Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/141 K.2025/256

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin ... Tüketici Mahkemesi'ne vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle. Davalıya ait ... plakalı aracın davacı şirket tarafından mali sorumluluk sigortası ile sigortalandığını, poliçe yürürlükte iken sigortalı aracın dava dışı ... plakalı araca çarparak maddi hasara sebebiyet verdiğini ve davacı şirket tarafından da poliçeden dolayı dava dışı araç malikine ...

TL ödendiğini, sigortalanan aracı kullanan davalının kırmızı ışık ihlali yaparak kazaya sebebiyet verdiğini ve trafik polislerinin alkol ölçümü yapmasına izin vermediğini, zmss genel şartları uyarınca davacının üçüncü kişiye ödediği tutarı kendi sigortalılarına rücu haklarının doğurduğunu ve bu amaçla icra takibi başlatıldığını, davalının başlatılan icra takibine itiraz ederek durdurduğunu beyanla davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün .../... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

Davalı usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya yanıt vermemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından poliçe, kaza tespit tutanağı, banka dekontu, fatura sigorta raporu, delil olarak sunulmuş, mahkememizce ... ve ... plakalı araçların kaydı, Antalya Genel İcra Müdürlüğü .../... Esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden dosyamız arasına alınmış, bilirkişi raporu alınarak tüm deliller toplanmıştır.

Antalya ...Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas- .../... Karar sayılı ilamı ile dava dosyasında görevsizlik kararı verildiği, kararın taraflara tebliğ edildiği ve istinaf edilmeksizin kesinleştiği ve mahkememiz esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Dava, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı tarafından zarar gören üçüncü kişilere yapılan ödemenin, Zorunlu Mali Mesuliyet sigortalısından, olay yerini terk nedeniyle rücuen tazmini için başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Davacı tarafça davalı aleyhine toplam ... TL alacak üzerinden örnek no:7 olan ödeme emri ile takibe girişildiği, davalının süresinde itirazda bulunmuş olduğu, takibin durduğu, eldeki davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı tarafından dava dışı kişiye ödenen hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin yapılan ödeme ile uyumlu olup olmadığı, tarafların kazadaki kusur oranı, davacıya ait araçta değer kaybı ve araç ikame bedeli miktarı hususunda bilirkişiden rapor aldırılmış, bilirkişi heyetinin ... tarihli raporunda; sürücü ...'nın kusursuz, sürücü ...'ın %100 kusurlu olduğunu, aracan hasarına ilişkin olarak ödenen ... TL ve değer kaybı yönünden aracın hasarına ilişkin olarak ödenen ... TL değer kaybı bedelinin uygun olduğunu bildirmişlerdir.

01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,

ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,

f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi'nin 21/1/2025 Tarih 2024/2449 Esas 2025/83 Karar Sayılı ilamında,"Poliçenin tanzim tarihinde ve olayın meydana geldiği günde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun (TTK) 1409'uncu maddesi uyarınca sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumlu olduğu gibi aynı maddenin 2'nci fıkrası hükmüne göre, kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanmalıdır.

Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının (KMAZMSSGŞ), A.6'ncı maddesinde sayılan teminat dışında kalan haller ile B.4'üncü maddesinde sayılan zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı kapsamında olması gerekmektedir.

İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte sigortalı, KMAZMSSGŞ'nin, A.6'ncı ve B.4'üncü maddeleri ve TTK'nin 1446'ncı maddesinin 2'nci fıkrası uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar yükümlülüğünü kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içindeymiş gibi ihbar ederse ispat yükü yer değiştirir.

Bu durumda oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer. ZMSS'de sigortacının rücu hakkı KTK'nin 95'inci maddesinin 2'nci fıkrası ile KMAZMSSGŞ'de düzenlemeye tabi tutulmuştur.

Bu tür davalarda KTK'nin 95'inci maddesinin 2'nci fıkrası gereğince tazminat yükümlülüğünün azaltılması veya kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri sürme olanağı bulunmayan sigortacı zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre sigorta ettirene rücu edebilir.

Davacı ile davalı arasında ZMSS poliçesinin akdedildiği ... günü ve kazanın meydana geldiği ... tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın (KMAZMSSGŞ), zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı na ilişkin B.4'üncü maddesinin "f" bendi uyarınca, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı,

alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde, ödemede bulunan sigortacı, sigortalıya rücu edebilir." şeklinde belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ... tarihinde, davacı tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanan, davalıya ait ... plaka plakalı aracın kırmızı ışık ihlali yaparak dava dışı ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı kaza meydana geldiği, davacı ... ile davalı arasında davalıya ait ... plakalı ... cinsinden araç için,... başlangıç,... bitiş tarihleri arasında geçerli ZMSS poliçesi düzenlendiği,

taraflar arasındaki uyuşmazlığın,ZMSS poliçesiyle sigortalı araç sürücüsünün alkolmetre cihazını üflememesinin, sigortacının sigortalıya rücu hakkını verip vermeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır. Bilirkişi heyetinin ... tarihli raporunda, sürücü ...'nın kusursuz, sürücü ...'ın %100 kusurlu olduğunun belirtildiği, davalının davalının %100 kusurlu olarak çarpması neticesinde araçlarda hasar ve değer kaybı meydana geldiği, aracan hasarına ilişkin olarak ödenen ...

TL ve değer kaybı yönünden aracın hasarına ilişkin olarak ödenen ... TL değer kaybı bedelinin uyumlu olduğu, kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında, davalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda 2918 saylı KTK'nun 47/1-B " kırmızı ışık kuralına uymamak " maddesini ihlal ettiği, sürücü ...'nın herhangi bir kural ihlali olmadığı, davalıya ait aracın sürücüsünün alkol durumunun kontrol edilmediğinin tespit edildiği,

kolluk tarafından düzenlenen alkol raporunda sabit olduğu üzere dava dışı sürücünün alkol metre cihazına üflemekten imtina ettiği ve imzalamadığı anlaşılmış, sırf maddi hasarla sonuçlanan kimsenin yaralanmadığı davaya konu trafik kazasında, davacıya ZMSS poliçesiyle sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme veya can güvenliği gibi zorunlu bir neden altında olmaksızın alkolmetre cihazını üflememek ve imzalamamak suretiyle alkol raporu düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davrandığı,

davacının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının "B4-f" maddesi gereğince yapmış olduğu ödemeyi ödeme tarihinden itibaren faiziyle ile birlikte davalı sigortalısından talebinde haklı olduğu, davacı sigorta şirketinin ödediği gerçek zarar bedelini davalı sigortalısından rücu şartlarının oluştuğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile davacının icra İnkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ✍e-imzalıdır Hakim ... · ✍e-imzalıdır