Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/730 K.2025/847

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I.İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Maliki olduğu ... plakalı araç ile davalılardan ... A.Ş sigortalısı diğer davalı ...'in maliki ve sürücüsü olan ... plakalı aracın çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalının kusuru nedeni ile kazanın meydana geldiğini, zararının karşılanmadığını, arabuluculuk sürecinin olumsuz sonuçlandığını belirterek ... TL araç değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... ...

A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı, hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davalının ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğunu, davanın kabulü anlamına gelmemekle birlikte ZMSS yi aşan zarardan davalının kusuru ve teminat limiti oranında sorumluluğu bulunduğunu, müvekkili şirket sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, bu kapsamda alanında uzman kusur bilirkişisi tarafından kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, talep edilen tazminat miktarı fahiş olduğunu,

davacı tarafından sunulan onarım faturasının uzman bilirkişi tarafından incelenerek yalnızca dava konusu kaza nedeniyle meydana gelen zarara ilişkin olup olmadığı denetlenmesi gerektiğini, yapılacak yargılama neticesinde haksız ve yersiz davanın reddini, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmilini talep ve beyan etmiştir. davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamış, davacının tüm iddialarını inkar etmiş sayılmıştır.

III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, alanında uzman trafik bilirkişisi ve eksper bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

Bilirkişiler raporlarında sonuç olarak;

Adli Trafik bilirkişisince; ... plakalı aracı sevk eden davalı sürücü ...'nın, 2918 Sayılı KTK. Da Belirtilen; 52/1-C,56/1- C, 84/ 4 Mad. ile Yön. 95. 101. Ve 107. Maddelerini ihlal ettiğinden; ,% 100 ( Yüzde Yüz ) Oranında tam kusurlu olduğu davacının kural ihlalinin kusurunun olmadığı kanaati bildirilmiştir.

Eksper bilirkişince; İnceleme konusu aracın kazadan sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatiyle araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Makine mühendisi bilirkişince; ... plakalı araç üzerinde ... tarihli kaza sonrası araç mahrumiyet gün süresi 4 gün olarak hesaplandığı kanaati bildirilmiştir.

Oto alım satım uzmanı bilirkişince; aracın 4 günlük makul onarım süresinde ...-TL araç kiralama gideri olabileceği kanaati bildirilmiştir.

IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı ve araç mahrumiyeti tazminatının karşı aracın sürücüsü ve malikinden tahsili istemine ilişkindir.,

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında ... ... ilçesi ... Mahallesi ... Bulvarı üzerinde davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile bölünmüş tek yönlü trafiğin işlediği üç şeritli ... Bulvarı sol şerit üzerinden seyir halinde iken çarpışma noktasına geldiğinde önünde aynı istikamette frene basarak duran davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin arka kısmından ön kısmıyla çarpması neticesinde meydana geldiği anlaşılmıştır.

Meydana gelen kazanın oluşumunda takip mesafesini korumayan ve arkadan çarparak Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/d ve Yönetmeliğin 157/a-4 kusurlar bölümünde yer alan arkadan çarpma ihlali ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 56/1-c ve Yönetmi 107 kusurlar bölümünde yer alan önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek (yakın takip) ihlallerini gerçekleştiren ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'nın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.

Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede. Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak,

kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, davacı aracında ...-TL değer kaybı oluştuğu kabul edilmiş, değer kaybı yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Faiz başlangıcı yönünden yapılan değerlendirmede sürücü ve işleten sıfatı bulunan davalılar yönünden haksız fiil tarihi itibariyle temerrüt oluştuğundan faiz kaza tarihinden başlatılmış, sigorta şirketi davalı yönünden KTK hükümleri uyarınca davalı sigortalara başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle temerrüt oluştuğu kabul edilmiştir. Sigorta şirketi harici taraflar tacir olmadığından ve araç hususi kullanımda olduğundan yasal faize hükmedilmiştir.

Arabuluculuk ücreti yönünden davalı sigorta şirketi için ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E..

2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu,

bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun sigorta yönünden dava şartı olarak uygulanmayacağı, yine diğer davalılar yönünden davacının tacir olmamasına göre davanın ticari dava olarak kabul edilemeyeceği ve zorunlu arabuluculuk bulunmadığı gözetilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.

Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede.

Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği husus nazara alınarak ... plakalı aracın hasarının giderilmesi için makul onarım süresinin 4 gün (altı gün) olduğunu, bu süre içinde oluşacak araç mahrumiyet zararının ise oluşa en uygun emsal kabul edilen bilirkişi raporu doğrultusunda günlük ...-TL olduğu,

%5 amortisman gideri düşümü ile toplam ...-TL araç mahrumiyet zararı oluşabileceği anlaşılmakla, araç mahrumiyeti talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır