Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/228 K.2018/464

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında icap ve kabul ile ticari ilişki kurulduğunu, davalının müvekkilinden ...ve ... seri numaralı toplam 517.232,49 TL bedelli 4 adet faturaya ilişkin malları satın ve teslim aldığını, satılan bu ürünlerin davalı ve dava dışı ...'nin birlikte katıldıkları mesk ihalesine istinaden birlikte yapmayı yükümlendikleri iş için kurulan şantiyede kullanıldığını tahmin ettiğini, bu nedenle davalı adına düzenlenen bu 4 adet fatura ile satılan ürünler karşılığında ... şahıs firmasının keşidecisi olduğu, ancak davalının cirosunun bulunmadığı,

100'er bin TL'lik 4 adet çek ile davalının cirosunun bulunduğu 10.000 TL bedelli çek olmak üzere toplam 410.000 TL bedelli 5 adet çekin kendilerine verildiğini, bunun dışında davalının hesabında müvekkilinin hesabına ayrı tarihlerde toplam 70.000 TL'lik eft yapıldığını, açıklamada İlhan Elgin tarafından verilen çeke mahsuben yapıldığı yazılsa da davalının hesabından yapıldığı için müvekkilinin iyi niyetli olarak yapılan eft'yi de davalının borçlarına mahsup ettiğini, çekle yapılan ödemeler ile eft ile yapılan ödeme toplamının 480.000 TL olup, davalının bakiye 37.232,49 TL borcunun bulunduğunu, alacağın tahsili için takip başlatıldığını,

taraflar tacir olduğundan fatura tarihinden itibaren avans faiz işletildiğini, davalının takibe haksız yere itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş olup, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetkili mahkemenin müvekkilinin yerleşim yeri olan Mersin mahkemeleri olduğunu, müvekkiline toplam bedeli 517.232,49 TL olan 4 adet faturaya konu ürünü davacıdan satın aldığını, bunun dışında davacıdan yeniden ürün talebinde bulunulmasına rağmen davacının sipariş talebini yerine getirmediğini, müvekkilinin satın aldığı ve son sipariş verdiği ürünlere istinaden dava dilekçesinde belirtilen eft yollu ödeme ile 5 adet çekin haricinde ... keşide tarihli 100.000 TL bedelli çeki de teslim ettiğini,

hatta bu çekin dava dilekçesinde teslim edildiği kabul edilen ...keşide tarihli 100.000 TL bedelli çek ile birlikte aynı anda davacıya teslim edildiğini, davacının çalışanının çekleri teslim aldığına dair imzasının bulunduğunu, davacının kötü niyetli olarak ... keşide tarihli çekten bahsetmediğini, davacıya olan borcun fazlasıyla ödendiğini, bilakis ödemeler dikkate alındığında müvekkilinin bakiye 62.767,51 TL alacaklı olduğunu, buna yönelik haklarını saklı tuttuklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde; müvekkilinin hem davalı ile hemde ... ile ticari ilişkilerinin olduğunu, cevap dilekçesinde geçen ... keşide tarihli 100.000 TL bedelli çekin ... firmasına satılan ürünlerin bedeli olarak ...den alındığını, davalıya satılan ürünlerin bedeli karşılığı olarak alınmadığını, davalının bu çekte cirosunun da bulunmadığını, davalının borcuna mahsup edilen ... tarafından keşide edilerek verilen 4 adet çekin iyi niyet ve dürüstlük kuralına uygun olarak davalı lehine ticari defterlere işlendiğini belirterek davanın kabulünü talep etmiştir.

DELİLLER ve GEREKÇE

Davacı vekili tarafından faturalar, irsaliye formları, teklif formları, dekont ve çek suretleri, davalı vekilince de tüm çek suretleri delil olarak sunulmuş, mahkememizce takip dosyası getirtilmiş tarafların tacir olup olmadığı ile ilgili gerekli araştırmalar yapılmış, davalının ve davacının defterleri üzerinde ayrı ayrı bilirkişi incelemeleri yaptırılarak tüm deliller toplanmıştır.

Dava, mal satış ve teslimine ilişkin faturalara dayalı başlatılan ilamsız takipte davalı tarafça yapılmış itirazın iptali istemine ilişkindir.

Antalya ... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafça davalı aleyhine 37.232,49 TL asıl alacak, 2.008,18 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 39.240,67 TL alacak üzerinden örnek no:7 olan ödeme emri ile takibe girişildiği, davalının süresinde yaptığı itirazla takibin durduğu, eldeki davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin mahkememizin yetkisine yaptığı itiraz, dava konusu borcun para borcu olup, ödeme zamanında davacının Antalya olan yerleşim yerinde ifa edileceğinden HMK'nun 10 ve TBK'nun 89 maddeleri uyarınca reddedilmiştir. Yine taraflar bilanço usulüne göre defter tuttuklarından tacir oldukları anlaşılmıştır.

Davacı vekili ön inceleme duruşmasındaki beyanında işlemiş faiz yönünden de taleplerinin bulunduğunu belirterek dava dilekçesindeki çelişkiyi gidermiş ve gerekli harcı yatırmıştır.

Taraflar arasında dava dilekçesinde belirtilen 4 adet toplam 517.232,49 TL bedelli fatura konusu malların davacı tarafça davalıya satış ve tesliminin yapıldığı, borca karşılık davalı tarafça dava dışı ...'in keşidecisi olduğu 5 adet toplam 410.000 TL bedelli çeklerle ve 70.000 TL eft ile olmak üzere toplam 480.000 TL tutarında ödeme yapıldığı noktalarında uyuşmazlığın bulunmadığı, uyuşmazlığın dava dışı ...'in keşideci olduğu ... tarihli 100.000 TL bedelli çekin davalının borcuna mahsup edilmek üzere davacıya teslim edilip edilmediği bundan ötürü davalının takip konusu borcu ödediğinin kabul edilip edilmeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık konusu ... tarihli 100.000 TL bedelli çekin incelenmesinde; keşidecisinin dava dışı ..., lehtarının ise davacı olup, çekte davalının cirosunun bulunmadığı, çekin ... adına isim ve imzalı teslim edildiği görülmüştür.

Davalının incelenen ticari defterlerinde takip konusu faturalar da dahil olmak üzere dava dilekçesinde bahsi geçen faturaların ve yine savunmada belirtilen tüm çeklerin kayıtlı olup, davacıya olan tüm borcun ödendiğinin görüldüğü, buna karşılık davacının defterlerinde davalının bakiye 37.232,49 TL tutarında borcunun bulunduğunun kayıtlı olduğu, uyuşmazlık konusu ... keşide tarihli ...nolu 100.000 TL bedelli çekin defterlerde dava dışı ... ile olan ticari münasebet gereği ...'in borçlarına mahsup edildiği görülmüştür.

Somut olayda ödeme savunmasında bulunarak ispat yükünü üzerine alan davalı taraf, uyuşmazlık konusu ... tarihli 100.000 TL bedelli çekin borca mahsuben davacıya verildiğini ispatlamakla yükümlüdür.

Çekin dava dışı ...tarafından davacı lehine düzenlenerek keşide edilmiş olması, davalının çekte cirosunun bulunmayıp davacının da çekin davalı tarafça değil ... tarafından kendisine teslim edildiğini belirtmiş olması ve davacının ticari defterlerinde ... ile yürüyen ayrı bir ticari ilişkinin bulunması sebepleriyle çekin davacının beyanı doğrultusunda ... tarafından kendi borcuna mahsuben davacıya teslim edildiğinin kabulünün gerektiği, davalının bunun aksini gösterir kesin nitelikte herhangi bir delil ibraz edemediği bu hususta yemin deliline de dayanmadığı,

bu itibarla takip konusu bakiye borcu ödediğini ispatlayamadığı ve asıl alacak yönünden itirazının haksız olup iptalinin gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

TTK'nun "Ticari Hükümlerle Yasaklanmış İşlemler İle Mal Ve Hizmet Tedarikinde Geç Ödemenin Sonuçları "başlıklı 1530. Maddesinin 2 ve devamı fıkralarına göre.

"Ticari işletmeler arasında mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde, alacaklı, kanundan veya sözleşmeden doğan tedarik borcunu yerine getirmiş olmasına rağmen, borçlu, gecikmeden sorumlu tutulamayacağı hâller hariç, sözleşmede öngörülmüş bulunan tarihte veya belirtilen ödeme süresinde borcunu ödemezse, ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer.

(3) Mütemerrit borçlunun alacaklısı sözleşmede öngörülen tarihten ya da ödeme süresinin sonunu takip eden günden itibaren, şart edilmemiş olsa bile faize hak kazanır.(4) Sözleşmede ödeme günü veya süresi belirtilmemişse veya belirtilen süre beşinci fıkraya aykırı ise, borçlu aşağıdaki sürelerin sonunda ihtara gerek kalmaksızın mütemerrit sayılır ve alacaklı faize hak kazanır: a)Faturanın veya eş değer ödeme talebinin borçlu tarafından alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda..."

Takipten önce davalı taraf her ne kadar temerrüde düşürülmemiş ise de, yukarıda zikredilen ilgili hüküm gereğince davacının mal tesliminden ötürü ödenmemiş fatura alacağı sebebiyle faturanın borçluya tesliminden itibaren 30 günlük sürenin sonunda davalının mütemerrit sayılarak davacının faize hak kazandığı anlaşılmakla, takip konusu faturalardan ... nolu 3.050,30 TL bedelli faturanın tamamı, ... nolu faturanın bakiye kısmı yönünden takibin yapıldığı,

teslim hususu davalının kabulünde olmakla birlikte teslim tarihi ile ilgili dosyada bir bilgi bulunmadığı bu nedenle faturaların en geç davalının defterine kaydedildikleri tarihte teslim edilmiş sayılacakları, ... nolu faturanın davalının defterlerine ... da, ... nolu faturanın ise ... da kaydedildiği, takip tarihi olan ... tarihi dikkate alındığında ... nolu fatura yönünden her bir temerrüdün oluşmadığı,

... nolu fatura yönünden takibe konu edilen 34.182,19 TL'lik asıl alacak için ise, TTK'nun 1530/4-a maddesi doğrultusunda hesaplanan 163 gün için yıllık %9.75 oranında avans faiz uygulanması sonucu talep edilebilecek işlemiş faizin 1.488,33 TL olup, davalının işlemiş faize yönelik itirazının bu kısım yönünden iptalinin gerektiği sonucuna varılmış açıklanan sebeplerle davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · *E-imzalı Hakim ... · *E-imzalı