Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/661 K.2021/22

Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nun ... tarihinde yaya kaldırımında beklemekte iken davalılar ... ve ...'nun kullanmakta oldukları araçların birbiri ile çarpışması ve ... yönetimindeki ... plakalı aracın yaya kaldırımına çıkarak müvekkiline çarpması sonucunda ağır yaralandığını, uzun zaman komada ve yoğun bakımda kaldığını ve birçok ameliyat geçirdiğini, halen konuşamadığını ve sürekli yattığını, ... plakalı aracın sürücüsünün ..., aracın malikinin diğer davalı ... ... ...

Ltd Şti ve aracın trafik sigortasını yapan şirketin diğer davalı ... AŞ olması nedeniyle sorumluluklarının bulunduğunu, davalı ...'in kazada tali kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın sürücüsünün ..., araç malikinin diğer davalı ...ve aracın trafik sigortasını yapan şirketin ......

AŞ olduğunu, davalı ...'nun kazada asli kusurlu olduğunu, her iki şoförün de kazada kusurlu olduklarını ve yaya kaldırımında bulunan müvekkilinin kusurundan bahsedilemeyeceğini, sürücülerin araç malikleri ile birlikte ve sigorta şirketleri de poliçe limitleri dahilinde müvekkilinin zararlarından sorumlu olduklarını, müvekkilinin öğretmen olup kaza gününden bu yana çalışmadığını, kaza nedeniyle yapılan tedavi masrafları,

ileride sakat kalma ihtimaline binaen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ve mesleği nedeniyle giremediği ek ders ücretleri olmak üzere şimdilik toplam ....-TL maddi tazminatın ve davacı ... ... kaza nedeniyle çektiği acı ve sakat kalma olasılığı olması nedeniyle ....-TL, eşi ... için ....-TL ve kızı ... için ....-TL olmak üzere toplam ....-TL manevi tazminatın davalılardan alınarak müvekkillerine verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... ve ... ... Ltd Şti vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ...'in kazadan sonra sürekli olarak davacılar ile görüşmek istediğini ancak bu taleplerinin her seferinde reddedildiğini, müvekkilinin davacının uğramış olduğu kaza nedeniyle çok üzgün olduğunu ancak müvekkilinin kazada müvekkilinin kusurlu olmadığını, diğer davalı ...'nun müvekkilinin aracına hızla çarparak yolunu değiştirdiğini ve bunun neticesinde davacıya çarptığını, ayrıca talep edilen manevi tazminatın da yüksek olduğunu, davacının sağlık durumunun henüz tam olarak belli olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan araçları kullanan şahısların tacir olmadığını bu nedenle davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davacının kaza tarihinde devlet memuru olarak çalıştığını bu nedenle yapmış olduğu tedavi masraflarını bağlı olduğu kurumdan talep etmesi gerektiğini, manevi tazminat taleplerinin çok yüksek olduğunu, ayrıca davacının eşi ve kızının davacının bakımına muhtaç olmadıklarının açık olduğunu, bu nedenle davacının eşi ve kızın için istenen manevi tazminat taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, buna göre poliçedeki kişi başı sakatlık ve ölüm teminatlarının ....-TL olduğunu, ayrıca manevi tazminat ve tedavi taleplerinin poliçe teminatı dahilinde olmadığını, davacının uğramış olduğu sakatlığın Adli Tıp Kurumundan alınacak rapor ile belirlenmesi gerektiğini ve zarar hesabı için de aktüerya bilirkişisinden rapor alınması gerektiğini, ayrıca müvekkilinin yalnızca dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçesi ile müvekkili şirketin sigortalısı olduğunu, poliçedeki kişi başı sakatlık ve ölüm teminatlarının ....-TL olduğunu, ayrıca manevi tazminat ve tedavi taleplerinin poliçe teminatı dahilinde olmadığını, davacının sakatlığının Adli Tıp Kurumu raporu ile belirlenmesi gerektiğini, müvekkilinin yalnızca dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin adresinin Beyoğlu İstanbul olduğundan mahkemenin yetkisizlik olduğunu, yetkili mahkemelerin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, ayrıca cismani zarara uğrayan kişi dışındakilerin manevi tazminat talep haklarının bulunmaması nedeniyle ... ve ... tarafından açılan davaların aktif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davaya konu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın her ne kadar müvekkiline ait olsa da ... tarihli uzun süreli otomobil kiralama sözleşmesi ile davalı ...'na ...

