Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/703 K.2023/568

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait ... plakalı aracın satın alma işleminden önce ... tarihinde ... içi şubesinde ekspertize sokulduğunu, yapılan ekspertiz işleminin 4x4 olan bahse konu aracın çekiş sistemine hasar verdiğini, bu hasar neticesinde müvekkilinin aracında 11.394,38.-TL hasar oluştuğunu, ... & ... yetkili servisinde onarımının yapıldığını, ayrıca müvekkilinin araç tamirde iken araçsız kaldığını, 3.540,00.-TL araç kiralama bedeli ödediğini, arabuluculuk başvurusunun anlaşamama ile sonuçlandığını, davalı ...'nin toplantıya gelmediğini ve telefon ile anlaşmak istemediğini beyan ettiğini, diğer davalı ... ... ...

Ekspertiz firmasının arabulucu aşamasında bahsi geçen ekspertiz işleminde kendilerinin bir kusurunun, bağlantısının ve ilişkisinin olmadığını belirterek tüm sorumluluğun ...'ye ait olan işletmede olduğunu ve kendilerinin frençayzing verdiklerini beyan ettiğini, ancak bu işlemde tek sorumlunun ... olmadığını, işletmeye ismini veren ... ... ...

Ekspertiz firmasının da sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkilinin davalının ödemesi gereken 11.394,38.-TL tamir bedeli ve 3.540,00.-TL de araç kiralama bedeli olan 14.934,38.-TL tutarındaki alacağının zarar tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüd faiz ile birlikte tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.

Davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı ... vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; öncelikle usulünce yürütülmüş bir arabuluculuk sürecinin bulunmadığını, davanın dava şartı eksikliğinden usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirkete arabuluculuk toplantı davetiyesinin tebliğ edilmediğini, bu nedenle müvekkili şirketin arabuluculuk toplantısından haberi olmadığını, davanın müvekkili şirket yönünden pasif husumet eksikliğinden reddinin gerektiğini, davaya konu aracın ekspertiz işleminin müvekkili şirket tarafından yapılmadığını,

dosyaya sunulmuş olan ekspertiz raporunda davaya konu aracın "..." adresinde ekspertiz işlemine girdiğini, ekspertiz işleminin diğer davalı ... tarafından yapıldığını, davaya konu ekspertiz işlemini yapan ... ile müvekkili şirket arasında franchise olduğunu, franchise veren ile franchise alan işletmelerin bağımsız olduğunu, davacı tarafın ... tarihinde yaptırmış olduğu ekspertiz işlemi esnasında araçta hasar meydana geldiğini iddia ettiğini, ancak dosyaya ibraz edilen olduğu ... tarihli ... ...

Ltd.

Şti'nin servis kabul formunda aracın 4wd viraj dönerken arka defransiyelden ses geliyor şikayetiyle servise başvurduğunun görüldüğünü, davacının birtakım servis formu ve fatura vb. belgeleri dosyaya ibraz etmesinin araca ekspertiz işlemi esnasında hasar verildiğini kanıtlamayacağını, ayrıca tüm dünyada ekspertiz işlemlerinin araç üzerinden hiçbir parça sökülmeden yapıldığını, ekspertiz işlemi esnasında davacının aracına nasıl bir hasar verildiğini, anlayamadığını, zira dosyaya ibraz edilen ekspertiz raporunda aracın motor performans test sonucunun %96 şeklinde belirtilmesinin araçta herhangi bir sorunun olmadığını gösterdiğini,

aracın ekspertiz işlemine girdiği ... tarihinde 96.652-km iken davacının davasına dayanak teşkil ettiği ... ... Ltd.

Şti.'nin ... tarihli servis formunda aracın 97.123-km olarak belirtildiğini, ekspertiz işlemi esnasında hasara uğradığı iddia edilen aracın ekspertiz işlemi akabi sonrası 500-km yol katedebilmiş olmasının araçta hasarın olmadığını kanıtladığını belirterek öncelikle usulüne uygun arabulucuk süreci yürütülmediğinden davanın dava şartı eksikliğinden reddine, aksi halde davanın müvekkili şirket yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili tarafından düzenlenen ve dosyada hali hazırda mevcut bulunan ekspertiz raporunun ...

