Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/119 K.2024/264

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

T.C.

ANKARA

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/119

KARAR NO : 2024/264

... [...

DAVA

İpoteğin Kaldırılması

DAVA TARİHİ : 01/04/2022

KARAR TARİHİ : 17/04/2024

G.K. YAZIM TARİHİ : 03/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan İpoteğin Kaldırılması davasının yapılan açık yargılaması neticesinde, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

I) İDDİA

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davacıya ait olan... bağımsız bölümde bulunan taşınmazın muvazaalı ve kanuna, hukuka aykırı yolsuz tescil ile dava dışı... adına tescil edildiği;... ile birlikte davalı bankadan kredi kullandığı; dava konusu taşınmazın üzerine ipotek konulduğu; bir taksidinin dahi ödenmediği; ...

Esas sayılı dosyası kapsamında davalı bankanının satış yoluna başvurduğunu öğrendiği; hayatında hiç arkadaşının olmadığı; psikolojik problemlerinden dolayı akrabaları tarafından dışlandığı; ömrünü yalnız olarak geçirdiği için hiç kimsenin uyarısı ve gözetimi altında olmadığı; bir dönem... davacının psikolojik problemlerini çok iyi bilmesi nedeniyle defalarca ... şubesinden kredi kullandırıp kredi miktarı 16.500,00 TL'yi davacıdan aldığı; ...'ın ameliyata para yetmediğini belirterek davacıdan 10.000,00 TL daha elden para aldığı;

yine ameliyat olması gerektiğini ve 75.000,00 TL'nin lazım olduğunu söyleyerek davacının akıl zayıflığından yararlanarak, davacının halen ikamet etmeye devam ettiği ... yevmiye nolu vekaletnamesini aldığı; ...ın vekaletnameyi aldığı gün davacının bilgisi olmadan söz konusu evi, işbirlikçisi...'a sattığı; daha sonra ...'a verdiği vekaletnameyi ... yevmiye nolu azilnamesi ile azlettiği; azilnameye güvenen davacının oturduğu evin resmen satıldığını 08/11/2019 tarihinde Tapu Müdürlüğüne vermiş olduğu dilekçe ile öğrendiği beyan edilmiş olup; davaya konu ... nolu bağımsız bölümde bulunan taşınmaz üzerine ihtiyati tedbir konulmasına,

dava konusu taşınmaz üzerine Yapı Kredi Bankası Etlik Şubesi lehine tesis edilen ipoteğin kaldırılmasına, yolsuz tescilden önceki haline dönmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin, davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

II) SAVUNMA

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığı; davaya konu ipoteğin, müvekkili banka ile dava dışı Kamil Aydın arasında düzenlenen, dava dışı...'ın da kefil olarak imzaladığı ticari nitelikteki 27/05/2019 tarihli ve 1.000,000 TL limitli Genel Kredi ve Teminatsız Sözleşmesi (GKTS) çerçevesinde kullandırılacak kredinin teminatı olarak verildiği; davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu; şartları bulunmadığı halde kısmi olarak açılan davanın hukuki yarar yokluğundan doğrudan reddine karar verilmesi gerektiği;

dava konusu taşınmaz üzerinde tesis edilen ve fekki istenilen ipoteğin miktarının 650.000,00 TL olduğunun belli olduğu ve davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği beyan edilmiş olup; neticeten Mahkememiz nezdinde ikame olunan davada, görev itirazlarının kabulüne; şartları bulunmadığı halde kısmi olarak açılan davanın hukuki yarar yokluğundan reddine; davanın aktif husumet yokluğundan reddine; davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğundan bahisle esastan reddine ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

III) DELİLLER

....'nin 28/07/2022 Tarih ve 22/opy-mby-666035 Sayılı Cevabi Yazısı.

IV) DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

a) Dava Konusu Uyuşmazlığın Tespiti :

Mahkememizde açılan davanın; davacı ... ("davacı" olarak anılacaktır) tarafından davalı ....'ye ("davalı banka" olarak anılacaktır) yönelik açılan, irade fesadı hallerine münhasır "ipoteğin kaldırılması talebi" olduğu anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlığın konusunun; dava dışı... tarafından, davalı bankadan kullanıldığı belirtilen kredi kapsamında ...nolu bağımsız bölümde kayıtlı bulunan ve öncesinde davacıya ait olduğu belirtilen) taşınmaz üzerinde, davalı banka lehine tesis edilen ipoteğin; "ilgili taşınmazın, dava dışı... adına Türk Borçlar Kanunu'nun 30 vd maddelerinde düzenlenen irade fesadı hallerine dayalı şekilde muvazaalı olarak tescil edildiğinden bahisle" kaldırılması talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

b) Genel Hukuki Tasnif :

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Görevin Belirlenmesi ve Niteliği" başlıklı 1. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:

"(1) Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir."

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Asliye Hukuk Mahkemelerinin Görevi" başlıklı 2. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:

"(1) Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.