Ltd. Şti adına kiralanmış olduğunu, kaza tarihi itibariyle aracın işleteni ... Ltd Şti olduğundan müvekkili aleyhine açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca talep edilen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu ve davacının sürekli sakatlığını adli tıp raporu ile belgelendirmesi gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından tedavi evrakları, ifade tutanakları, kaza tespit tutanağı, poliçe örnekleri, tedavi masraflarına ilişkin faturalar ve ödeme belgeleri, davalı ... vekili tarafından kira sözleşmesi, faturalar dosyaya ibraz edilmiş, davalı ... şirketlerinden poliçeler ve hasar dosyaları, davacının tedavi gördüğü kurumlardan tedavi evrakları, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Hz. Sayılı dosyası ile bu dosya üzerinden Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesine açılan ... Esas sayılı dava dosyası getirtilmiş, tarafların mali sosyal durum araştırması yaptırılmış, mahallinde kusur incelemesi için keşif yapılmış, bilirkişi raporları aldırılmış, davacının maluliyet oranı tespit edilmiş, aktüerya bilirkişisinden rapor aldırılmış, tarafların tanık dahil tüm delilleri toplanmıştır.

Davalı ... vekili görev itirazında bulunmuş ise de; davalılar arasında sigorta şirketleri bulunup, sigorta hukukundan kaynaklı davalar mutlak ticari dava niteliğinde olduğundan mahkememiz görevli olmakla, görev itirazının reddine, davalı ...nin mahkememizin yetkisine itiraz ederek Beyoğlu Mahkemelerinin yetkili olduğunu bildirmiş ise de haksız fiilin vuku bulduğu yer Antalya olduğunundan mahkememiz davaya bakmaya yetkili olduğundan davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Mahallinde sürücülerin kusur oranlarının tespiti için yapılan keşifte taraf tanıkları dinlenmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda sürücü ...'nun % 80, ... 'in % 20 kusurlu olduğu beyan edilmiştir.

Taraflarca kusur bilirkişi raporuna itiraz edilmesi üzerine İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesi tarafından resen seçilen bilirkişi düzenlediği raporda sürücü ...'nun %100 kusurlu olduğunu beyan etmiştir.

Raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için ... Adli Tıp Kurumuna dosya gönderilmiş, kurum tarafından düzenlenen raporda sürücü ...'nun %100 kusurlu olduğunu beyan edilmiş, raporlar arasındaki çelişki giderilmiştir.

Davacı ... ... maluliyetinin tespiti için ... Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na dosya gönderilmiş, davacının sürekli iş göremezlik oranının %61 olduğu tespit edilmiştir.

Davacı ... ... maddi zararının tespiti için aktüerya bilirkişisine dosya tevdii edilmiş, bilirkişi düzenlediği rapor ve ek raporunda davacının talep edebileceği tazminatı ....-TL olarak hesaplamıştır.

Davacı tarafın geçici ödeme talebi ... tarihli duruşmada kabul edilerek tazminattan mahsup edilmek üzere ....-TL geçici ödemenin davalılar ... ve ......'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacı tarafça ... tarihli talep arttırım dilekçesi ile davacı ... ... için talep edilen maddi tazminat ....-TL'ye çıkartılmıştır.

Mahkememizce yapılıp bitirilen yargılama sonunda mahkememizin ... karar sayılı kararı ile "davanın kabulü ile; ....-TL'nin ... tarihli ara kararı ile verilen ....-TL geçici ödeme mahsup edildikten sonra kalan ....-TL'nin (sigorta şirketinin poliçe teminat limiti olan ....-TL'den ....-TL geçici ödeme mahsubundan sonra kalan ....-TL limit ile sorumlu olacak şekilde) davalı ... yönünden kaza tarihi olan ..., sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline;

manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... ... için ....-TL, davacı ... için ....-TL, davacı ... için ....-TL olmak üzere toplam ....-TL manevi tazminatın davalıdan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiş iken; taraf vekillerinin karara karşı temyiz yoluna başvurmaları üzerine Yargıtay ...

Hukuk Dairesinin ... tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile "Mahkemece yazılı gerekçe ile davalı ... Ltd. Şirketi yönünden davanın husumet yönünden reddine karar verilmişse de yapılan inceleme hüküm vermeye yeterli değildir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3.maddesine göre.

"Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir.

Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır" Somut uyuşmazlıkta, aracın kayıt maliki olan ..., aracın ... tarihli kira sözleşmesi ile davalı ...'na, ... Ltd.Şti adına kiralandığını iddia etmiş, kira sözleşmesi ve bir takım faturaları delil olarak dosyaya ibraz etmiştir.

Mahkemece öncelikle yukarıda belirtilen "işleten" kavramı çerçevesinde davacı yanın iddiaları üzerinde durulması, bahsi geçen ...'ne ait o döneme ilişkin ticari defterlerinin getirtilerek kaza tarihinden önce davalı şirketin araç üzerindeki fiili tasarrufunun sona erip ermediğinin tereddütsüz bir biçimde ortaya konarak işleten sıfatının kimde olduğunun ortaya çıkarılması gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulmuş olması doğru" görülmediği gerekçesi bozulmasına karar verilmiş, dosya mahkememize gönderilmiştir.