Motor Performans Test Sonucu kontrolleri bölümünde davaya konu araca ilişkin olarak "Üretilen Anlık Gücün Performansı %96" olduğunun açıkça görüldüğünü, her ne kadar davacı taraf 4x4 çekiş sistemine sahip olan aracının ... testinden kaynaklı olarak araç çekiş sisteminin hasar gördüğünü söylemiş olsa da davaya konu aracın ... motor performans testinin 4x2 (2WD) çekiş moduna alınarak yapıldığını, bu nedenle davacının 4x4 çekiş sistemine sahip aracın ... testine sokulması sebebiyle hasar gördüğü iddiasının akıl ve mantığa aykırı olduğunu, araçta meydana gelen hasarın ekspertiz işleminden kaynaklı olmadığını,

... ekspertiz işlemlerinin araç üzerinden hiçbir parça sökülmeden yapıldığını, anlık kontrollere dayandığını ve aracın ekspertiz noktasına geldiği andaki durumunu tespit ettiğini, dolayısıyla ekspertiz işlemi bittikten sonra ilerleyen zaman içerisinde oluşacak veya oluşması muhtemel olan arıza ve hasardan dolayı müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, ayrıca satın alınan araca dair yapılan ekspertiz işlemi neticesinde araçta arızanın çıkmayacağına dair garanti de verilemeyeceğini, davaya konu aracın ekspertiz işlemine girdiği ... tarihinde 96.652 km iken,

davacının davasına dayanak teşkil ettiği ... & ... yetkili servisi'nin ... tarihli servis formunda araç 97.123-km olarak belirtildiğini, ekspertiz işlemi esnasında hasara uğradığı iddia edilen aracın ekspertiz işleminden sonra 470 km yol katedebilmiş olmasının araçtaki hasarın ekspertiz işleminden kaynaklı olmadığını gösterdiğini,

ayrıca davacı tarafın sunmuş olduğu ... tarihli ... ... & ... yetkili servis kabul formunda davaya konu aracın 4WD de viraj dönerken arka defransiyelden ses geliyor şikayetiyle servise başvurduğunun görüldüğünü belirterek haksız ve hukuka aykırı davanın ve davacının tüm taleplerinin reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından fatura sureti, tahsilat makbuzu, fiş suretleri, servis kabul formu, teklif dökümü, ekspertiz raporu, test verileri delil olarak sunulmuş, mahkememizce ... ... Şti'nden aracın tamirine ilişkin tüm belgeler istenmiş, cevap olarak şirket vekili tarafından fatura suretleri sunulmuş, celp edilmiş, aracın sahiplik bilgisi UYAP'tan sorgulanmış, bilirkişi raporu alınarak tüm deliller toplanmıştır.

Dava, ayıplı hizmet iddiasına dayalı araç hasar bedeli ve aracın kullanılamamasından kaynaklı zararın tahsiline ilişkin maddi tazminat davasıdır.

Davacıya ait araç davalı ...'nin işlettiği ... Şubesinde ekspertiz işlemine tabi tutulmuş olup, davacı taraf bu hizmetin kusurlu ifa edildiği gerekçesiyle eldeki davayı ...'ye ve İşletmeye ismini verdiği iddiasıyla ... ... A.Ş.'ye yöneltmiştir. Uyuşmazlık hizmetin kusurlu ifa edilip edilmediği, zararın bundan kaynaklı olup olmadığı ve miktarı ile ... ... A.Ş.'ye husumet düşüp düşmediği noktasındadır.

Mahkememizce davacı ile davalı gerçek kişi ...'nin tacir olup olmadığıyla ilgili araştırma yapılmış, tacir olduklarına dair Gelir İdaresi Başkanlığının yazı cevapları dosya arasına alınmıştır.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, alınan ... havale tarihli raporda özetle; aracın kilometresi ve model yılı ile eksper raporu alınan günün ertesi günü servise kayıt açtırıldığı ve servis tarafından açılan arıza kaydının uygun bulunduğu düşünüldüğünde davalı ... ekspertiz firmasınca hatalı inceleme yapıldığının anlaşıldığı, arızanın giderilmesi için hesaplanan tutarın arızayı tespit tarihi olan ... tarihi itibariyle KDV dahil 11.697,98.-TL olduğu, aracın onarımının yaklaşık 7 gün süreceği, ortalama kira bedelinin 135,00.-TL olduğu,

bu durumda ikame araç bedelinin 945,00.-TL olduğu hususlarının mütala edildiği görülmüştür. Tarafların itirazları üzerine aynı heyetten ... tarihli ek rapor alınmış, ek raporda kök rapordaki kanaatlerin aynen geçerli olduğu belirtilmiştir.

Hizmetin ayıplı olduğuna dair tespit yönünden raporun denetime elverişsiz olması sebebiyle davalıların da itirazı dikkate alınarak dosya ... konusunda uzman başka bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Alınan ... tarihli raporda özetle; aracın 4x4 çekiş sistemi olan bir araç olduğu, bu araçların şanzıman kısmında hareketin ön ve arka tekerlekleri iletilebilmesi için çekiş kontrol sisteminin bulunduğu, bu sistemin birinci görevinin aracın dönüş durumlarında aynı diferansiyel gibi çalışarak farklı dönem ön ve arka tekerlekleri farklı çekiş gücü göndermek olduğu, ikinci görevinin ise arazi şartlarında iken aracın herhangi bir tekerleğinin dönmemesi,

diğer tekerleklerin de kayma yapması durumunda tutunduğu için dönmeyen tekerleğe dönme imkanı vererek aracın o ortamdan kurtulmasını sağlamaya çalışmak olduğunu, çekiş kontrol sistemlerinin boşta dönen tekerleklerin daha az dönmesini ya da hiç dönmemesini kendi iç mekanizmaları ve algılama sistemleri sayesinde yaptıklarını, 4x4 çekiş sistemi olan bir aracın 4x2 dinamometre motor performans testine sokulmaması gerektiği, bu araçlar için hazırlanmış olan 4 tekerleğin de bağlanabildiği tamburları olan özel motor performans test sistemlerine sokulmalarının gerektiği, zira 4x2 testine sokulduğunda iki tekerleğin dinamometre tamburlarında,

diğer 2 tekerleğin de takozlarla zemin üzerinde sabitlenmiş olarak tutunmaya çalışıldığında çekiş sisteminin bu durumu algılamaya çalışarak sisteme ne yapacağının bilemeyeceği, böylelikle sistemin zorlanacağını, bu testlerin yüksek hızla yapıldığını, arazi şartlarında düşük hızlarda zorlamaların telafi edilebileceği ancak burada muhtemelen zorlamanın büyük boyutlarda olduğu, arızanın hemen ortaya çıkmayıp bir süre sonra ortaya çıktığı, dönen parçaların zorlanarak sisteme ait parçaların tolerans sınırlarını aştığı kanaatinin hasıl olduğu, dolayısıyla yapılan ekspertiz işleminin hatalı yapılarak arızaya sebebiyet verdiği,

arıza kaydında tespit edilen ve değişmesi gereken parçaların arıza ile uyumlu olduğu, yani arızanın davalının kusurlu ekspertiz işleminden kaynaklandığı hususlarının belirtildiği görülmüştür.

Davacı aracının ekspertiz işlemi davalı ...'nin tacir sıfatıyla diğer davalıdan bağımsız olarak işlettiği şahıs firması tarafından yapılmıştır. Davalıların beyanlarından anlaşılacağı üzere davalılar arasında franchise sözleşmesi bulunmakta olup, davalı ... franchise veren, davalı ... ise franchise alan olarak bu ilişkinin tarafıdırlar. Dolayısıyla hizmetin kusurlu ifa edildiği gerekçesiyle talep yöneltilebilecek kişi, işi, franchise verenden bağımsız olarak yürüten ve yaptığı işte basiretli bir tacir gibi davranmak zorunda olan davalı ...'dir. Davalı ... .... A.Ş.'nin hizmetin ifasında herhangi bir etkisi olmadığından bu şirket aleyhine açılan dava pasif husumet yokluğu sebebiyle usulden reddedilmiştir.

Davalı ... yönünden yapılan değerlendirmede;

Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde arızanın sebebi konusunda somut verilere dayalı ve denetime elverişli olması sebebiyle hükme esas alınan ... tarihli rapor doğrultusunda, davalı ...'nin işlettiği firmanın davacının 4x4 çekiş sistemine sahip aracını 4x2 motor performans test cihazına sokması sebebiyle çekiş kontrol sistemindeki dönen ve dönmeye yardımcı olan parçaların zorlandığı ve buna bağlı olarak bir süre sonra aracın arızalandığı,

dolayısıyla davalı ...'nin ekspertiz işlemini kusurlu ifa ettiği ve ortaya çıkan zararı karşılaması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, zararın miktarı konusunda alınan ilk rapordaki verilerin somut olup, denetime elverişli olması ve davacının herhangi bir itirazının olmaması sebebiyle bu rapor dikkate alınarak hasarın 11.697,98.-TL olduğu,

ikame araç bedelinin ise 945,00.-TL olduğu anlaşılmış, dava dilekçesinde hasar bedeli daha az talep edildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince talep gibi 11.394,38.-TL hasar bedeli, 945,00.-TL aracın kullanılamamasından kaynaklı zarar bedeli olmak üzere toplam 12. 339,38.-TL maddi tazminatın davalı ...'den tahsiline karar verilmiştir.

Davadan evvel temerrüt olmadığından faiz dava tarihinden itibaren işletilmiş, taraflar tacir olduğundan faiz olarak ticari faize hükmedilmiştir.

Katip ... · (E-imzalıdır) Hakim ... · (E-imzalıdır)