Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/49 K.2021/14

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Sigortalı ...

A.Ş. tarafından işletilen ...' de bulunan muhtelif elektronik cihaz ve makineler, müvekkil sigorta şirketi tarafından ... numaralı Makina Kırılması Sigorta Poliçesi ile ...-... tarihleri arasında sigortalandığını, ... tarihinde, sigortalı Otel işletmesinde kullanılmakta olan ... marka, 13 kişilik, 1.000 kg kapasiteli, ... numaralı müşteri asansörü beslendiği enerji hattında meydana gelen şebeke geriliminin (voltaj) dalgalanması nedeniyle anzalandığını, Teknik Servis Raporunda "Asansörün inverteri arızalı.

Değişimi gerekli" tespitlerinde bulunulduğunu, Elektrik Mühendisleri Odası üyesi Elektrik-Elektronik Mühendisi tarafından hazırlanan Uzman Raporu'nda. "Akşamları 19.00 ila 23.00 arasındaki saatlerde şehir şebekesinde gerilim düşmesi ve yükselmesi yaz aylarında genel olarak yaşanan teknik bir sorundur.

İhtimal böyle bir konunun etkisi olabilir." tespitleri ile davalının sorumluluğu belirlendiğini, söz konusu hasar nedeniyle sigortalı cihazda, hasarın niteliği ve miktarının tespiti için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 22. maddesi uyarınca bağımsız ve uzman eksper tarafından yapılan ekspertiz hizmeti sonucu tespit edilen ...-TL hasar tazminatı sigortalıya ödendiğini davalı ... A.Ş. ... A.Ş.'nin 21 bölge teşkilatına bölünmesi sonucu, ...

Bölgesindeki elektrik dağıtımından sorumlu kuruluş olduğunu, buna göre voltaj dalgalanması sonucu sigortalı malvarlığında meydana gelen hasardan davalı ... A.S. Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliği madde 24 gereğince sorulu olduğunu, sigorta tazminatı olarak ödenen ...-TL'nin davalıdan tahsili ile davacı ... A.Ş.' ne ödenmesine, asıl alacağa ödeme tarihinden itibaren öngörülen en yüksek oranda ticari avans faiz İşletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Arıza faaliyet raporundan anlaşılacağı üzere söz konusu tarihlerde abonenin elektrik aldığı hatta herhangi bir arızanın meydana gelmediğini, söz konusu hattan faydalanan hiçbir abonenin bu tarihte herhangi bir zarar görmemiş olması noktası da zararın müvekkil şirket şebekesindeki arızadan kaynaklanmadığı hususunu açıkça ortaya koyduğunu, zarar gören şirketin kullanımında bulunan elektrikli alet sayısı göz önüne alındığında elektrik arızasından kaynaklanan bir durumun olması durumunda diğer elektrikli aletlerinin de bu arızadan zarar görmesinin gerekeceğinin açıl olduğunu,

ancak mağdur olan sigortalı şirketin sadece dava dilekçesinde belirtilen aletleri -müşteri asansörü- elektrik dalgalanmasından zarar gördüğünü bunun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, zararın nereden kaynaklandığı yönünde mahkemece araştırma yapılması gerekmekle birlikte, arızaya uğrayan cihazların, yetkili servis ya da üretici firmaya, periyodik bakımlarının yaptırılıp yaptırılmadığı hususunun da araştırılması gerektiğini ve sair nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava dışı sigortalı ..... A.Ş tarafından işletilen ... 'de bulunan muhtelif elektronik cihaz ve makinelerin davacı sigorta şirketi tarafından makine kırılması sigorta poliçesi kapsamında sigortalandıktan sonra ... tarihinde sigortalı otel işletmesi tarafından kullanılan asansörün arızalanması nedeniyle davacı sigorta şirketinin dava dışı 3.kişiye ödediği ... TL tazminat bedelinin ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten talep edip edemeyeceği, davalı şirketin zararın meydana gelmesinde kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarının taraflar arasında ihtilaflı olduğu belirlenmiştir.

Dava dışı ... A.Ş'ye ait abone sözleşmesi örneği, şirketin özel trafolu abone olup olmadığı ve bu şirket ile aynı şebekeden beslenen diğer abonelerin ... tarihinde arıza ihbarında bulunup bulunmadıkları, buna ilişkin arıza kayıt belgesi dahil olmak üzere tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesi için davalı şirkete müzekkere yazılmış, gelen müzekkere cevabı ile birlikte dosya elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek davacı sigorta şirketinin davalıdan rücu alacağı bulunup bulunmadığının belirlenmesi istenmiştir.

Elektrik mühendisi ... tarafından düzenlenen 10/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

"1-Davalı ... A.Ş. tarafından mahkemeye gönderilen ... kayıt tarihli cevap yazısında, dava konusu elektrik aboneliği abone numarasının ... olduğu, arşiv kayıtlarında söz konusu abone numarasına ait abonelik sözleşmesine rastlanılmadığının belirtildiği, yazı ekinde ise ... tarihine ait "Arıza Bakım Defteri" kayıtlarının ve ... abone numaralı sayacın ... tarihli Osos kayıtlarının bulunduğu, Arıza Bakım Defteri kayıtları üzerinde tarafımca yapılan incelemeler sonucunda; arızanın oluştuğu saat olarak belirtilen akşam 22.00 dolaylarında dava dışı işletmenin faaliyet gösterdiği Kadriye bölgesi ve civarına dair herhangi bir YG arıza kaydına rastlanılmadığı, Osos kayıtlan üzerinde yapılan inceleme sonucunda ise gerilim dalgalanması olduğunu gösteren bir değerin görülmediği,

2-Dava konusu elektrik aboneliğinin müstakil trafolu YG (Yüksek Gerilim) aboneliği olduğuna dair net bir bilgiye dava dosyası içeriğinde rastlanılmadığı, davalı ... A.Ş. tarafından mahkemeye gönderilen ... kayıt tarihli cevap yazısında da bu hususta bir bilgi belge bulunmadığı, ancak davalı elektrik kurumu vekilinin mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesinde dava konusu elektrik aboneliğinin müstakil trafolu YG aboneliği olduğundan bahsedildiği, bu ölçekte bir otelin AG (Alçak Gerilim) abonesi olması ihtimalinin tarafımca da pek mümkün görülmediği, dava konusu elektrik aboneliğinin müstakil trafolu YG abonesi olduğu kabul edilerek bu yönde bir değerlendirme yapılacağı,

3-Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğinin 15.Maddesine göre müstakil özel trafolu YG abonelerinde, enerjinin bağlantı noktasından itibaren YG-AG kabloların, trafo tesisinin, YG-AG kontrol, kumanda ve koruma tesislerinin, işletme içerisinde ki tüm dağıtım tesisi panolarının, iç tesisat ve diğer tüm elektriksel teçhizatın her türlü bakım, onarım, işletme ve arızaları sorumluluğunun tüketiciye (...

Otel) ait olduğu, davalı tedarikçi şirketin bir sorumluluğunun bulunmadığı, Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliğinin öO.Maddesi ile Elektrik Yüksek Gerilim Tesisleri İşletme Sorumluluğu Yönetmeliğinin ö.Maddesinde tarif edilen ve ... Otel'e ait YG-AG elektrik şebekesinde hizmet veren elektrikle ilgili fen adamının ya da bir mühendisin varlığına dair bir bilgiye dosya içeriğinde rastlanılmadığı,

4-Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Antalya Şube Müdürlüğü tarafından görevlendirilen Elk. Müh. ...' in EMO' ya sunmuş olduğu raporunda "...Tahrik ünitesinin gerilim dalgalanması sonucunda işlem yapma özelliğini kaybettiği kanaatindeyim '' değerlendirmesi yapıldığı, raporda bahsi geçen ve dava konusu arızaya sebebiyet veren gerilim dalgalanmasının ... iç tesisatı dağıtım hattı üzerinde gerçekleşmiş olduğunun tarafımca değerlendirildiği,

nitekim söz konusu işletme içerisinde 10'larca klima, asansör, fırın, telefon santrali, kamera sistemleri, 12 volt led aydınlatma trafoları, su motorları gibi hassas mikro elektronik ana kart ve inverter içeren çok çeşitli elektronik eşya bulunmasına rağmen sadece ... numaralı müşteri asansöründe inverter arızası oluşmasının ... elektrik iç tesisat dağıtım şebekesinin söz konusu asansörü besleyen hattında bir gerilim dalgalanması oluştuğunu gösterdiği,

arızanın oluştuğu asansörü besleyen çıkışın nötr hattında oluşan olası bir kopma, gevşeme veya izolasyon delinmesi sonucu oluşabilecek bir kısa devre neticesinde sadece bu hatta gerilim dalgalanması yaşandığının tarafımca değerlendirildiği, dava dosyası içeriğinde görülen Teknik Servis Raporunda da dava konusu olayın gerçekleşme nedenine dair bir teknik değerlendirmenin görülmediği" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Davalı vekiline dava dışı ...... A.Ş'nin özel trafolu abone olup olmadığına ya da dava dışı şirketin başka bir tedarikçi şirketin trafolu abonesi olup olmadığına dair tüm delillerini ibraz etmesi için 2 hafta kesin süre verilmiş, davalı vekilinin ... tarihli dilekçe ve ekleri dosya içerisine alınarak dosya başka bir elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek tekrar uyuşmazlık konusunda rapor tanzimi istenmiştir. .

Elektrik mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen 06/02/2020 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle:

"*Davacının sigorta ettiği elektronik cihazların hasarının voltajda meydana gelen dalgalanmadan kaynaklandığı,

*Otel trafosunun bakımının ve kademe ayarlarının periyodik olarak yapıldığı belgelendiği takdirde dolayı voltaj dalgalanmasının, davalıya ait hatta oluşan milisaniye ve saniyeler bazında çok kısa süren ve bu yüzden arıza kaydı oluşturmaya sebebiyet vermeyecek dalgalanmanın ani darbesiyle oluşabileceği ve bu durumda olaydan davalının sorumlu olacağı, aksi halde sorumluluğun Otel işletmesine ait olacağı ve davalının sorumluluğunun bulunmayacağı,

*Meydana gelen zararın ekspertiz raporunda doğru olarak belirtildiği ve bedelin ....-TL olduğu" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Bilirkişinin 07/09/2020 tarihli ek raporunda özetle:

"Davalı tarafından sağlanan enerjiyle ilgili dosyaya sunulan kayıtlarda görüleceği üzere arızaların bulunduğu, anza kaydı olmasa dahi ani oluşan ve sistemde açma yani enerji kesintisi meydana getirmeyecek kadar kısa sürede meydana gelen darbenin oldukça yüksek miktarda oluşacağı, jeneratörün devreye girdiği gibi sisteme enerji vermeyip stabil hale geldikten sonra enerji vereceği ve enerjinin sabit bir düzeyde olacağı hususlan dikkate alındığında asansörde meydana gelen anzanın davalının şebekesinde meydana gelen dalgalanma nedeni ile oluşacağı,

Orta gerilim işletme sorumlusu sözleşmesi ve bakım ve kontrol tutanakları dosyada bulunmadığı için işletme sorumlusu Mühendis bulundurup bulundurmadığı dosyadaki belgelere göre anlaşılamayan otelin Orta gerilim enerji sisteminde gerekli bakımlar ve gerektiği durumlarda kademe ayarları yapılmamış olacağı için asansörde meydana gelen anzanın otele ait enerji sisteminden kaynaklanacağı" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Davalı vekilinin rapora itirazları ve raporlar arasındaki çelişki dikkate alınarak bu kez dosya bir elektrik mühendisi ve bir makine mühendisi ve ve bir sigorta eksperinden oluşan bilirkişiye tevdi edilmiş,

Elektrik mühendisi ..., makine mühendisi ..., sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen 07/12/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

"1-Dosya içeriğinde bulunan belgeler ve yukarıda yapılan açıklamalar gereği, olay tarihi itibari ile, dava konusu hasarın, davalı şirket hizmet alam dahilindeki bir voltaj dalgalanması, arıza v.b. bir durumdan kaynaklanmadığı, dolayısıyla dava konusu hasarın oluşumunda, davalı şirketin bir sorumluluğu bulunmadığı,

2-Bu nedenle, davacı şirketin sigortalısına ödediği tazminatı, davalı şirketten talep edemeyeceği "sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı Sigorta Şirketi ile dava dışı şirket arasında düzenlenen " Makina Kırılma Sigorta Poliçesi " nedeniyle sigortalı şirkete yapılan ödemenin, zararın meydana gelmesinde kusurlu olduğu iddiası ile TTK.1472 maddesi hükümlerine göre, halefiyet hükümlerince sigortalının yerine geçerek sorumluya karşı açılan rücu davasıdır.

Somut olayda, otel işletmesinde kullanılmakta olan ...

13 kişilik 1000 kg kapasiteli asan sörün arızalanmasında ve zararın meydana gelmesinde davalının kusurunun bulunmadığı, davacının sigortalısı şirket tarafından işletilen otelin müstakil trafolu yüksek gerilim abonesi olduğu, hasar gören 1 adet asansörün inverteri(elektriksel güç dönüştürme elemanı=evirici)nin otele ait AG iç tesisat panosundan enerji aldığı ve otelin AG iç tesisatından beslendiği, yani hasarlı cihazın otel idaresinin sorumluluk alanı içerisinde bulunan bir bölümde yer aldığı, arızanın meydana geldiği ... tarihinde otelin bulunduğu bölgede AG-OG arıza kaydına rastlanmadığı,

otele ait OSOS verilerinde gerilim dalgalanması veya gerilim kaybının olmadığının belirlendiği, davalı şirketin dağıtım hattında oluşan bir ani voltaj dalgalanmasının otelde bulunan yüzlerce elektrikli cihazdan sadece 1 adet asansörün inverterenin hasarlanmasına sebebiyet vermesinin teknik olarak mümkün olmadığı,

ilk bilirkişi raporu ile heyet halinde düzenlenen bilirkişi raporlarının birbirini teyit ettiği, sonuç olarak toplanan deliller ile tüm dosya mündericatına göre, dava konusu hasarın oluşumunda davalı şirketin bir sorumluluğu bulunmadığı hususunun sübuta erdiği anlaşılmakla, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ... ¸e-imzalı ¸e-imzalı