Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/722 K.2020/419

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı bankanın müvekkilinin ... numaralı ticari kredi kartından toplam ... TL dosya ücreti adı altında Kredi Kartı Sözleşmesine aykırı kesintiler yaptığını, yine ticari kredi kartından toplam ... TL'den fazla KKDF ücreti aldığını, ancak ticari kredi kartından KKDF ücreti alınamayacağını, davalı bankanın sözleşmeye aykırı davranarak haksız kazanç elde ettiğini, haksız alınan ... TL'nin ödeme tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari avans faizi ile iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı ile ... ve ... tarihlerinde Ticari Kart Sözleşmeleri imzalandığını, davacıya sözleşme kapsamında Üretici Kart verildiğini, davacının üretici kartından nakit avans çekimleri yaptığını, yine davacı ile ... tarihinde ... TL limitli ve ... tarihinde ... TL limitli Genel Kredi Sözleşmeleri imzalandığını, ... tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi ile birlikte aynı tarihte ... TL limitli Cari Hesap Kredi Sözleşmesi ve ... tarihinde ...

TL limitli Cari Hesap Kredi Sözleşmesi imzalandığını, ... tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi ile birlikte ... tarihinde ... TL limitli Cari Hesap Kredi Sözleşmesi imzalandığını, davacının tüketici olmadığını ve çiftçilik belgesi ile vergi levhasının bulunduğunu, davacıdan tahsil edilen masrafların yasal dayanak ve gerekçelerinin mevcut olduğunu, sözleşmelerde yazılı bulunduğu, bu nedenle haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddini talep etmiştir.

Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 15/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

Sözleşmenin, Üretici Kart başlıklı tanımında; İş bu sözleşme kapsamında üretici kart talebinde bulunan müşteriye veya müşteri personeline banka tarafından çıkarılan ve iş bu sözleşme ile belirlenen hükümler çerçevesinde tahsis edilen limitler dahilinde, kart hamiline nakit kredi, taksitli kredi, sektörel kredi ve tarımsal girdi amaçlı kredi kullanımı, üye işyerlerinden mal ve hizmet alımı ile diğer sair olanaklar sağlayan, Türkiye'de ve yurtdışında geçerli Ticari Kart tiplerindendir,

Vergi, Resim ve Harçlar başlıklı 2.17. maddesinde; Müşterinin işbu sözleşmenin imzasından yahut bu sözleşmede belirtilen işlemlerin gerçekleştirilmesinden doğacak her türlü vergi, resim ve harçları (BSMV ve KKDF dahil) ödemekle yükümlü olduğu ve bu tutarlar ilgili kart hesabına borç olarak kaydedileceği,

Ücret ve Komisyonlar başlıklı 2.13. maddesinde; Ticari kart için, genel olarak Temel Bankacılık Hizmet Sözleşmesinin ücret ve komisyonlar başlıklı maddesindeki hükümlerin geçerli olacağı, komisyon ve ücret uygulamaları ve isimlerin ticari kart çeşitlerine ve banka uygulamasına göre farklılık gösterebileceği, müşteri ilgili ticari kart ve komisyon uygulamasına ilişkin güncel bilgelere internet bankacılığı ile ulaşabileceği, yazılıdır.

Davacının kullandığı üretici kartın ticari kredi kartı olduğu, kullanılan kredinin ticari nitelikte olduğu ve KKDF kesintisi yapılmaması gerektiği, dosya içeriğinde mevcut sözleşme ve belgelerin incelenmesinden anlaşılmakta olup, tüketici niteliği göstermemektedir.

Ancak, banka ticari nitelikteki krediye %15 oranında KKDF uygulayarak tahsil etmişse de burada sebepsiz zenginleşmeden bahsedilemeyeceği, zira bankanın tahsil ettiği tutarı doğrudan vergi dairesine yatırdığı ve vergi alacaklarında 5 yıllık zaman aşımı süresi olduğu dikkate alındığında, raporumuz tarihi itibariyle kredilerden alınan KKDF'lerin iadesi ile ilgili, vergi dairesine yapılacak müracaatların olumsuz sonuçlanacağı,

Bankanın sözleşme içeriğine uygun olarak tahsil ettiği dosya ücretlerinin sözleşmeye ve sözleşmede işaret ettiği üzere internet sitesinde ilan ettiği ücret ve masraf tarifesine uygun olduğu, diğer banka ortalamalarının altında kaldığı ve iadesinin gerekmediği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 30.09.2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

Davacı ...’nın üretici kartı üzerinden kullandığı kredilere tahakkuk ettirilen akdi faizler üzerinden %5 oranında gider vergisi yanı sıra %15 oranında 2013 ve 2014 yılları itibariyle toplam ... TL kaynak kullanımı destekleme fonu kesintisi yapıldığı, yukarıda açıklanmıştı.

Davalı banka fon kesintisi yönüyle vergi yükümlüsü olup, fon kesintisinin kredi lehtarına yansıtılması taraflar arasındaki sözleşmenin 2.17.maddesine dayanmakta olup, maddede fon ve gider vergisinin müşteri tarafından ödeneceği hususu yazılı bulunmaktadır. Bankaların kredi faizlerinden tahakkuk ettirdikleri fon ve gider vergisi elbette ki banka gelirlerine aktarılmayıp, süresinde vergi dairesine yatırılmaktadır.

01.01.2002 tarihinden itibaren KKDF kesintisi oranlarını belirleme yetkisi Bakanlar Kuruluna verilmiş olup, KKDF kesintisi, sağlanan finansman türüne göre farklı oranlarda uygulanmaktadır. Bankalarca kullandırılan tüketici kredilerine tahakkuk eden faizler üzerinden KKDF %15 ve diğer kredilerde %0'dır. Bankalar ve finans kuruluşları haricindeki şirketlerin yurtdışından sağladıkları kredilerde KKDF %3 olarak uygulanagelmektedir. Bu durumda, bankalarca kullandırılan kredilerde kredi lehtarlarının, tüketici sıfatı altında veya tüketici dışında ticari, zirai ve mesleki faaliyet kapsamında finansmana tabi tutulmaları fon kesinti oranı tespiti yönüyle önem göstermektedir

Mülga 4077 sayılı tüketici yasasının 10.maddesi ve Yüksek Mahkeme 13.hukuk Dairesinin emsal kararlarında, gerçek kişi tüketicilerin bir mal veya hizmet edinmek almacıyla kredi verenden nakit olarak aldıkları kredi olduğu, mesleki amaçla ticari, eser ve tarımsal kredi sözleşmelerinin tüketici 4077 sayılı yasanın 10. maddesi kapsamında tüketici kredisi olarak kabul edilemeyeceği, sabittir. Diğer taraftan tacir sıfatına haiz olarak faaliyet gösteren gerçek kişinin ticari işletmesi dışında, tüketici sıfatıyla mal ve hizmet alımlarının tüketici kredisi kapsamında finanse edilmesine de, yasal bir engel de bulunmamaktadır.

28.05.2014 tarihinde yürürlüğe 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun tüketici kredi sözleşmeleri kapsamını genişletirken, tüketiciyi ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi olarak, tüketici işlemini ise mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem olarak tanımlamıştır.

Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı Gelir İdaresi Grup Başkanınca yapılan mütalaalarda 2004/7633 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla bankalar ve finansman şirketlerince kullandırılan tüketici kredilerinde KKDF kesinti oranının %15, diğer kredilerde ise % 0 olduğu belirtilerek,

uygulamada ticari, zirai veya mesleki faaliyetin tevsik edilerek ticari araç, dükkân, işyeri vb kıymetlerin alımından sonra işletme aktifine kaydedilmesi kaydıyla kredi kullanım aşamasında bu faaliyetlerde bulunmayan gerçek kişilerin söz konusu faaliyetlerde kullanmayı taahhüt ettikleri ticari kıymetleri edinmek amacıyla kullanacakları kredilerin diğer krediler kapsamında değerlendirileceği,

bu hususların tevsik edilememesi durumunda ise gerçek kişilerin ticari araç ve işyeri vb nitelikteki taşınmazları edinmek amacıyla kullandırılan kredilerin tüketici kredisi olarak değerlendirilerek tahakkuk eden faizlerin %15 oranında KKDF kesintisine tabi tutulması gerektiği, açıklanmaktadır.

Ancak, ticari, zirai veya mesleki faaliyet çerçevesinde %0 KKDF uygulanacak müşterilerin ticari, zirai veya mesleki faaliyette bulunduklarını vergi levhası, meslek odası veya meslek birliği kayıt belgeleri ile belgelendirmeleri, ayrıca satın alınan iktisadi kıymetin işletme aktifine kaydedildiğinin Vergi Usul kanuna göre defter tutan mükellefler açısından amortisman kayıtlarıyla tevsik edilmesi halinde KKDF oranının sıfır uygulanması, ayrıca 01.01.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 2017/11176 sayılı Bakanlar Kurulu kararı uyarınca çiftçilik faaliyeti tevsik olunan çiftçilere azami ... TL’ye kadar olan kredilerde KKDF kesintisi oranının %0 olarak belirlendiği hususları açıklanmaktadır.

Bu durumda, vergi sorumlusu olan ve kesinti yapmaması halinde cezai yaptırımla karşı karşıya kalabilecek olan davalı bankanın, davacının üretici kart limitinin ... TL. olması ve limitin tamamının kullanılması, ayrıca davacının gerçek usulde vergilendirilen tarımsal işletme faaliyetinin olmaması nedeniyle satın aldığı iktisadi kıymetin işletme aktifine kayıtlı olup olmadığının tevsik edilememesi nedenleriyle davacıya kullandırdığı tarımsal kredilere tahakkuk eden faizler üzerinden fon kesinti yapmakta haklı olabileceği, ayrıca fon kesintisi yapılan kredi işlemlerinin davacının kabulünde gerçekleştiği, vergi işlemlerinde iade talepleri dahil beş yılık zaman aşımı süresinin bulunduğu hususlarının dikkate alınması gerektiği kanaat ve sonucuna varıldığı bildirilmiştir.

İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Tal sayılı dosyasında bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 24/01/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

1-Davacı yanın KKDF kesintisi iadesi talebinin üretici karta ait kredinin tarrmsal işletme faaliyetlerinde kullanıldığı ve alınan iktisadi kıymetlerin işletme aktifinde kayıtlı olduğunun belgelenememesı nedeniyle ve davalı bankaca fon kesintisi yapılmasının haklı olması ve yapılan kesintilerin faiz tutarlarının %15'ini aşar bir yanı bulunmaması nedenleriyle iadesinin gerekmediği,

2-Diğer ihtilaf konusu kesinti olan dosya masrafı iade talebinin, her bir dosya masrafı kesintisinin periyodik bir kesinti olmayıp, kullanılan bir nakit avans karşılığı olması gerektiği halde, bir kısım kesintilerin dayanağı nakit avans kullanımı bulunmadığından aşağıdaki tabloda belirtilen tarih ve tutarlarda olmak üzere toplam ... TL'lik kesintinin davacıya iade edilmesinin uygun olacağı,

KESİNTİ TARİHİ DOSYA MASRAFI KREDİ TARİHİ KREDİ TUTARI TL. İADESİ GEREKEN TUTAR TL. TUTAR TL. ... ... Kredi Yok 0,00 157,50 ... ... Kredi Yok 0,00 150,00 ... ... Kredi Yok 0,00 150,00 ... ... Kredi Yok 0,00 150,00

TOPLAM ... TOPLAM 607,50

3-Her bir kesinti tarihinden İtibaren avans faizi isteminin mümkün olduğu, 4-Tarafların masraf, vekâlet ücreti, tazminat ve benzeri diğer talepleriyle hukuki mahiyetteki beyan ve itirazlarının Mahkemenin taktirinde olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacıya davalı tarafınan kullandırılan kredilerde KKDF işlem ücreti ve dosya masrafı adı altında alınan masrafların haksız alındığı iddiası ile davalıdan tahsili istemi ile açılan istirdat davasıdır.

Toplanan tüm deliller dosya kapsamı, dosya kapsamına uygun düzenlenen ve diğer bilirkişi raporları ile ayrılan noktaları gerekçeli denetime açık bir şekilde ortaya koyan ve diğer raporlardan ayrılma gerekçelerini net bir şekilde açıklamakla bu gerekçelerin mahkememizce de benimsendiği ... tarihli bilirkişi raporu içeriği nazara alındığında, davacıdan yapılan kesintilerin ... tarihinden ... tarihine kadar devam ettiği bu hali ile somut olaya , 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren TBK'nun 20 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem şartlarının uygulanması gerektiği anlaşılmıştır.

Davacıdan KKDF işlem ücreti adı altında toplam ...

TL kesinti yapıldığı ancak dosya kapsamından davacının söz konusu kredi kartını ... tarihinde üretici kartı olarak talep ettiği, bu sebeple tüm raporlarda ortak görüş olarak benimsendiği üzere Gelir İdaresi Başkanlığının ... tarihli ... sayılı yazısı kapsamında söz konusu kredi kartından KKDF kesintisi yapılabileceği, yapılan kesintilerin makul olduğu anlaşılmakla, davacının davalıya ödemiş olduğu KKDF işlem ücretini geri isteyemeyeceği kabul edilmiştir.

Davalının davacıdan kesmiş olduğu dosya masrafı ücreti yönünden ise davacıya verilen kartın üretici kartı olması hasebi ile zirai nitelikteki kredilerden kredi kullandırım karşılığında davalının makul oranda dosya masrafı kesintisi yapabileceği ancak davacıdan kesilen toplam ...

TL lik dosya ücretinin herhangi bir kullandırılmış nakit avans karşılığında kesilmediği dolayısı ile davacının bu tutarın iadesini ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte talep edebileceği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır