Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/625 K.2023/322

Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C.

ANKARA GEREKÇELİ KARAR

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/625

KARAR NO : 2023/322

DAVA

Terkinin Tescili

DAVA TARİHİ : 06/10/2022

KARAR TARİHİ : 04/05/2023

KARAR Y.TARİHİ : 30/04/2023

Mahkememizde görülmekte olan "Terkin ve Tescil" davanın yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

I-İDDİALAR

1. Davacı vekili dava dilekçesinde.

Müdürlüklerinin... sicil numarasına kayıtlı ...'nin, 03/01/2011 tarihinde kurulduğunu, 03/07/2018 tarihll başvuru ile ...'nın tabi bulunduğu 6235 sayılı ...'nde ... kurma yetkisinin odaya verilmemesi bahsiyte ...'nin kuruluşunda ve gerçekleştirdiği tadillerde gerçeğin tam olarak yansıtılmadığını, kamu düzenine aykırılık oluşturarak üçüncü kişiler için yanıttıcı mahiyet taşıdığının belirtildiğini, iktisadi işletmenin kuruluş ve daha sonra gerekteştirilen tadil tescillerinin iptalinin talep edildiğini,

başvuranın 03/01/2022 tarihinde sunduğu dilekçesiyle ise...'nin 23/09/2019 tarihli ... sayılı kararının ...'nun .... sayılı kararıyla onanarak kesinleştiğini belirterek gereğinin yerine getirilmesini talep ettiğini, söz konusu başvurunun üzerine Müdürlüğümüzce ... yetkililerini 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 33. maddesi ve Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 36. maddesi uyarınca tescile davet etme gereğinin hasıl olduğunu,

... merkezi ve yetkililerine 14/01/2022 tarihinde tescile davet yazısı gönderildiğini ve yasal süresi içinde tescil başvurusu yapılmaması halinde veya tescilden kaçınma gerekçesinde bulunmadıkları takdirde 6102 sayılı TTK m. 33 gereğince hukuki sürecin başlatılacağının Ticaret Sicili Yönetmeliği m. 36 gereğince ihtar olduğunu, başvuru üzerine yetkililerin ticaret siciline başvuruda bulunduklarını ve ...

İşletmesinin konusu ve çalışma esaslarının 3/c maddesinin tadilini, 08/02/2022 tarihli tescil işlemi ile birlikte gerçekleştirdiklerini, başvuran ...'ın müdürlüklerine takrar başvurduğunu ve silinme talebini yinelediğini, odaların ... açamayacağı değerlendirilerek... sicil numarasına kayıtlı ...'nin ticaret sicilinden terkini hususunda tescile davet hükümlerinin uygulanması gerektiğinin bildirildiğini, 05/08/2022 tarihli davet yazısı ile,

... merkezi ve yetkililerine, iktisadi işletmenin terkin işlemlerininyapılabilmesi için gerekli belgeler ile birlikte 30 gün içinde müdürlüğe başvuruda bulunmaları gerektiğinin ihtar edildiğini, 08/09/2022 tarihinde tescilden kaçınma sebeplerinin ileri sürüldüğünü, kaçınma sebeplerinin müdürlük tarafından yeterli görülmediğini belirterek; davanın kabulüne, müdürlüklerinin... sicil numarasına kayıtlı ...

İşletmesinin ticaret sicilinden terkininin tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II-SAVUNMALAR

2. Davalı vekili cevap dilekçesinde; ...'nin 23/09/2019 tarih, .... , sayılı kararının sonuç kısmındaki tüm kararlarının taraflarınca yerine getirildiğini, ...'nin sicilden terkininin vergi mevzuatı ve ... faaliyetlerinin yasal olarak yürütülebilmesi kapsamında mümkün olmadığını, kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olan odanın, ticari bir amaçla değil ...

7. Maddesi ile belirlenen amaçları doğrultusunda gerçekleştirdiği hizmetlerinin vergilendirilmesi zorunluluğu karşısında herhangi bir idare yorumu ya da kararı olmaksızın doğrudan vergi dairesince vergi tarhiyatı gerçekleştirildiğini, vergi ziyaının ortadan kaldırılabilmesi adına 15/09/2022 tarihinde ... sıra numarası ile ... müvekkili ... adına kurumlar vergisi ve KDV mükellefiyetinin tesis edilmesinin mümkün olup olmadığına ilişkin özelge talebinde bulunulduğunu, müvekkili odanın faaliyetlerini ticari olmayın mevzuatta belirtilen amaçlar doğrultusunda üyelerin yararına kâr amacı gütmeksizin gerçekleştirdiğini, müvekkili odanın,

TTK anlamında bir ticari faaliyette bulunmadığını belirterek; davanın reddini savunmuştur.

