Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/501 K.2021/301

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı dava dilekçesinde özetle; davacının davalı şirketten ... tarihinde ... TL 48 ay vadeli yıllık %13,92 akdi faiz oranı %18,12 temerrüt faiz oranıyla araç kredisi kullandığını, kullanmış olduğu kredinin 39. Taksidini ... tarihinde kısmi olarak ödediğini, kalan borcunu ödeyemediğinden ... tarihinde İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı takip dosyası ile takip yapıldığını, davacıdan ...TL ödeme alındığını, fazladan tahsilat yapıldığını, belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ...TL'nin ödeme tarihinden itibaren değişern oranlarda ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap vermemiştir.

DAVA

Dava, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 72/7. maddesi gereğince istirdat istemine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. ve 5. maddeleri gereğince görev kurallarına; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 5 vd. maddelerinde belirtilen yetki kurallarına uygun olarak görevli ve yetkili Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmıştır.

İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının davalı, borçlunun davacı, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz, ... TL BSMV, ... TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam ... TL alacak için rehinin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıldığı, son olarak ... tarihinde reddiyat yapıldığı görülmüştür.

Taraflarında imzalanan kredi sözleşmeleri, banka kayıtları ile tarafların tutundukları tüm deliller celp olunmuştur.

Kendisine karşı ilâmsız icra takibi yapılmış olan borçlu, ödeme emrine itiraz edilmemiş veya itiraz edilmiş olmakla birlikte yerinde görülmemiş olması sebebiyle icra takibi kesinleşse dahi maddi hukuk bakımından borçlu olmadığını ileri sürebilir. Bunun için, takip devam ederken alacaklıya karşı menfi tespit davası açabileceği gibi, böyle bir menfi tespit davası açmamış ve borcu cebri icra tehdidi altında ödemiş ise, ödemiş olduğu paranın kendisine verilmesi için alacaklıya karşı istirdat davası açabilir. (Kuru, Baki; İcra ve İflâs Hukuku El Kitabı 2. Baskı İstanbul 2006, s. 340).

2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 72/1. maddesi "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir." hükmünü içermektedir.

Aynı maddenin 7. fıkrasında ise "Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını isteyebilir." düzenlemesi mevcuttur. İstirdat davası, İcra ve İflâs Kanununda düzenlenmiş olmasına rağmen, uyuşmazlığı maddi hukuk bakımından sona erdirme amacına yönelik bir davadır.

2004 sayılı Kanun’un 72/7. fıkrası uyarınca istirdat davası, borç olmayan paranın tamamen ödendiği tarihten itibaren 1 yıl içerisinde açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 22/02/2017 tarih 2015/7-932E. 2017/315K. sayılı kararı).

İstirdat davasının biri takip hukuku, biri maddi hukuk bakımından olmak üzere iki koşulu vardır. Bunlar paranın icra takibinin kesinleşmesi üzerine cebri icra tehdidiyle ödenmesi ve borçlunun borçlu olmadığı bir parayı ödemek zorunda kalmasıdır. İstirdat davası açmak bir yıllık hak düşürücü süreye tabi olup, süre borç olmayan paranın icra veznesine tamamen ödendiği tarihten itibaren işlemeye başlar (Arslan, Ramazan/ Yılmaz, Ejder/ Taşpınar Ayvaz, Sema/ Hanağası, Emel; İcra ve İflas Hukuku 6. Baskı, Ankara 2020, s. 236 vd.).

Davamıza gelince; davacı, icra dosyasında fazladan tahsilat yapıldığından bahisle istirdat istemi ile dava açmıştır. Borçlu olmadığını düşündüğü bir borcu cebri icra tehdidi altında ödemiş ise, borçlu ödemiş olduğu paranın kendisine verilmesi için alacaklıya karşı istirdat davası açabilir. İstirdat davası açmak bir yıllık hak düşürücü süreye tabi olup, süre borç olmayan paranın icra veznesine tamamen ödendiği tarihten itibaren işlemeye başlar. İstanbul ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasından son olarak ... tarihinde reddiyat yapıldığından istirdat istemli bu dava da hak düşürücü bu tarihten itibaren başlayacaktır. Davacı bir yıllık hak düşürücü süreden sonra dava açtığından davanın hak düşürücü sürede açılmadığından reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır