Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/307 K.2023/124

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

... MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

2022/307 Esas

KARAR NO : 2023/124

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 1- ... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... Av. ... Av. ... DAVALI : 2- ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 3- ...

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 07/03/2017

BİRLEŞEN ... MAHKEMESİ'NİN 2018/397 E., 2018/535 K. SAYILI DAVASINDA

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. ....

KARAR TARİHİ : 22/02/2023

DAVA : Sigorta

DAVA TARİHİ : 22/05/2018

KARAR TARİHİ : 22/02/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİHİ : 17/03/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Asıl ve Birleşen Dosyada Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 25.10.2016 tarihinde davacıya ait ... plakalı aracın seyri sırasında davalı “...”ne ait ve davalı ...’in idaresindeki davalı sigorta şirketine ...

Poliçesiyle sigortalı olan... plakalı aracın çarpmasıyla davacının aracının öndeki ... plakalı araca çarptığı; davacının aracında KDV dâhil 4.637,40 TL hasar meydana geldiğini; müvekkilinin aracı tamir süresinde 10 (...) gün kullanamadığını ve 4.000,00 TL kazanç kaybı meydana geldiğini; bu sebeple şimdilik 1.000,00 TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren avans faiziye birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline; şimdilik 1.000,00 TL kazanç kaybının kaza tarihinden itibaren avans faiziye birlikte davalılar “...” ile “...” müteselsilen tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl Dosyada Davalı ... savunmaları özetle;Asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğunu; olayda tali kusurlu olduğunu, keşif ve bilirkişi raporu alınmasını; hasar miktarı ile kazanç kaybı süresinin fahiş olduğunu, davanın reddini istemiştir.

Asıl Dosyada Davalı ... savunmaları özetle;... plaka sayılı aracın müvekkili tarafından “...”ye uzun dönem araç kira sözleşmesiyle kiralandığını, anılan şirkete davanın ihbar edilmesini; kusur tespiti yapılmasını tramer kaydının celbini ve davanın reddini istemiştir.

Asıl Dosyada Davalı Sigorta şirketi vekili savunmaları özetle; ... Mahkemesinin yetkili olduğunu; ... plakalı aracın ... Poliçesiyle sigortalı olduğunu; trafik kaydının istenilmesine, rapor alınmasını ve davanın reddini, istemiştir.

Birleşen Dosyada Sanovel vekili yanıt dilekçesinde özetle; Kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacının hasar ve kazanç kaybı talepleri yönünden zararını ıspatlaması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava, 25.10.2016 tarihinde meydana gelen trafik kazasına dayalı olarak araç hasar bedeli ve kazanç kaybı ücreti talebinden ibarettir.

Mahkememizce taraf delilleri toplanarak davalı sigorta hasar dosyası, araç kira sözleşmesi ve poliçesi celbedilerek dosya içerisine konulmuştur.

Davacının,“...” aleyhine açtığı dava ....'nin 2018/397 esas, 2018/535 karar sayılı dosyasında verilen karar ile mahkememiz dosyası ile birleştirilmiş olduğu, bu davalı yönünden; 25/10/2016 tarihinde davacıya ait ... plakalı aracın seyri sırasında, davalıya uzun dönem kira akdi ile kiralanan ve davalının işleten sıfatıyla sorumluluğunun bulunduğu... plakalı aracın çarpmasıyla davacının aracında hasar meydana geldiği, anlaşılmıştır.

... Kanunu 2918 sayılı ... Yasası’nın ''...” başlıklı bölümü işleten, sürücü, sigortacı ve tüm sorumlular hakkındaki ortak hükümleri içerir. Bu nedenle “ortaklaşa” sorumluluğa ilişkin 88.maddesi sigortacı yönünden de geçerlidir.

88.maddenin ....fıkrasına göre “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa , bunlar müteselsilen (...) sorumlu tutulurlar.” Yasanın bu hükmüne göre, trafik kazasından zarar görenler, tüm sorumlulara veya sorumluların birine ya da birkaçına (kazaya karışan araçların işletenlerine, sürücülerine ve trafik sigortacılarına) karşı açtıkları davada, mahkemece hükmedilecek tazminat tutarlarının tamamını, Borçlar Kanunu 142.maddesine dayanarak, sorumluların birinden isteyebilecekleri gibi, hepsinden de isteyebilirler.

Yine aynı Kanunun 90. maddesine göre ise, maddi tazminatı biçim ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.

..., ... Kanunun 91/1 maddesi uyarınca işletenlerin aynı kanunun 85/1 maddesi kapsamındaki sorumluluklarının karşılanması için yaptırılması zorunlu bir sigorta türü olduğundan, zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı, işletenin yasadan kaynaklanan hukuki sorumluluğunun belirli limitler içinde üzerine almış bulunmaktadır.

