunduğu, bedelsiz kaldığı iddiasında bulunmaktadır. Buna karşılık davacı bonoda ciranta olup sözleşmenin tarafı olmadığından bedelsizlik iddiasına yönelik kanıt değerlendirilmesi yapılmamıştır.

Öncelikle değerlendirilmesi gereken bono vasfı nedeniyle geçersizlik iddiasına yönelik iddianın değerlendirilmesi gereklidir. TTK'nın 776 ve 777. maddeleri uyarınca yapılan değerlendirmede bonoda tanzim tarihinin zorunlu unsur olması nedeniyle yokluğu halinde kambiyo senedi niteliğinde kabul edilmesi olanaklı değildir.

Dava konusu bonoda yer alan düzenleme tarihinin, lehdar olarak görülen ... inşaat şirketinin kurularak tescilinden daha önceki bir tarihi taşıdığı bu nedenle düzenleme tarihinde henüz kurulmamış bir şirket lehine düzenlenmiş göründüğü ve bu mümkün olmadığından, düzenleme sırasında düzenleme tarihinin bulunmadığı kabul edilmiştir.

Bu konuda benzer içerikte ... sayılı ilamı; bono yönünden temel ilişki inkar edilmediği gerekçesi ile menfi tespit isteminin reddine dair mahkemem kararının senedin düzenleme tarihi bulunmasının zorunlu unsur olması gerektiği gerekçesi ile mahkeme kararın bozulmasına yönelik ilamı emsal niteliktedir.

Bu nedenle dava konusu bonoda tanzim tarihinin bulunmadığı, bu hali ile TTK'nun 776/1-f maddesi uyarınca Kambiyo senedi "bono" niteliğini taşımadığı bu iddianın bonoda ciranta olarak yer alan davacı tarafından da ileri sürülebileceği kabul edilmiştir. Davalı hamil ...'e yönelik açılan davanın kabulüne, hamilin kanıtlanamayan kötüniyeti nedeniyle aleyhine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Dava bonoya dayalı menfi tespit olduğundan icra takibi temlik alacaklısı olan davalı ... Ltd Şti'nin bonoda alacaklı görülmemesi nedeniyle bu davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸¸ Hakim ... · ¸¸