Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/797 K.2024/403

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili kuruman bir kamu iktisadi teşebbüsü olup Merkez ve Taşra teşkilatında güvenlik ve temizlik amacına yönelik çalıştırılmak üzere davalı şirketlerle hizmet alımı sözleşmesi imzaladığını, sözleşmede belirtilen hizmetlerde ihale edilen her bir yüklenici firmanın ihale konusu hizmeti yürütmek üzere çalıştıracağı işçileri kendileri belirlemekte söz konusu firmalarla yapılan sözleşmeler gereği işe alma ve işten çıkarma yetkileri ile bundan doğacak sorumluluğun bu firmalara ait bulunduğunu,

dava dışı personel Fahrettin Demirtaş'ın 01/11/2007-31/05/2017 tarihleri arasında kurumları bünyesinde hizmet alımı yapılan davalı şirketlerde temizlik görevlisi olarak çalıştığını, dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsili talepli davasında ...18. İş Mahkemesinin 2018/403 E. ve 2020/248 K. sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verildiğini ve kararın keşinleştiğini, anılan kararın dava dışı işçi tarafından ...10.

İcra Müdürlüğü'nün 2020/9348 E. Sayılı dosyasıyla icra takibine konu olduğunu, taraflarınca tehir-i icra kararının dosyaya sunulduğunu ancak amılan Bölge Adliye Mahkemesi kararıyla takibe konu ilam kesinleştiğinden teminat mektubunun paraya çevrilmemesi için icra dosyasına yasal kesintiler düşülerek 80.971.88-TL'nin 05/08/2021 tarihinde ödendiğini, dava dişi personel işten ayrıldığı tarihe kadar müvekkil kurum bünyesinde temizlik hizmetlerinde bulunan farklı şirketlerde çalıştığını, davalı şirketler ile müvekkilİ kurum arasında imzalanan sözleşmeler gereği yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin her türlü özlük haklarını,

sosyal haklarını karşılamak, ödemek zorunda olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili kurum bünyesinde hizmet alımı yapılan davalı şirketlerde çalışan dava dışı Fahrettin Demirtaş'a kesinleşmiş mahkeme kararı gereği ödenen toplam 80.971,88-TL'nin davalı şirketlerden, ödeme tarihi olan 05/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek sözleşme faiziyle, sözleşmede hüküm bulunmaması halinde ise ticari avans faizleri ile birlikte sorumlulukları oranında tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; rücuen alacak istemine ilişkindir.

Mahkememizce aldırılan 18/04/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre; rücu edilebilecek net miktarların. Tem&Ser Tem. Hiz. Tah. Tic. Ltd.Şti.' ne 4.314,38 TL, ABA Tem. Pet. Ürün. Teks. İml. San. Ve Tic. Ltd. Şti.' ne 2.308,88 TL, Yazar Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil. İşl. İnş. Tem. Eğit. Taah. Tur. San. Ltd. Şti.' ne 2.816,45-TL, Yazar Sos. Hiz. Yem. Gıd. Bil. İşl. İnş. Tem. Eğit. Taah. Tur. San. Ltd. Şti. Ve Ankel İnş. Tem. Med. Bilg. Rek. Paz. Ve sos. Hiz. Ltd. Şti.

İş Ortaklığı' na davalılardan müştereken ve müteselsilen 2.388,85 TL, Yakoza Tem. Bilg. Gıda İnş. Tarım Paz. San. Tic. Ltd. Şti. ' ye 970,37 TL, Prizma Personel Destek Hizmetleri Ltd. Şti. ' ne 1.635,76 TL, Bora Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıda Mob. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.' ne 1.961,96-TL, Bora Kurumsal Hiz. İnş. Tur. Gıda Mob. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.-Dörtel Sos. Hiz. Sağ. İnş. Taş. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti.

İş Ortaklığı' na davalılardan müştereken ve müteselsilen 4.763,31-TL Şarki İnşaat Temizlik Gıda Nakliyat Taah. Tic. Ltd. Şti. - Harlas İnş. Tem. Ltd. Şti. İş Ortaklığı' nda davalı olarak gösterilen Şarki İnşaat Temizlik Gıda Nakliyat Taah. Tic. Ltd. Şti.' ne 652,11TL, ...Kurumsal Hizmetler İnş. Oto. San. Ve Tic. A.Ş.' ne 39.156,30 TL olduğu tespit edilmiştir.

Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez.

Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar.

Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.

Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)

Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda Fahrettin Demirtaş'ın davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır.

Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur.

Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.