Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/207 K.2025/731

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin davalının bayisi olan ... ile ... ... ... hizmetleri iş yeri kullanma sözleşmesi imzaladığını, bu sözleşme doğrultusunda ... yayınlarını temin ettiğini, bu sözleşme gereğince 5 adet her biri ...-TL bedelli bono düzenlendiğini, bilahare sözleşmenin ... tarihinde müvekkili tarafından davalıya faks çekilmek suretiyle feshedildiğini, fesih tarihinden sonraki döneme ilişkin davalının sonraki 4 adet bonoyu takip konusu edemeyeceğini, davacının sözleşmedeki muacceriyet şartına dayanamayacağını belirterek hakkındaki takibe konu borçtan dolayı borçlu olmadığının tespiti ile tazminatı hükmedilmesine karar verilmesine talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin ... ticari işyeri üyeliği satışı konusunda yetkilendirildiğini, icra takibine girişip ödeme emri gönderilmesinin muacceriyet ihbarı niteliğinde olduğunu kaldı ki davacı ile muacceriyet sözleşmesi de yaptıklarını, dava- cının 5 adet bonodan ilkini ödediğini, ikincisini ödemediğini ve ödemeyerek temerrüde düş- tüğünü, hem sözleşmeye hem de 6502 sayılı kanunun 19. maddesine göre borcun en az 1/4 ünün ödenmemesi halinde temerrüde düşüleceğinden muacceriyet şartının gerçekleştiğini,

davacının sözleşmeyi fesh ettiğinden bahisle kendisinden diğer senetlerinin bedelinin tahsi- linin talep edilemeyeceğini iddia etmesine rağmen aralarındaki sözleşmenin 5. maddesine göre sezonluk olarak yapılan sözleşmenin davacı tarafından fesh edilmesine rağmen müvek- kilinin bedelinin tamamını hak etmiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesine talep etmiştir.

Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyası celp edilmiş, tetkikinden; Alacaklısının ..., borçlusunun ... olduğu ödenmeyen bono borçlarına istinaden ...-TL asıl alacak, ...-TL asıl alacak işlemiş faizi ve ...-TL senet komisyonu olmak üzere toplam ...-TL alacak için başlatılan ilamsız icra takip dosyası olduğu anlaşılmıştır.

Antalya ... Tüketici Mahkemesinin .../... Esas ve .../... Karar sayılı kararı ile; "1-Davanın HMK.114/c ve 115 maddeleri gereğince mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine, 2-Görevli mahkemenin Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna," karar verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği ve mahkememizce .../... sayılı esas üzerinden yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu ... tarih, .../... esas, .../... karar sayılı ilamı ile; davanın reddine karar verildiği, kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih, .../... esas, .../... karar sayılı ilamı ile. "Uyuşmazlığın çözümü yönünden taraflarca imza altına alınmış abonelik sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekir.

Ancak dosya içeriğindeki abonelik sözleşmesi suretinin bazı kısımlarının silik olduğu,abonelik sözleşmesinin tamamının dosya kapsamında bulunmadığı görülmüştür.Buna göre abonelik sözleşmesinin taraflardan temini ile tümhükümleri birlikte sözleşme incelenip değerlendirilmeden,davacının aboneliği iptal ettirdiği yönündeki iddiası üzerinde durularak davalı şirketten aboneliğin iptal ettirilip ettirilmediği sorulup tespit edilmeden,buna ilişkin başvuru,ilgili kayıt ve belgeler getirtilip incelenmeden,davalı şirket tarafından ne kadar süreyle hizmet verildiği belirlenmeden eksik tahkikat ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi

isabetli görülmemiştir." gerekçeleriyle dosya mahkememize geri gönderilmiş, mahkememizin .../... esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu ... tarih, .../... esas, .../... karar sayılı ilamı ile; davanın reddine karar verildiği, kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih, .../... esas, .../... karar sayılı ilamı ile.