(2) Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir."

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:

"(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır."

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "Ticari Davalar ve Çekişmesiz Yargı İşlerinin Görüleceği Mahkemeler" başlıklı 5. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:

"(1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.

(2) ...

(3) Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.

(4) ..."

Yukarıda belirtilen madde hükümleri kapsamında açıkça belirtilmekte olduğu üzere Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Bu doğrultuda "kamu düzenine ilişkin" olan görev kurallarının uygulanması, Mahkeme tarafından yargılamanın her aşamasında tetkik edilmesi zorunlu bir unsur olup; gerek tarafların talebi doğrultusunda ve gerekse Mahkeme tarafından re'sen, yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilmektedir.

Bu kuralın tek istisnası, 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı TTK'nın 5/4. maddesinde düzenlenmiş olup; söz konusu düzenleme uyarınca, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde, Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmemektedir.

Gerek 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve gerekse 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında; Asliye Hukuk Mahkemeleri ve Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki görev sınırları, detaylı bir şekilde belirtilmiş olup; TTK.'nın 4. ve 5. maddelerinde hüküm altına alındığı üzere; öğretide "Mutlak Ticari Davalar" olarak adlandırılan ve taraflarının "tacir" sıfatları dikkate alınmaksızın 6102 Sayılı Kanun'un 4/1. maddesinde belirtilen bentler kapsamında sayılan işlere ilişkin bulunan davalar ile öğretide "Nispi Ticari Davalar" olarak adlandırılan ve tarafların her birinin "ticari işletmesi ile ilgili olan" davalar Asliye Ticaret Mahkemesi görevine girmektedir.

6102 Sayılı Kanun'un 4/1. maddesi uyarınca mutlak ticari davalar. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda, 4721 Sayılı Türk Medenî Kanunu'nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinde.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203. maddelerinde; rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447. maddelerinde, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501. maddelerinde; kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519. maddelerinde; komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545. maddelerinde; ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554. maddelerinde; havale hakkındaki 555 ilâ 560. maddelerinde ve saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580. maddelerinde;

fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta; borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde ve bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları olarak belirlenmiştir.

Yukarıda belirtilen genel kuralın istisnası mahiyetindeki düzenleme, yine 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4 maddesi kapsamında belirlenmiştir. Buna göre; herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen "havale", "vedia" ve "fikir ve sanat eserlerine ilişkin" haklardan doğan davalar da, "ticari dava" niteliğindedir. c) Dava Konusu Uyuşmazlık İle İlgili Değerlendirme :

Açıklanan hususlar dikkate alınarak, Mahkememiz nezdinde açılan dava kapsamında yapılan incelemede; dava konusu ihtilafın, taraflar arasında akdedilmiş herhangi bir kredi sözleşmesinden kaynaklanmadığı; bilakis dava dışı... tarafından, davalı bankadan kullanıldığı belirtilen kredi kapsamında...nolu bağımsız bölümde kayıtlı bulunan ve öncesinde davacıya ait olduğu belirtilen) taşınmaz üzerinde, davalı banka lehine tesis edilen ipoteğin;

"ilgili taşınmazın, dava dışı... adına Türk Borçlar Kanunu'nun 30 vd maddelerinde düzenlenen irade fesadı hallerine dayalı şekilde muvazaalı olarak tescil edildiğinden bahisle" kaldırılması talebinden ibaret olduğu; bu haliyle 6102 Sayılı TTK.'nın 4/1. maddesi kapsamında sınırlı sayıda belirtilen mutlak ticari davalardan olmadığı ve uyuşmazlığın niteliği gereği de "ticari iş" vasfının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda; Mahkememiz nezdinde açılan davada ihtilaf konusunun, TTK. 4/1. maddesinde (sınırlı sayıda) belirtilen mutlak ticari davalardan olmaması ve dava konusu uyuşmazlığın "ticari iş" vasfının da bulunmaması hususları dikkate alınarak; Mahkememizin görevsizliğine ve Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna dair aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.

V) HÜKÜM : (Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle)

1) Davacı vekili tarafından sunulan İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KABULÜNE; bu hususta Mahkememizce münferiden ara karar hazırlanmasına;

2) Mahkememizin görevli olmadığı ve bu doğrultuda dava şartı noksanlığı bulunduğu anlaşıldığından, davanın USULDEN REDDİNE;

3) Görevli Mahkemenin, Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunun TESPİTİNE,

4) Mahkememiz kararına yönelik, "süresi içinde kanun yoluna başvurulmaması" nedeniyle kararın kesinleşmesi halinde, olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü amacıyla dosyanın ... GÖNDERİLMESİNE;

5) Harç ve yargılama giderlerinin; 6100 Sayılı HMK.'nın 331/2. maddesi uyarınca, görevli Mahkeme dosyası kapsamında DEĞERLENDİRİLMESİNE;

.... · ¸ ¸ · Gerekçeli Karar