Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/413 K.2021/908

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ..... Ltd şti ile ticari ilişki içinde olduğunu bu kapsamda kendisine mal karşılığı çek verdiğini ancak malların teslim edilmediği gibi çeklerin diğer davalı ...'e verildiğini, anılan çeklerin karşılıksız kaldığını öne sürmüş bu çeklerden borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... Ltd Şti davaya cevap vermemiş diğer davalı ... cevabında yapılan faktoring işleminin usulüne uygun olduğunu, müvekkilinin çeki fatura karşılığı bir mala dayandığını teyit ettikten sonra aldığını belirtmiş davanın reddini talep etmiştir.

Davacı ile davalı ... şirketinin Ba Bs formları istenmiş, aralarında fatura karşılığı ticari iş olduğu görülmüştür.

Davalı ... şirketi kendisine tevdi edilen çeklere ilişkin fatura suretlerini sunmuştur.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe

Eldeki dava kambiyo senedine dayalı menfi tespit davasıdır. Davacı vekili davaya konu çeklerin mal alım satımına ilişkin olarak verildiğini ancak davalı ... isimli şirketin çek karşılığı olan malları vermediğini bu sebeple müvekkilinin bu çeklerden borçlu olmadığını öne sürmüş; davalı ... vekili cevabında ise yapılan faktoring işleminin hukuka uygun olduğunu belirtmiş davanın reddini talep etmiştir.

Kambiyo senetleri illeten mücerret senetler olup temelinde bir hukuki ilişki olması gerekmediği gibi, tarafların bu senetlere dayanarak hak iddia edebilmeleri için temelde var olan bir ilişkiyi ve bu ilişkinin ifa edildiğini ispat etme külfetleri yoktur. Kambiyo senetleri kurucu kıymetli evrak olmakla bizatihi kendisi borç doğurucu bir belgedir. Bunun aksini iddia eden tarafın iddiasını yazılı delil ile ispatlaması veya bu hususun senet metninden anlaşılması gerekir.

Diğer bir değişle kambiyo senedinin bir hukuki ilişki kapsamında verildiğini iddia eden ve bu hukuki ilişkiye yönelik edimlerin yerine getirilmediğini iddia edenin bu iddiasını yazılı delil ile ispatlaması gerekir. Diğer taraftan kambiyo senetleri düzgün bir ciro silsilesi ile bir faktoring işlemine de konu olabilir.

Fakat burada ayırıcı husus normal bir cirodan farklı olarak faktoring şirketinin kambiyo senedini ancak dayanağı bir faturanın olması halinde iktisap edebileceğidir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde davacı her ne kadar bu çeklerin satım sözleşmesi kapsamında verildiğini ve malların teslim edilmediğini iddia etmiş ise de davaya konu çekler üzerinde buna ilişkin bir ibare olmadığı gibi, bu konuda tarafların imzasını taşıyan ve dava konusu çeklere atıf yapan bir sözleşme de sunulmuş değildir. Bu halde davacının kambiyo senedinin mücerretliğini ortadan kaldırıp asıl ilişkiye ilişkin defilerini ileri sürmesini sağlayacak bir ispat faaliyetinin olmadığı anlaşılmaktadır. Gerek alınan ba - bs formları gerekse davalı ... şirketinin sunmuş olduğu fatura da dikkate alındığında faktoring işleminin de usulüne uygun olduğu anlaşılmakla davacı tarafından ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır