Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/156 K.2021/177

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; ... Müdürlüğü'ne ait yol yapım işinin taşeron olarak ... Ltd. Şti ile .... Ltd Şti'nin yaptığını, davalı taraflar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin mevcut olduğunu, söz konusu yol yapım işinde müvekkile ait araçlar ile harfiyat taşıma işlemi gerçekleştirildiğini, müvekkil tarafından yapılan harfiyat taşıma işi karşılığında iki adet ... tarih, ...

TL'lik ve ... tarihli ...-TL'lik faturalar kesildiğini, fatura bedellerinin ödenmediğini, fatura bedellerinin defalarca talep edilmesine rağmen herhangi bir ödemenin yapılmadığını, müvekkil tarafından yapılan iş karşılığı her ne kadar .... Ltd. Şti'ne fatura kesilmiş ise de söz konusu işin ... Müdürlüğü'ne ait olduğunu, faturaların bu şekilde düzenlenmesinin istendiğini, arabulucuya başvurulduğunu, ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek kesilen ... tarih, ... nolu, ...

TL'lik faturanın ... tarihinden ve ... tarihli, ...-TL'lik faturanın ... tarihinden itibaren işleyecek TCMB'nin kısa vadeli krediler için öngörülen avans faizi üzeriden faizi, yargılama gideri ve vekalet ücreti ile birlikte davalılardan tahsiline, karar verilmesini talep etmiş bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.

Davalı ... .... Ltd. Şti'ye usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ...

Müdürlüğü'nden ... ayrımı ... yolu toprak işleri, sanat yapıları ve BSK üst yapı işleri inşaat işini aldığını, işin toprak işleri kısmını davalıya ... şirketine taşere edildiğini, davacının İş Hukuku ile Borçlar Hukukunu birbirine karıştırdığını, işçi alacakları (iş hukuku) yönünden alt işveren üst işverenin birlikte sorumluluğunun BK da tanımlanan eser sözleşmeleri için geçerli olmadığını, davacının davalılardan ...'de çalıştığını yani onun taşeronu olduğunu bildirdiğini, eser sözleşmelerinin nisbi sonuç doğuran sözleşmeler olduğunu, davacının bir talebi varsa bunu yalnız ... şirketinden isteyebileceğini,

davacının davasını ... karşı açması nasıl yanlışsa aralarında hiçbir sözleşmesel bağ olmayan müvekkilden de talepte bulunmasının yanlış olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, bilindiği üzere Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 6. maddesi gereğince, genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, dava dilekçesinden davalıların tamamının yerleşim yeri mahkemesinin ... olduğu görüldüğünden bu kapsamda dava yetkisiz olan Antalya Mahkemelerinde açıldığından dosyanın öncelikle Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 7 maddesi çerçevesinde ...

Mahkemeleri’ne gönderilmesini talep ettiklerini, dava konusu olayda taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin komple inkar edildiği hallerde BK m. 89 uygulanmayacağını, müvekkilli ile davacı arasında sözleşmesel hiçbir bağ bulunmadığını, davacının da bunu dava dilekçesinde tevil yollu ikrar ettiğini, ikrar hukukununda kesin delil olduğunu ve artık o konu tartışmalı olmaktan çıktığını, aksinin araştırılmayacağını belirterek dosyanın yetkisizlikle ...

Mahkemeleri’ne gönderilmesine, davacı ile müvekkil arasında herhangi bir akdi ilişki bulunmadığından davanın müvekkil yönünden husumetten reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Müdürlüğü'ne usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafından fatura alacağı iddiasına dayalı olarak karşı dava açıldığını, işbu davanın haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, açılan davayı kabul etmediklerini, haksız davanın reddi gerektiğini, idareleri tarafından ihaleye konu edilen söz konusu işin, ... .... Ltd.

Şti. tarafından üstlenildiğini, bu bağlamda idareleri ile yüklenici şirket arasında ... tarihli Yapım İşlerine Ait Sözleşme akdedildiğini, dava konusu işin, davalılardan ... .... Ltd. Şti. tarafından yürütüldüğünü ve iş karşılığındaki hakedişleri bu şirkete ödediklerini, ihaleye konu işte alt yüklenici çalıştırılabilmesinin İdarenin onayına bağlı olduğunu, dava dilekçesinde iddia edildiği üzere; .... Ltd.

