Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/703 K.2022/1111

3-

VEKİLİ

4-

VEKİLİ

5- 6-

TASFİYE MEMURU

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 14/09/2021

KARAR TARİHİ: 22/11/2022

K.YAZIM TARİHİ: 26/11/2022

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili; dava dışı işçi ... tarafından Ankara Balı ... İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile Belediye aleyhine dava açıldığı, davada dava dışı işçinin 2005-2013 yılları arasında çalıştığı belirtilerek. ödenmeyen işçilik alacaklarının davalı belediyeden tahsilinin talep edildiği, davanın kabulüne dair verilen kararın Ankara ...

İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile takibe konulması üzerinc icra dosyasına davacı belediye tarafından 11.168,43-TL ödendiği, Hizmet İşleri Genel Şarinamesinin 38. maddesinde, davalı şirketlerin dava dışı personelin işçilik alacaklarından sorumlu olduğu hususunun düzenlendiği,

dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı belirtilerek fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, dava dışı işçi ...'e ödenen 11.168,43-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve 6183 sayılı Kanuna göre hesaplanacak faizi ile birlikte davalıların sorumluluk sınırları belirlenmek suretiyle rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılardan ... A. Ş. vekili; yapılan ödemelere ilişkin olarak dava dilekçesinde açıklama yer almadığı, davacının davalı şirketteki çalışma süresinin 2 ay olduğu, çalışma süresi dikkate alındığında davacının kıdem tazminatına hak kazanmadığı, 6552 sayılı Kanun hükümlerine göre kıdem tazminatı ödenmesi yükümlülüğünün kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğu, talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığı, davacı belediye tarafından kendilerine herhangi bir bildirimde bulunmadığı, temerrüt halinin söz konusu olmadığı, bu nedenle ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceği belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan ... A. Ş. vekili; 6552 sayılı Kanun hükümlerine göre kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğünün kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğu, bu nedenle davacı belediyenin rücu hakkının bulunmadığı, davacı belediye ile davalılar arasında müteselsil sorumluluğun bulunduğu, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin kararının da bu yönde olduğu, davacı (dava dışı) işçiye 23.10.2009 tarihinde 6.194.53-TI. ödeme yapıldığı, davalı şirketin ibra edildiği, davalı şirketin yıllık izin ücreti alacağı ve ihbar tazminatından sorumluluğunun bulunmadığı, fazla mesai ve UBGT alacaklarının hesabında zamanaşımının dikkate alınmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.

Diğer davalılar tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER

Ankara ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası, Ankara Batı ... İş Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası, davalıların ticaret sicil kayıtları, SGK kayıtları, 23/03/2022 tarihli bilirkişi raporu, 31/10/2022 tarihli bilirkişi ek raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen tazminatın taraflar arasındaki sözleşmeler kapsamında davalılardan sorumlulukları oranında rücuen tahsili istemine ilişkindir. Eldeki dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 01/07/2012 tarihinden sonra, 17/08/2021 tarihinde açılmıştır. Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi gerekir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Örneğin, ödünç para verme işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, iflas davaları ise 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 154 ve devamı maddeleri hükmünce ticari dava sayılır.

Buna karşılık Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın ticari dava sayılan havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin uyuşmazlıklardan doğan davalar herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari dava vasfını kaybedecektir.

Diğer taraftan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira. Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Bu durumda, davanın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur. Eldeki davada uyuşmazlık, davacı belediye bünyesinde yürütülen evsel atıkların toplanması, toplanan atıkların nakli, cadde ve sokak, meydan ve pazar yerlerinin insan ve makine marifetiyle süpürülmesi faaliyetlerinin davalılarca ihale yoluyla gerçekleştirilmesi sırasında dava dışı işçiye Belediye tarafından ödenen tazminatların davalılardan rücuen tahsiline ilişkindir.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi ile 13. Hukuk Dairesinin benzer dosyalarla ilgili sözleşmeye konu işin taşıma hukuku kapsamında kaldığından mutlak ticari dava olması sebebiyle Asliye Ticaret Mahkemesinin görevine girdiğine dair emsal nitelikte kararları bulunmaktaysa da, Yargıtay ... Hukuk Dairesi ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile benzer mahiyetteki bir davanın temyiz incelemesi neticesinde "...

Bu kapsamda Belediyenin asli işleminden olan temizlik işi ile ilgili taraflar arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığı ve uygulandığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar taraflar arasındaki sözleşmenin taşıma edimini içerdiği belirtilerek arabuluculuğa tabi olduğu yönünde karar verilmiş ise de taraflar arasındaki sözleşmede baskın olan edim Belediyenin asli işi olan temizlik ile ilgili hizmet alımı olduğu ve bu halde dava konusu uyuşmazlığın arabuluculuğa tabi olmadığı" şeklinde karar verildiği,

bu itibarla ihale ekindeki sözleşmede anılan birçok işten biri olan çöp toplama ve nakli işinin TTK'nın 850 vd. maddelerinde düzenlenen taşıma sözleşmesi kapsamında değerlendirilemeyeceği, çöp nakil işinin, temizlik ve çöp toplama faaliyetinin devamı niteliğindeki hizmet işi olduğu kanaatiyle, davacının tacir olmadığı da gözetilerek, ihtilafın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerektiği, nitekim Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ...

Hukuk Dairesi ... Esas; ... Karar sayılı ilamında "... Bu itibarla anılan sözleşmelerin bundan sonraki uyuşmazlıklarda Yargıtay 6.HD.nin anılan kararı dikkate alınnarak hizmet sözleşmesi olarak nitelendirilmesi gerekmiştir.

Bu itibarla, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 01/07/2022 tarihli ve 1047 sayılı kararı ile belirlenen iş bölümüne göre, "6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun ikinci kısmında (Özel Borç İlişkileri -Akdin Muhtelif Nev’ileri) yer alan ve diğer dairelerin görevine girmeyen sözleşmelerden kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararların (satış sözleşmesi:taşınır ve taşınmaz satışı, ödünç sözleşmeleri:ariyet (kullanım ödüncü) - karz-ödünç (tüketim ödüncü), ölünceye kadar bakma sözleşmesi, vedia (saklama) sözleşmesi, hizmet sözleşmesi, kefalet sözleşmesi, vekalet sözleşmesi)” istinaf incelemesinin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi (4).

Hukuk Dairesi tarafından yapılması gerektiğinden, dosyanın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi (4).

Hukuk Dairesine gönderilmesine.." şeklinde uyuşmazlığın dairenin görevine girmediğine dair karar verdiği, iş bu kapsamda temel uyuşmazlığın TTK'nın 850 vd maddelerinde düzenlenen taşıma sözleşmesi kapsamında değerlendirilemeyeceği ve görev hususunun davanın her aşamasında dikkate alınabileceği sonuç ve kanaatiyle göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine, görevli mahkemenin Ankara Batı Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imzalı e-imzalı