Bozma kararı ile mahkememize gönderilen dava dosyası yine mahkememizin ... esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur. Mahkememizce yapılan yargılama sırasında usul ve yasaya uygun yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce bozma ilamı doğrultusunda İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinde talimat yoluyla davalı ... Ltd. Şirketinin ticari defter ve kayıtları da inceletilerek yeminli mali müşavirden rapor alınmış, bilirkişi tarafından ibraz edilen ... tarihli raporda özetle ve sonuç olarak kazaya karışan ... plakalı aracın ... tarihli sözleşme ile davalı tarafından ... tarihine kadar sürücüsü ... olmak üzere dava dışı ... .... Ltd.

Şirketine kiralandığı, ticari defterlere sözleşmeye dayalı olarak bir adet fatura kaydedildiği, kaza tarihinin ... tarihi olduğu dikkate alındığında kaza tarihinde aracın ... .... Ltd. Şirketi kullanımında olduğu, buna göre dava konusu aracın dava dışı ... .... Ltd. Şirketi tarafından işletildiği, kaza tarihinde aracı kiracı sıfatı ile kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufunun bulunduğu belirtilmiştir.

İtiraz üzerine dosya yeniden talimat yoluyla rapor veren bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen ... tarihli ek raporda özetle ve sonuç olarak fatura ve kira sözleşmesinin aynı tarihli olduğu, her ikisinin cevap dilekçesi ekinde dosyaya sunulduğu, buna göre sözleşmenin dava konusu ... plakalı araç için düzenlenmiş olduğu, faturanın vergi dairesine bildirilip bildirilmemesinin fiili durumu ortadan kaldırmayacağı belirtilerek kök rapor aynen tekrar edilmiştir.

Dava, ... tarihinde yaya kaldırımında beklemekte olan davacı ... ... davalılar ... ve ...'nun kullandığı araçların birbiri ile çarpışması neticesi ...'in kullandığı aracın yaya kaldırımına çarpması nedeniyle yaralanmasından kaynaklı maddi ve manevi ve eşi ... ve kızı ... için manevi tazminatın davalı sürücüler ... ve ... ile araç malikleri ... Ltd. Şirketi ve ... Tic. Ltd. Şirketi ile araç sigortacıları ... AŞ ve ...AŞ'den tahsili davasıdır.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, bilirkişi raporları, yargıtay bozma ilamı doğrultusunda; davalı sürücü ...'in kazada herhangi bir kusurunun olmadığı anlaşılmakla, bu davalı, sürücüsü olduğu araç maliki ... Ltd. Şirketi ve aracın ZMMS sigortacısı olan ... AŞ aleyhine açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Yine davacı tarafından kazaya karışan ... plakalı aracın maliki olan ... Ltd. Şirketi yönünden de dosyaya ibraz edilen kira sözleşmesi, fatura ve hüküm vermeye yeterli ve elverişli görünen mali müşavir rapor ve ek rapor karşısında kaza tarihinde aracın davalı tarafından dava dışı dava dışı ... .... Ltd. Şirketine uzun süreli kiralanmış olduğu, davalının işleten sıfatının bulunmadığı, aracın kaza tarihinde dava dışı şirket tarafından işletildiği anlaşılmakla, bu davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı ...'in davalılar ... ve ...AŞ aleyhine açtığı maddi tazminat davası yönünden de kaza nedeniyle davacı ...'in % 61 oranında sakat kaldığı, kazada davalı sürücünün % 100 oranında kusurlu olduğu, kaza nedeniyle davacı ...'in uğramış olduğu maddi tazminat tutarının ....-TL olduğu, buna göre sigorta poliçesindeki limitler de gözetilerek maddi tazminat davasının davalılar ... ve ...AŞ yönünden kabulüne, ara kararla hükmedilen geçici ödemenin infaz aşamasında nazara alınmasına karar vermek gerekmiştir.

Davacılar tarafından açılan manevi tazminat davası yönünden de; TBK'nun 56 madde gereğince kazanın oluş şekli, tarafların ekonomik sosyal durumları, kazanın oluşumunda tarafların kusur oranları, kaza nedeniyle davacıların uğramış oldukları manevi zarar, çektikleri acı göz önüne alınarak mahkememizce takdir edilen davacı ... için ....-TL; davacı ... için ....-TL ve davacı ... için ....-TL olmak üzere toplam ....-TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · (E-İmzalı) · Üye ... · (E-İmzalı) · Üye ... · (E-İmzalı) · Katip ... · (E-İmzalı)