Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/385 K.2021/511

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ( Rekabet Yasağından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirkette , davalının 01/02/2018 tarihli sözleşme ile elektrik elektronik mühendisi olarak çalışmaya başladığını, şirket çalışmaları ve projeleri hakkında bilgi edindiğini , müşteri portföyünü , firmanın izlediği kalite politikasını , ticari ve sanayi sırlarını öğrendiğini, bilahare işten ayrılıp sözleşmenin 4.4. maddesinde belirtilen 24 aylık süreye uymadan ...

Kablo Tesis A.Ş. de 15/06/2020 tarihinde çalışmaya başladığını, söz konusu şirketin rakip firma niteliğinde bir firma olduğunu, sözleşmenin 4.4 maddesi gereğince çalışanın belirtilen süreye uymadan rakip firmadan çalışmaya başlaması nedeniyle rekabet yasağını ihlal ettiğini belirterek , sözleşme hükmü gereğince ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; öncelikle taraflar arasında akdedilen sözleşmedeki rekabet yasağına aykırılıktan kaynaklı cezai şart alacağı talep ve dava edildiğinden davanın iş mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, aksi halde ise ;

davalının çalışanları arasında yalınızca müvekkilini ücretsiz izine ayırdığını ve manevi baskı yarattığını, bu nedenle müvekilinin iş akdini fesih etmek zorunda kaldığını , yine rekabet yasağı maddesinin geçerli olabilmesi için Kanun'da belirtilen ,"işçinin, müşteri çevresini veya üretim sırlarını bilmesi ve aynı zamanda bu bilgilerin işçi tarafnıdan kullanılması halinde işverenin önemli bir zarara uğrayacak olması" şartının da arandığını , ancak müvekkilinin davalı şirkette bu pozisyonda çalışmadığını ,davalını çeşitli şantiyelerinde sadece teknik koordinatör ve şantiye şefinin verdiği işleri yaptığını ,

temel görevinin projenin teknik şartnamesine uygun yapılıp yapılmadığının kontrolü olduğunu , proje hazırlamadığını , ihaleye teklif hazırlamadığını , ihaleye davacı adına katılmadığını ,davacı şirketin sır vs sine vakıf olmadığını , şirket içi yada dışı hiçbir mesleki eğitim almadığını , bu nedenleler söz konusu şartların gerçekleşmediğini, yine ...

Kablo ile davacının birlikte iş yaptığını ve rakip firma olmadığını , ayrıca dava konusu miktar belirlenebilir olduğu halde belirsiz bir alacakmış gibi kısmen talep etmesinde hukuki yararının bulunmadığın belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep ve cevap etmiştir.

DELİLLER , DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava ,sözleşmede kararlaştırılan rekabet yasağının ihlali nedeniyle tazminat alacağına ilişkindir.

Davacı vekili delil olarak; SGK kayıtlarına, işyeri dosyasına, belirsiz süreli iş sözleşmesine, davalının istifa dilekçesine, tanık beyanına, banka kayıtlarına, ticari defterlere ve bilirkişi incelemesine , davalı vekili ise; Ankara ...Noterliğinin 01/06/2020 tarih ve ... sayılı ihtarnamesine , bilirkişi incelemesi , keşif , işyeri özlük dosyasına , SGK kayıtlarına ,Ticaret odası kayıtlarına, emsal ücret araştırmasına , banka kayıtlarına ,tanık ve yemin deliline dayanmıştır.

Taraflar arasında 01/02/2018 tarihli, belirsiz süreli iş sözleşmesinin imzalandığı, işverenin davacı, personelin ise davalı olduğu, sözleşmenin 4.4. Maddesinde; personelin kendi isteği ile işten ayrılması halinde, işverenin onayı olmaksızın işveren ile aynı iş konusu işleri yapan rakip firmadan işten ayrılış tarihinden itibaren 24 aylık süre dolmadan çalışamayacağı, çalışması durumunda işte profesyonelleşme deneyimi kazanma, işverenin sorumluluğunda olan projelerin tamamlanamama risk bedeli olarak, aldığı en son aylık brüt ücretin 3 yıllık (36 aylık) tutarı kadar tazminat ödemeyi kabul ettiğinin karalaştırıldığı görülmüştür.

Söz konusu dava , davalının iş sözleşmesinin sona ermesinden sonraki döneme ilişkin olarak sözleşmede belirlenen rekabet yasağına aykırılığına dayalı olarak ceza şart / tazminat istemine ilişkin olup , dava konusunun TBK 'nun 444. ve 447. maddeleri kapsamında değerlendirileceği ve TTK'nın 4/1-c maddesi hükmünce mutlak ticari dava niteliği taşıdığı nazara alınarak Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında davalının söz konusu iş sözleşmesini 15/06/2020 tarihinde feshettiği ve akabinde ... Kablo Tesisleri AŞ de elektirk elektronik mühendisi olarak işe başladığı konusunda herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktır.

Adı geçenin SGK sicil dosyası celbedilip incelendiğinden; Davalı şirkette 10/02/2018 tarihinde işe başladığı ve Haziran 2020 tarihinde işten ayrıldığı ,23/06/2020 de ... Kabloda çalışmaya başladığın , yine davalı firmadan çalışmadan önce bir kaç firmada da çalıştığı anlaşılmıştır.

Ankara ...Noterliğinin 01/06/2020 tarih ve ... sayılı ihtarnamesi incelendiğinde ; davacı tarafından davalıya 7244 sayılı kanunun 9.maddesi uyarınca ücretsiz izine ayrıldığına dair ihtar olduğu , ihtarda ; 31/05/2020 tarihine kadar ücretsiz izine ayrıldığı ve çalışmak istediğini şifai olarak bildirdiğini ancak anılan yasa gereği çalışmasının mümkün olmadığını , şirket yönetimini karar ile 17/07/2020 tarihine kadar ücretsiz izne ayrıldığının bildirildiği görülmüştür.

Ankara ve İstanbul ticaret sicil müdürlüğünde celp edilen davacı ve dava dışı şirket sicil özetine göre, davacı şirket Merkezinin Ankara'da olduğu ve elektrik santralleri , fabrika imalatı vs konularında iştigal ettiği yine dava dışı ... Kablonun merkezinin İstanbul'da olduğu, faaliyet alanının her türlü maden ve maden ürününün ithalat ve ihracatı ile dağıtımı , yarı mamul ve mamul maddelerin üretimi konularında olduğu anlaşılmıştır.

Taraf delileri toplandıktan sonra oluşturlan bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Alınan raporda; ilk olarak TBK nun 447/2. Maddesi hükmü gereğince ,sözleşmenin davalı tarafından (işveren yüklenebilecek bir nedenden dolayı )haklı nedene dayalı olarak feshinin kabulü halinde, sözleşmenin rekabete ilişkin hükmünü geçersiz sayılacağı hususundaki takdirin mahkeme de olduğu belirtilerek, sözleşme rekabet hükmünün geçersiz hale gelmediğinin kabulü halinde ise, TBK nun 444.ve 445.

Maddeleri şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti gerektiği bu nedenle ilk olarak , sözleşmedeki rekabet yasağı hükmünde coğrafi bir sınırın olmadığı nazara alınarak bu hüküm geçersiz sayılıp sayılmayacağı hususunda yine takdiri mahkemeye bırakarak ve Yargıtay içtihatları nazara alınarak coğrafi sınır içermese dahi şirketin faaliyet alanının sınır kabul edileceği nazara alındığında davacı şirketin merkezinin Ankarada olduğu, ...

Kablo A.Ş. şirketinin merkezin İstanbul'da olduğu ancak her iki şirketin birlikte Ankara'da iş yaptığı nazara alındığından faaliyet alanı sınırının ihlal edildiği , yine TBK 444.madesi 2. Fıkrasında belirtilen;" hizmet ilişkisinin işçiye müşteri çevresi veya üretim sırları yada işverenin yaptığı işler hakkında bilgi edinme imkanı sağlıyorsa ve aynı zamanda bu bilgilerin kullanılması , işverenin önemli bir zararına sebep olabilecek nitelikteyse geçerli olacağı "hüküm gereğince davalının bu konumda çalıştığı vede edindiği bilgilerin ne şekilde davacı zararına neden olduğu vede olacağı hususunda dosyada bir delilin yer almadığı bildirilmiştir.

Davacı vekili bu rapora itirazında, ... Kablo ile müvekkili şirketin aynı müşteri şirketlerle çalıştığını , davalının da aynı şirketlerle irtibat halinde olduğunu, buna ilişkin adı geçen şirketin internet adresini delil olarak gösterildiği , bu halin dahi tek başına davalının müvekkili şirkette edindiği bilgileri zararına neden olabilecek şekilde kullanarak müvekili şirketin ekonomik geleceğinin tehlikeye düşüreceğini bildirmiştir.

Ayrıca 31.05.2021 tarihli dilekçesiyle , müvekkili ile davalının katıldığı ... deki Gaziantep GİS TM ....yeraltı güç kablosu Bağlatın Projesi yapım işine ilişkin ihalesinde davalını ... Kablo AŞ adına ihaleye katıldığı belirtilerek, ilgili bilginin ... den celpi talep edilmiş ,mahkememizce ilgili evrak celp edilmiş ise de ; davalı vekilinin, savunmanın genişletilmesi mahiyetinde olduğu ve muvafakatlerinin bulunmadığı itirazı üzerine bu delil nazara alnınmıştır.

Tüm dosya kapsamı , dava , cevap , taraflar arasında imzalanan belirsiz süreli iş sözleşmesi hükümü , Noter ihtarı , SGK kayıtları , Ticaret Sicil Müdürlükleri sicil özetleri ile bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; davalının, davacı işyerinde belirsiz süreli iş akdiyle çalıştığı , davacının, davalıya 7244 Sayılı Torba yasa ile getirilen 4857 sayılı İş Kanunu nun geçici 10. maddesi kapsamında ücretsiz olarak 17/07/2020 tarihine kadar izine ayırdığı , davalının da bu nedenle iş akdini fesih ettiği, oysaki aynı geçici maddede;

işverenin işçiyi ücretsiz izine ayırmasının işçiye sözleşmeyi haklı nedene dayalı olarak fesih yetkisi vermediğinin açıkça düzenlendiği , bu kapsamda davalının iş akdin feshinde haklı olmadığı , sözleşmenin 4.4. maddesinde rekabet yasağının düzenlendiği , sözleşmenin davalı tarafından feshi haklı nedene dayanmadığından rekabete ilişkin hükmünün geçerli olduğu kabul edilmiştir.

Yine TBK nun 444. maddesinin rekabet yasağı hükümünün geçerli olması için aradığı, süre ve coğrafi sınır belirlemesi yönünden incelenmesinde; rekabet yasağı geçerlilik şartı için öngörülen sürenin yasanın aradığı 24 ayı aşmadığı, ancak coğrafi sınırın belirtilmediği ve bu haliyle çalışma özgürlüğü ilkesine aykırı düzenlendiği görülmekte ise de , Yargıtay 11. HD si süreklilik arz eden uygulamalar da nazara alınarak bu hüküm yok sayılmamış ve hükmün şirketin faaliyet alanı ile sınırlı olacağı kabul edilmiştir.

Bu kabule göre, davalının , davacının faaliyet alanı olan İstanbul ve Ankara da faaliyet gösteren ve aynı alanda iştigal eden firmada çalıştığından rekabet hükmünü ihlal ettiği , ancak bu durumun tek başına rekabet yasağının ihlal edildiğinin kabulü için yeterli olmadığı , ayrıca aynı yasanın 444.maddesi 2 bendinde sayılan , davalının edindiği bilgi ve sırların aynı zamanda davacı işverenin önemli bir zararına neden olabilecek nitelikte olmasını gerektiği ,

bu şartın gerçekleştiği yani davalının davacı iş yerinde çalıştığı sırada hizmet ilişkisinin kendisine müşteri çevresi veya üretim sırları yada işverenin yaptığı işler hakkında bilgi edime imkanı sağladığı ve aynı zamanda bu bilgilerin kullanılmasının , işverenin önemli bir zararına sebep olacak nitelikte olduğunun davacı tarafından ispatı gerektiği halde dosya kapsamında davacının bunu ispata yarar delileri sunmadığı gibi, bu hususa ilişkin olarak davalının,

çalıştığı sırada davacının iş sırları ve müşteri bilgilerine sahip olacak konumda çalışmadığı ve her hangi bir eğitimde verilmediği yönündeki itirazı karşısında da aksini kanıtlar delilleri sunmadığı ve ispat yükünü yerine getirmediği anlaşılmıştır. Netice olarak davalının sözleşme hükmüne aykırı olarak rekabet yasağını ihlal ettiği ispat edilemediğinden davanın reddi yönünde dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...