"Somut olayda; davacının dosya kapsamından tacir olup olmadığı anlaşılamamakla birlikte sözleşmenin düzenlendiği tarih itibariyle maç yayının davalı şirketin ...de olduğu, film ve benzeri yayınlar yönünden de o dönem itibariyle ...de diğer yayın platformlarının bulunmadığı, abonelik sözleşmesinin davalı şirketçe tek yanlı olarak matbu şekilde hazırlanıp düzenlendiği,

davacı abone lehine olduğu kabul edilebilecek herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği hususları birlikte gözetildiğinde davacı abonenin sözleşmeyi feshetmesi ve hizmet almaması durumunda da kararlaştırılan ücretin tamamını ödemesini öngören yukarıda belirtilen sözleşme hükümlerinin TBK 20 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem koşulları mahiyetinde olup olmadığı, buna göre yazılmamış sayılıp davacıyı bağlayıp bağlayamayacağına ilişkin mahkemece bir değerlendirme yapılmadan;

genel işlem koşulu mahiyetinde olduğu ve yazılmamış sayılması gerektiğinin kabulü halinde sözleşmenin 5.1 maddesindeki aktivasyon ücretinin hizmet başlatım ücreti olarak bir kez peşin ödeneceği ve iadesinin istenemeyeceği yönündeki hüküm de gözetilerek kararlaştırılan ücretin ne kadarının aktivasyon ücreti olduğu, davacının ne kadar süre ile hizmet aldığı, belirlenen ücretin indirimli ücret olup olmadığı, davacının kampanyadan yararlandırılıp yararlandırılmadığı,

kampanyadan yararlandırılmış olması durumunda sözleşmenin düzenlendiği tarih itibariyle kampanyasız hizmet bedelinin ne tutarda olduğunun araştırılıp tespiti ile buna göre davacının sözleşmenin feshi tarihi itibariyle davalı şirkete ne tutarda ödeme yapması gerektiği hususunda konusunda uzman bilirkişiden rapor alınarak gerektiğinde TBK.259/3 maddesinin somut olaya uygulanıp uygulanamayacağının da tartışılarak neticeten takip tarihi itibariyle davacının davalıya borcunun bulunup bulunmadığının hiçbir tereddüte meydan vermeyecek şekilde belirlenmesi gerekirken delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek eksik tahkikata dayalı yazılı

şekilde karar verilmesi isabetli değildir. Tüm bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile HMK'nun 353/1.a-4-6.maddeleri uyarınca delillerin gereği gibi toplanmaması karşısında ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş" karar verilerek yargılamaya mahkememizin .../... sayılı esası üzerinden yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce kaldırma kararı sonrası aldırılan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle. BAM kararında yapılan yapılan tespitler ve TBK 21. Maddede düzenlenen “Karşı tarafın menfaatine aykırı genel işlem koşullarının sözleşmenin kapsamına girmesi, sözleşmenin yapılması sırasında düzenleyenin karşı tarafa, bu koşulların varlığı hakkında açıkça bilgi verip, bunların içeriğini öğrenme imkânı sağlamasına ve karşı tarafın da bu koşulları kabul etmesine bağlıdır.

Aksi takdirde, genel işlem koşulları yazılmamış sayılır.” hükmü gereğince ilgili düzenlemelerin davacı/abone tarafından açıkça anlaşıldığı ve kabul edildiği hususunun davalı tarafça dosya kapsamında kanıtlanıp kanıtlanmadığı, taraflar arasındaki sözleşmenin 3.1 ve 9.1. maddelerinde düzenlenen, abonelik sözleşmeleri yönetmeliğinin 16. Maddesi ile uyumsuz olan ve süresinden önce fesih halinde tüm sözleme bedelinin ödenmesi gerekeceğine ilişkin düzenlemelerin “Genel İşlem Şartı” olup olmadığı, yazılmamış sayılıp sayılmayacağı hususunda hukuki takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu,

1) taraflar arasında ... tarihli abonelik sözleşmesinin imzalandığı, peşinat hariç abonelik sözleşme bedeli olan ... TL'nin (indirimsiz/kampanyasız) ..., ..., ..., ... ve ... vade tarihli ve her biri ... TL bedelli senetlerle 5 taksit şeklinde ödenmesinin sözleşme kapsamında kararlaştırıldığı tespit edildiğini, taksitli Satış Sözleşmeleri için geçerli olan TBK'nun 259/3.

Maddesinin somut olayda uygulamasının bulunup bulunmadığı hususunda hukuki takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu,2) somut uyuşmazlıkta “Genel İşlem Şartları” nın var olduğunun ve davacının aboneliğinin başladığı ... tarihinde sezonun 11. Haftasının başladığı bu durumda taraflar arasında kalan 24 haftası için ...

TL bedelle ... tarihli sözleşmenin düzenlendiğinin davacının sözleşmeyi feshettiği ... tarihinde sezonun 17. Haftasının bittiği görülmekle; davacının 11. Haftadan (bu hafta dahil) 17. Hafta bitimine kadar davalıdan 7 sezon haftası için hizmet aldığının takdir edilmesi halinde. Antalya ... İcra Dairesi'nin .../... Esas Sayılı dosyasında takip tarihinde talep edilen/hesaplanan talep edilebilecek/fark tutarları gösterir sonucun, ...-TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz, ...

TL komisyon bedeli olmak üzere toplam ... TL ödeme emrinde talep edilen tutar olduğunu, ödeme emrinde talep edilebilecek borçlu olunan tutarın ... TL olduğunu ve borçlu olunmayan tutarın ... TL olduğunu, 3) somut uyuşmazlıkta “Genel İşlem Şartları” nın var olduğunun ve BAM kaldırma kararı da dikkate alınarak sözleşmenin yıllık (1 yıl-365 gün) düzenlendi ve en geç ... tarihinde sona ereceğinin takdir edilmesi halinde. Antalya ... İcra Dairesi'nin .../...

Esas Sayılı dosyasında takip tarihinde talep edilen/hesaplanan/talep edilebilecek/fark tutarları gösterir sonucun, asıl alacağı ... TL, işlemiş faiz ... TL, komisyon bedeli ... TL olmak üzere toplam ... TL olduğunu, borçlu olunan tutar olmadığı, borçlu olunmayan tutarın ... TL olduğunu, 4)somut olayda “Genel İşlem Şartları” nın bulunmadığını ve TBK'nun 259/3.

Maddesinin somut olayda uygulamasının bulunduğunu, takip öncesi vadesi gelmemiş ..., ..., ... vade tarihli senetler yönünden muacceliyet ihtarı bulunmaması nedeniyle muacceliyetin gerçekleşmediğini takdir edilmesi halinde. Antalya ... İcra Dairesi'nin .../... Esas Sayılı dosyasında takip tarihinde asıl alacağın ... TL olduğu, ... TL işlemiş faiz, ... TL komisyon bedeli, olmak üzere toplam ... TL, borçlu olunan tutarın ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz, ...

TL komisyon bedeli olmak üzere toplam ... TL, borçlu olunmayan tutarın asıl alacak ... TL, ... TL komisyon bedeli olmak üzere toplam ... TL olduğunu, Sayın Mahkemenin somut olayda “Genel İşlem Şartları” nın bulunmadığını ve TBK'nun 259/3.

Maddesinin somut olayda uygulamasının bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmenin 3.3. maddesi eki muacceliyet sözleşmesi kapsamında muacceliyet için ihtar şartının bulunmadığını, icra taki birlikte vadesi gelmemiş senetlerin de muaccel olduğunu takdir edilmesi halinde ise. Antalya ... İcra Dairesi'nin .../... E. Sayılı dosyasında takip talebi/ödem emrinde talep edilen alacak kalemleri (... TL Asıl Alacak, ... TL işlemiş Faizi, ... TL Senet Komisyonu olmak üzere toplam ...