... Genel Şartları 01/06/2015 tarihinde değiştirilip, tazminatın diğer yasal düzenlemeler yanında bu genel şartlara göre hesaplanacağına ilişkin 2918 sayılı yasanın 90.maddesinde yapılan değişiklik ise 26/04/2016 tarihinde gerçekleşmiştir. Değişen yeni genel şartların yürürlük maddesi olan C 11 e göre " yeni genel şartların ancak bu tarihten sonra düzenlenecek poliçeler dolayısı ile uygulanabileceğinin " öngörülmüş ve davamıza konu araç ile ilgili poliçe ise 21/03/2016 tarihinde düzenlenmiş olup, bu nedenle somut uyuşmazlığın yeni trafik sigortası genel şartlarına göre çözümlenmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Birleşen dosyada davalı “...”, davaya karışan aracı diğer davalı ... ....Şti'ye kiraladığını beyan etmiş ise de kira sözleşmesinin bir yıldan uzun süreli olduğuna dair belge sunulmadığı anlaşıldığından bu beyanına itibar edilmemiştir.

Davacının talep edebileceği tazminat miktarı ve kusura ilişkin makine mühendisi bilirkişisinden rapor alınmış, bilirkişinin 14/01/2019 tarihli kök ve 11/03/2019 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün olayda %100 oranında kusurlu olduğu, davacının olayda kusursuz olduğu, sigorta genel şartlarına göre yapılan hesaplamada davacının aracında 4.500,00 TL hasar olduğu, günlüğü 160,00 TL'den 1.120,00 TL kazanç kaybı ücretinin de talep edilebileceğinin bildirildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin 24/10/2018 tarihli dilekçesi ile hasara ilişkin talebini 4.637,40 TL ıslah ettiği, ıslah harcını yatırarak ıslah dilekçesini karşı tarafa usulünce tebliğe çıkarttığı anlaşılmıştır. Mahkememizden verilen 08/05/2019 tarihli kararın, ...

Dairesi'nin 2019/2629 Esas, 2022/601 Karar sayılı ilamıyla "...Dava konusu olayda davalı ... vekili yargılama aşamasında kira sözleşmesini, araç teslim belgesini ve faturaları dosyaya ibraz etmiş, ancak mahkemece kira süresinin 1 yıldan uzun olduğunun belirtilmemiş olması nedeniyle davalı ... işleten olduğu kabul edilmiş ise de eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Mahkemece dosyaya ibraz edilen kira sözleşmesinin adi yazılı şekilde düzenlenmiş olması nedeniyle 3. kişileri bağlayacak güçte bir kira sözleşmesi olup olmadığı, kira süresi, araç teslim belgesi ve faturalar, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanmanın kime ait olduğu, kira sözleşmesinin ve kira bedelinin maliye ve vergi dairelerine bildirilip bildirilmediği, ibraz edilen sözleşme yükümlülüklerinin kim tarafından yerine getirildiği, birleştirilen dosya davalısı ...nin savunmaları değerlendirilerek,

gerektiğinde işleten ve kiracının varsa ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmak suretiyle davalı ...nin işleten sıfatının bulunup bulunmadığı hususlarının tartışılarak, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetli değildir..." denilerek kaldırıldığı anlaşılmış ... ilamı doğrultusunda yapılan araştırma ve birleşen dosya davalısı ile asıl dosya davalısı....Ltd.

Şti.'nin defter ve belgeleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde kazaya sebebiyet veren aracın birleşen dosya davalısına kiralandığı anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve deliller, kazaya karışan araçların kusur durumu, hesap bilirkişisi raporu kapsamı hep birlikte göz önünde bulundurulduğunda. 25.10.2016 olay tarihinde asıl dosya davalısı “...”ne ait birleşen dosyada davalısına kiralanan ve davalı ...’in idaresindeki davalı sigorta şirketine ...

Poliçesiyle sigortalı olan... plakalı aracın, trafik yoğunluğu sebebiyle duraklamış olan davacı aracına arkadan çarptığı bu şekilde davacı aracınında önünde duraklamakta olan araca onunda önündeki araca çarpması şeklinde zincirleme kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği, yolun ve trafiğin durumuna göre kendini ayarlamış davacıya ait ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı kaza meydana geldiği, dosya kapsamında dinlenen tanık ...'ün de olayın bu şekilde meydana geldiğini doğruladığı, meydana gelen bu kazada davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu,

davacının ve dava dışı diğer araç sürücülerinin ise kusurunun bulunmadığı, bu doğrultuda bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya göre davacıya ait araçta 4.500,00 TL hasar olduğu, günlüğü 160,00 TL'den 1.120,00 TL kazanç kaybı oluştuğu, anlaşılmış ancak davacı vekili tarafından 22/05/2019 tarihli dilekçesi ile, davalılardan ... Şirketi ile sulh olduklarını ve davadan feragat ettiklerini bildirmiş, davacı vekilinin feragate yetkili olduğu anlaşılmıştır.

HMK.'nın 311. maddesi gereğince asıl ve birleşen davadaki hasar bedeline ilişkin taleplerini içeren davadan feragat kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Davadan feragat maddi hukuk bakımından haktan da feragat anlamına gelir. Feragat edilen dava yeniden açılamaz.

Bu nedenle, davacılar vekilinin, feragatin sirayeti kuralı gereğince, asıl ve birleşen davada davalılara karşı hasar bedeline ilişkin taleplerinden feragati kesin hükmün sonuçlarını doğuracağından, bu talebine yönelik davanın feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, asıl dosya davalısı ... yönelik davanın davalının taraf sıfatı bulunmadığı anlaşılmakla reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, davacının kazanç kaybına yönelik talebinin birleşen dosya davalısı ile asıl dosya davalısı ... yönünden kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.