Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/154 K.2026/136

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... A.Ş. Tarafından ZMMS poliçe ile sigortalı davalı ... Şti. adına tescilli, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka numaralı aracın müvekkiline ait araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, müvekkiline ait ... plakalı araçta değer kaybı oluştuğunu, davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunu, bilirkişi raporundan sonra talebini arttırmak üzere şimdilik ...-TL araç değer kaybının haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek faiziyle sigorta şirketi yönünden limitle sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müzvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı ... Şti. vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; sorumluluğun kiralayan ... ne ait olduğunu, işleten sıfatının bulunmadığından pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesini aksi kanaatte davanın esastan reddine reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı sigorta vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; poliçe limitinin ...-TL ile sınırlı olduğunu, değer kaybının alanında uzman bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiğini, müvekkilinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğunu, kusur durumunun belirlenmesine, bir tazminata hükmedilmesi durumunda yasal faiz işletilmesine, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili davalı şirketin cevap dilekçesine karşı ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin aracın işleten sıfatını taşıdığı gerçeğinin sunulan sözleşme ile bertaraf edilmesinin hukuka aykırı olacağını, beyanlarını kabul etmediklerini, işleten sıfatıyla davalının sorumlu olduğunun kabul edilmesinin talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından araç ruhsat fotokopisi, sürücü belgesi fotokopisi, eksper raporu, araca ait fotoğrafların çıktıları, arabuluculuk son tutanağı, mail çıktıları, faturalar, kaza tespit tutanağı fotokopisi sunulmuştur.

Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybına ilişkin tazminat davasıdır.

Tüm deliller toplandıktan sonra dosya kusur oranı ve değer kaybının tespiti için bir trafik uzmanı ve bir sigorta eksperine tevdi edilmiş, ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak davalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsüne atfıkabil herhangibir kusur bulunmadığı, araçta ...-TL değre kaybı oluştuğu, sigorta şirketinin limit dahilinde kaldığı belirtilmiştir. Davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı sigorta vekili rapora itiraz etmiş ise de, alınan raporun gerekçeli, olaya uygun ve denetime elverişli olduğu görülmekle itirazların reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili değer arttırım dilekçesinde özetle; ... TL olan değer kaybı taleplerini ... TL daha arttırdıklarını beyan etmiş, eksik harcı ikmal etmiştir.

2918 sayılı KTK'nın hükümlerine göre, trafik kaydı “işleteni” kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur.

Aynı Yasa'nın 3. maddesinde, “işleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı Kanun'un 85. maddesinde ise, “Bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için bir başka kimseye devir edilmesi halinde (kısa bir süre için kiralanmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hâkimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o araca kaza sırasında fiili hâkimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekir.

Bunun sonucu olarak da, araç maliki sorumlu tutulmamalıdır. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hâkimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir.

Mahkememizce davalı ... Şti.'nin işletenlik sıfatının devam edip etmediği hususunda yapılan incelemede ; dosyaya sunulan kira sözleşmesininin tarafının davalı şirketten farklı olarak ... Şti olduğu, başkaca sunulan bir sözleşme bulunmadığı, anlaşılmakla davalı ... Şti'nin aracın işleteni olduğu kabul edilmesi gerekmiştir. ( Benzer konuda Yargıtay 4. H. D Esas No: 2021/27370 Karar No: 2024/720 )

Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde somut verilere dayalı ve denetime elverişli olması sebebiyle hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, olay günü meydana gelen dava konusu trafik kazasında, davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, davacının herhangi bir kusurunun olmadığı, davacıya ait aracın ...-TL değer kaybına uğradığı anlaşılmakla , talep artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (e-imzalıdır) Hakim ... · (e-imzalıdır)