TL Takip Toplamı) ile takibin devamının gerekeceğini bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Davacı tarafından, davalının bayisi olan ... ile ... ... içerik hizmetleri iş yeri kullanma sözleşmesi imzaladığı, bu sözleşme doğrultusunda ... yayınlarını temin ettiği, bu sözleşme gereğince 5 adet her biri ...

TL bedelli bono düzenlendiği, sözleşmenin ... tarihinde müvekkili tarafından davalıya faks çekilmek suretiyle feshedildiği, fesih tarihinden sonraki döneme ilişkin davalının sonraki 4 adet bonoyu takip konusu edemeyeceği, davacının sözleşmedeki muacceriyet şartına dayanamayacağı, ... tarihinde abonelik sözleşmesini feshetmesine ve hizmet almamasına rağmen abonelik sözleşmesinin düzenlendiği tarihte hizmet bedeline karşılık kendisinden alınan bonoların haksız yere davalı tarafından hakkında icra takibine konulduğunu belirterek hakkındaki takibe konu borçtan dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi için dava açıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasında ... ... yayını hizmeti yönünden işyeri abonelik sözleşmesi düzenlendiği uyuşmazlık dışıdır.

Taraflar arasındaki abonelik sözleşmesi incelendiğinde; sözleşmenin ... tarihinde imza altına alındığı, sözleşmenin 2.maddesinde üyelik tipinin sezonluk-yıllık olduğunun belirtildiği ve hizmet süresinin sonunda sözleşmenin kendiliğinden sona ereceğinin düzenlendiği, bu haliyle sözleşmenin, sezonluk/yıllık olarak düzenlendiği ve en geç ... tarihi itibariyle kendiliğinden son bulacağı, davacının sözleşmenin 9.1 maddesine uygun olarak faks çekmek suretiyle sözleşmeyi feshettiğini ... tarihinde davalı tarafa bildirdiği,

davalı şirketçe yapılması gereken söz konusu fesih bildirimini aldıktan sonra en geç 7 gün içinde fesih işlemini gerçekleştirmek olduğu halde bu yönde işlem yapmadığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan ... tarihli bilirkişi raporu da hep birlikte değerlendirildiğinde, sözleşmenin düzenlendiği tarih itibariyle maç yayının davalı şirketin ...de olduğu, film ve benzeri yayınlar yönünden de o dönem itibariyle ... de diğer yayın platformlarının bulunmadığı, abonelik sözleşmesinin davalı şirketçe tek yanlı olarak matbu şekilde hazırlanıp düzenlendiği,

davacı abone lehine olduğu kabul edilebilecek herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği hususları birlikte gözetildiğinde davacı abonenin sözleşmeyi feshetmesi ve hizmet almaması durumunda da kararlaştırılan ücretin tamamını ödemesini öngören yukarıda belirtilen sözleşme hükümlerinin TBK 20 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem koşulları mahiyetinde olduğu ve buna göre yazılmamış sayılıp davacıyı bağlayamayacağından,

somut uyuşmazlıkta bilirkişinin “Genel İşlem Şartları” nın var olduğu ve ve BAM kaldırma kararı da dikkate alınarak sözleşmenin yıllık (1 yıl-365 gün) düzenlendiği ve en geç ... tarihinde sona ereceğini belirttiği durum göz önünde bulundurularak yaptığı hesaplamaya göre, davacının sorumlu olduğu hizmet bedelinin ... TL olduğu, davacı tarafça ... TL ödendiği, ödenmemiş bakiye hizmet bedelinin bulunmadığı, davacının Antalya ... İcra Dairesi'nin .../...

Esas Sayılı dosyasında yapılan ödeme dikkate alınarak borçlu olduğu tutar olmadığı, yani borçlu olunmayan tutarın ... TL olduğu anlaşılmakla, davacının davasında haklı olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, şartları oluşmadığından davacının tazminat talebinin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸(e-imzalı) Hakim ... · ¸(e-imzalı)