Şti.'nin ... tarihli sözleşmeye konu işte alt yüklenici olarak çalıştırılmasıyla ilgili olarak İdarelerince herhangi bir izin/onay verilmediğini, İdare kayıtlarına göre hafriyat işlerinin tamamının yüklenici ... .... Ltd. Şti. tarafından yapıldığını, davaya konu faturaların .... Ltd.

Şti.'ne karşı tanzim edildiğini, söz konusu şirketler ve davacı ile İdareleri arasında herhangi bir sözleşme ilişkisi bulunmadığını belirterek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... şirketine usulüne uygun tebligat yapılmış ise de bu davalının davaya yanıt vermediği, duruşmaya da katılmadığı görülmüştür.

Dava, hizmet satışına ilişkin faturaya dayalı alacağın tahsili için açılmış alacak davasıdır.

Bir kısım davalıların yetki ve pasif husumet yönünden itirazları olmuş ise de , mahkememizin görevli olup olmadığı kamu düzeninden olduğundan mahkememizce öncelikle görev yönünden inceleme yapılmıştır.

Davacının tacir olup olmadığının tespiti için Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odasına müzekkereler yazılmış olup, gelen cevaplarda davacının esnaf kaydının bulunmadığı, davacının karayolu ile şehir içi yük taşımacılığı faaliyetinden dolayı vergi kaydının olduğu, işletme hesabına göre defter tuttuğu, 2018 yılı yıllık gayri safi hasılatının ...-TL olduğunun bildirildiği görülmüştür. UYAP üzerinden yapılan ATSO (Antalya Ticaret ve Sanayi Odası) sorgulamada da davacının tacir kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde ticari davalar belirlenmiş olup, 5. Maddede ticari davalara Ticaret Mahkemelerince bakılacağı düzenlenmiştir. Mahkemelerin görevlerini belirleyen usul hukuku kuralları kamu düzenine ilişkin olup, davaya bakan mahkeme görevli olup olmadığı hususunu kendiliğinden değerlendirmelidir.

Mutlak ticari davalar yanında nisbi ticari davalar da bulunup, TTK'nun 4 maddesi 1 bendine göre, bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekir. Maddedeki ticari işletme kavramının neyi ifade ettiği hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir. 6102 Sayılı TTK'nun 11 maddesinde ticari işletme tanımı yapılmış ticari işletme ile esnaf arasındaki sınır Bakanlar Kurulunca çıkartılacak kararnamede gösterilir hükmüne binaen, 21/07/2007 tarih 26589 sayılı resmi gazetede yayınlanan 2007/12362 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile esnaf, sanatkar ve tacir sanayici ayrımı belirlenmiştir.

Bu belirlemeye göre VUK 177.maddesinde belirtilen hadlerden 1. ve 3. bendindeki konularda faaliyette bulunanların yarısını, 2.bendindeki faaliyetlerde bulunanların tamamı dikkate alınarak bu rakamları aşanlar tacir olarak kabul edilmiştir. TÜİK verilerine göre 2018 yılında defter hadlerine göre davacının yaptığı iş açısından 2.bentteki sınırlara ilişkin gayrisafi hasılat ....-TL olarak belirtilmiş olup davacının 2018 yılı için gayrisafi hasılatı vergi beyannamesi ile ....-TL olarak bildirildiğinden davacının esnaf olarak kabulü gerekmiştir.

Nispi ticari dava yönünden yukarıdaki açıklamalara göre davacı gerçek kişinin durumu incelendiğinde, davacının basit usul ile vergilendirildiği, esnaf odasına kayıtlı olmadığı, ticaret sicil kaydının bulunmadığı, işletme defteri tuttuğu, faaliyet alanı itibariyle Vergi Usul Kanunu anlamında ve Vergi Dairesinin cevabi yazısına göre ticari kazanç sektöründen vergiye tabi olduğu ve buna göre de esnaf sınırının aşılmadığı görülmüştür.

Yukarıdaki tespitlere göre, olayda TTK 4.maddesi anlamında mutlak ve nispi ticari davanın söz konusu olmadığı, her ticari işin de ticari dava olmayacağı, yine görev hususunun kamu düzenine ilişkin olup yorum yolu ile genişletilemeyeceği, davalılar tacir olup, uyuşmazlık kendi işletmelerini ilgilendirse de; davacı tacir olmadığından mahkememizin görevli bulunmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, göreve ilişkin dava şartının olayda bulunmaması ve tamamlanmasının da mümkün olmaması sebepleri ile görevsizlik kararı vermek gerekmiştir.

Katip ... · (E-İmzalı) Hakim ... · (E-İmzalı)