III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR

A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar

3. ...'nin 23/09/2019 tarih, ... , sayılı kararının sonuç kısmındaki tüm kararlarının davalı tarafça yerine getirildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.

B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları

4. Uyuşmazlık; ... İşletmesinin, ticaret sicilinden terkini koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

5. Davalı kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun yapmış olduğu faaliyetler kapsamında elde ettiği kazançlara ilişkin vergilendirme için ... kuruması gerekip gerekmediği hususunun sorulması için .... yazılan müzekkereye verilen cevabi yazının incelenmesinde; ... İşletmesinin, dairelerinin 3310510010 vergi numarasında kayıtlı olduğu, ... konusunda teknik test ve analiz faliyetleri, mesleki yayınların satışı, kongre ve organizasyon ve eğitim faaliyeti, lokal dinlenme tesisi ve işletmeciliğinden dolayı ticari faaliyeti bulunduğundan kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edildiği bildirilmiştir.

6. Dosya kapsamına celp edilen davalı ... İktisadi İşletmesinin ticaret sicil kaydının incelenmesinde; ticaret sicil müdürlüğünün... sicil numarasında kayıtlı olduğu, durumunun aktif, kuruluş tarihinin 03/01/2011 olduğu anlaşılmıştır.

7. Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan 14/01/2022 tarihli, 35358 numaralı tescile davet yazısının incelenmesinde; yasal süresi içinde tescil başvurusu yapılmaması halinde veya tescilden kaçınma gerekçesinde bulunmadıkları takdirde 6102 sayılı TTK m. 33 gereğince hukuki sürecin başlatılacağının Ticaret Sicili Yönetmeliği m. 36 gereğince ihtar olduğu, yazının davalı işletmeye tebliği üzerine , ... yetkililerinin ...'ne başvurduğu, ...'nin 23/09/2019 tarih, ...., sayılı kararı uyarınca ...'nin konusu ve çalışma esaslarının 3/c maddesinin tadilini, 08/02/2022 tarihli tescil işlemi ile birlikte gerçekleştirdiği anlaşılmıştır.

V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE

8. Dava, TTK 33/3 ve Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 36/4 maddelir gereğince davalı ... İktisadi İşletmesi'nin terkinin tesciline karar verilmesi istemine ilişkindir.

9. Davacı ..., ... sicil numarası ile kayıtlı ... işletmesinin ticaret sicilinden terkin edilmesi hususunda tescile davet prosedürüne karşın davalı Odanın davete icabet etmediği gerekçesi ile davalı ... iktisadi işletmesinin terkini ve tescilini talep ve dava etmiştir.

10. TTK'nın "tescile davet ve ceza" başlıklı 33. maddesi "(1) Tescili zorunlu olup da kanuni şekilde ve süresi içinde tescili istenmemiş olan veya 32 nci maddenin üçüncü fıkrasındaki şartlara uymayan bir hususu haber alan sicil müdürü, ilgilileri, belirleyeceği uygun bir süre içinde kanuni zorunluluklarını yerine getirmeye veya o hususun tescilini gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır.

(2) (Değişik: 26/6/2012-6335/4 md.) Sicil müdürünce verilen süre içinde tescil isteminde bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, sicil müdürünün teklifi üzerine mahallin en büyük mülki amiri tarafından bin Türk Lirası idari para cezasıyla cezalandırılır.

(3) Süresi içinde kaçınma sebepleri bildirildiği takdirde, sicilin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesi, dosya üzerinde inceleme yaparak tescili gerekli olan bir hususun bulunduğu sonucuna varırsa, bunun tescilini sicil müdürüne emreder, aksi takdirde tescil istemini reddeder. Süresi içinde tescil isteminde bulunmayan veya kaçınma sebeplerini bildirmeyen kişinin ikinci fıkradaki cezayla cezalandırılması bu fıkra hükmünün uygulanmasına engel oluşturmaz." hükmünü içermektedir.

11. Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 36. maddesi ise "(1) Tescil edilmesi gereken bir olgunun ilgilisi tarafından tescil ettirilmediğini haber alan müdürlük, tescil başvurusunda bulunmakla yükümlü kişileri, otuz gün içinde tescil başvurusunda bulunmaya veya tescili gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır. Bu davette, kanuni dayanaklar gösterilmek suretiyle davetin gerekçesi, tescili gereken belgeler ve tescil yükümlülüğünün yerine getirilmemesinin yaptırımları belirtilir.

(2) Birinci fıkra gereğince yapılan çağrı üzerine, süresi içinde tescil isteminde bulunulmaması veya kaçınma sebepleri bildirilmiş olmasına rağmen kaçınma sebeplerinin yeterli görülmemesi halinde müdürlük, durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir. Mahkemenin tescile hükmetmesi halinde olgu resen tescil edilir.

(3) Müdürlükçe verilen süre içinde tescil isteminde bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, Kanunun 33 üncü maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen idari para cezasıyla cezalandırılır.

(4) Üçüncü fıkra gereğince idari para cezası verilmesine rağmen, kanuni süre içerisinde tescil isteminde bulunmamakta ısrar edilmesi halinde, müdürlük durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir. Mahkemenin tescile hükmetmesi halinde olgu resen tescil edilir." şeklindedir.

12. Davalı ... tarafından 24.12.2010 tarihli yönetim kurulu kararı ile ... kurulmasına karar verildiği, ...ne yapılan başvuru sonucu sözkonusu iktisadi işletmenin tescil ve ilanına karar verildiği ve 06.01.2011 tarih, 7724 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi ile yayımlandığı dosya kapsamında yer alan belgelerden anlaşılmaktadır.

13. Davalı ... Odasının yönetim kurulunun 16.06.2017 tarih ve 45/43 sayılı kararı ile ...'nin ... faaliyeti alanı içeriğine "... vb. uygunluk değerlendirme faaliyetleri yürütebilir, uygunluk değerlendirme programları hazırlayabilir" ifadesinin eklenmesine karar verilmiş, sözkonusu kararın 07.07.2017 tarih ve 9362 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlandığı, Odanın sözkonusu yönetim kurulu kararı ile 07.07.2017 tarih ve 9362 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan ... İşletmesinin konusu ve çalışma esaslarının tadiline dair 3/c maddesinin iptaline yönelik .... dava açılmıştır.

14. ... sayılı ilamı ile; özetle ...

135. maddesinde, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşlarının belli bir mesleğe mensup olanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleri ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hakim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakını korumak maksadı ile kanunla kurulan kamu tüzel kişilikleri olduğu, ...

135. maddesinde, idari teşkilat içerisinde yer verilen kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının temel amaçları ve işlevleri genel bir çerçevede düzenlendiği, kanun koyucu tarafından kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarına ... kurulması hususunda yetki verilmesi gerektiği, 5174 sayılı ... 17/j maddesi, 6964 sayılı ... Kanununun 3/j maddesi, 5362 sayılı ...

20/ı maddesinde yetki düzenlemelerine yer verilmek suretiyle kanunla açıkça yetkilendirilmiş oldukları ancak .... , ... kurma yetkisi veren kanuni düzenleme bulunmadığı gerekçesi ile iktisadi işletmesinin konusu ve çalışma esaslarının tadiline dair 3/c maddesi ile dayanağı istenin ... kararının iptaline karar verilmiştir.

15. Yine...'nin gerekçesinde de belirtildiği üzere davalı idare tarafından, öteden beri sürdürülen topraklama test, ölçüm ve raporu düzenlemesi faaliyetlerinin ... oluşturduğu gerekçesi ile vergi dairesine resen kurumlar vergisi ve KDV tahakkuk ettirilmesi işlemine karşı açılan davada temyiz aşamasında ... bu faaliyetlerin ... oluşturacağına karar verildiği ve re'sen kurulan iktisadi işletmenin bugüne kadar varlığını sürdürdüğü belirtilmekte ise de, .... ,

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun vergiyi doğuran olayın kanunlarla yasak edilmiş bulunmasının mükellefiyet ve vergi sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı genel ilkesine dayanılarak karar verildiği,... şubesinin bir ... değil, ... faaliyeti niteliğinde olduğu yönünde bir değerlendirme yapıldığı anlaşılmakta olup, bu anlamda ... niteliği kazandığı söylenemeyecektir.

16. ...'nin az yukarıda yer verilen kararına karşı temyiz yoluna başvurulması üzerine temyiz incelemesini yapan ..., 08.07.2021 tarih, .... sayılı ilamı ile temyiz isteminin reddi ile kararı kesin olarak onamıştır.

17. Bu anlamda davalı ... Odasının tabi olduğu Kanunda ... kurulması hususunda yetki verilmemiş olduğu, yapmış olduğu faaliyetler sonucu vergi sorumluluğu yüklenmesinin yapılan faaliyete ... niteliği kazandırmayacağı, davalı Odanın tabi olduğu kanun ile ... kurulması yetkisi verilmemiş iken, ... kurularak bunun ticaret siciline kaydedilmesinin mümkün olmadığı değerlendirilmiş, TTK m. 32 ve 33. maddeleri ile Ticaret Sicil Yönetmeliği 36. maddesi uyarınca ... ... sicil numarasında kayıtlı ...'nin sicilden terkinine aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"