Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/237 K.2026/311

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... . tarihinde, saat ... sıralarında, ... ilinin ... ilçesinde, dava dışı sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada, ... tarihli kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere;

... plakalı aracın dava dışı sürücüsü ... , işbu davaya konu kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunu, nitekim, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nce tarafların kusur oranlarına ilişkin yapılan araştırma neticesinde de davalı sürücünün %100 kusurlu olduğu tespit edildiğini, ... tarihli trafik kazasına ilişkin bilgi ve belgelerin Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden celbini talep ettiğini, dava konusu ... tarihli kaza sonucu müvekkile ait araçta ...

TL hasar oluştuğunu, bu hasarın tutarı, müvekkilinin ... nolu kasko poliçesi kapsamında sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılandığını, işbu tutar, söz konusu sigorta şirketince müvekkiline ödenmiş olduğundan dava konusu olmadığını, ayrıca, belirtmek gerekir ki; davalı ... ... ... LTD.

ŞTİ.'ne ait aracın ZMMS kapsamında sigortası mevcut olduğunu, ancak, dolaylı bir zarar olan hak mahrumiyeti, sigorta teminatı kapsamında olmayıp; dava konusu alacağı, sigortadan talep etme imkanımız söz konusu olmadığını, dava konusu kaza nedeniyle, müvekkilin aracı 30 gün serviste onarım görmüş olup; müvekkil tarafından kullanılamadığından; meydana gelen hasarın yanında işbu davaya konu takibin konusu olan hak mahrumiyeti de meydana geldiğini, müvekkili, kaza gerçekleşmeden önce;

her gün aracını kullanmakta, her gün işbu araçla işine gidip gelmekte ve günlük işlerini yaptığını, ancak, müvekkili bu kaza sebebiyle aracının onarımda kaldığı süre boyunca aracını kullanamadığından, hayatı oldukça olumsuz etkilemiş, tüm işlerini taksi kullanarak halletmeye çalışmış, bu nedenle de zaman ve para kaybı meydana gelmiş olup; müvekkilinin mağduriyeti söz konusu olduğunu, bu nedenle, araç mahrumiyeti belirlenerek işbu mahrumiyetin giderilmesi gerektiğini bu nedenlerle kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ...

TL hak mahrumiyeti tazminatının davalı taraftan alınarak vekil edene ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davacı bir gerçek kişi olmayıp tüzel kişi olduğunu, bu nedenle davacının işe bu araçla gidip geldiği iddiası maddi imkansızlık oluşturduğunu, davacı dava dilekçesinde araç mahrumiyet zararına ilişkin herhangi bir delil ortaya koyamadığını, ne iş yaptığını, aracı kullandığı (ev ve iş gibi) uzaklığı belirtmediğini, zaten davacı, bu konuda hiçbir delili olmadığını yukarıda da belirttiğimiz "hakkaniyete uygun bir tazminat belirlenmesi" şeklindeki talebiyle de ikrar etmiş durumda olduğunu, bu konudaki yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca;

meydana gelen trafik kazası nedeniyle aracı onarım sürecine girmiş bulunan davacı, ancak aracını kullanamadığı süreçte yaptığı zorunlu masrafları için kusurlu araç sürücüsünden veya işleteninden araçtan mahrum kalma bedeli isteyebildiğini, bu tazminatın talep edilebilmesi için talepte bulunan araç sahibinin aracını bir rutin içerisinde, zorunlu olarak kullandığını yukarıda belirttiğimiz ayrıntılı olarak ispatlaması gerektiğini, burada, davacının yaptığı iş ve araca olan gereksinimi tazminata hak kazanıp kazanmadığı tespitinde önemli olduğunu, davacı,

dava dilekçesinde işe araçla gidip gelemediğinden taksiyle gidip gelmek durumunda kaldığını söylemiş, bu nedenle maddi açıdan zarara uğradığını iddia etmiştir.

Ne var ki dosya konusu kazaya karışan araç tüzel kişi şirket üzerine kayıtlı olduğunu, bu sebeple davacının dava dilekçesinde iddia ettiği gibi bir zarar oluşmadığını, davacının talebi hakkın kötüye kullanılması kapsamında olduğunu, ayrıca, dava dilekçesinde davacının (ortak ya da müdürlerinin) işine ve aracı kullanım amacına ilişkin herhangi bir bilgi ya da belge de bulunmadığını, bu husus da aracın davacı şirket faaliyetleri kapsamında kullanılmadığını,

aracın vergiden kaçınmak amacıyla davacı şirketin ortağı/ ortakları tarafından şirket adına tescil edilmiş ve şirket faaliyeti ve amacı dışında şahsi kullanım amacıyla kullanıldığını ortaya koyduğunu, davacı şirket faaliyetlerinde kullanıldığı davacı tarafça ispat edilemeyen araçla ilgili araç mahrumiyet bedeli talep edilmesi TMK md. 2 uyarınca dürüstlük ilkesine aykırı olup hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, hukuk düzeni tarafından korunamayacağını bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce dava konusu kazaya karışan ... ve ... plaka sayılı araçları, dava dışı ... sigorta şirketinden ... plakalı araca ait ZMSS poliçesi belge ve kayıtların ve ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle açılmış hasar dosyası var ise bir suretinin, davacının başvurusuna ilişkin ve varsa yapılan ödemelere ilişkin belge ve bilgiler, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden davacıya ait ... plaka sayılı aracın tramer kayıtları celbedilmiş incelenmiştir.

Dosyanın 1 adet adli trafik bilirkişisi ve 1 adet sigorta eksperi bilirkişiden oluşturulacak bilirkişi heyetine tevdii ile tarafların iddia ve savunmaları, hasar dosyası ve dosyada mevcut tüm deliller incelenmek suretiyle yüzde olarak oran belirtilmek suretiyle tarafların kusur durumları ile davacıya ait aracın makul onarım süresi ile onarım süresince davacının araçtan mahrum kalması sebebiyle araç mahrumiyet bedelinin tespit edilmesi istenilmiş bilirkişiler ... tarihli raporlarını dosyaya sunmuşlardır.

Dava dosyasının oto alım satım konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek, araç mahrumiyet bedeline ilişkin rapor tanziminin istenilmiş bilirkişi ... ve ... tarihli raporlarını dosyaya sunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davalı şirkete ait olan ve dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın karıştığı ... tarihli trafik kazasından dolayı davacıya ait araçta oluştuğu iddia olunan araç mahrumiyet bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Dava açılmadan önce davacı tarafça davalı aleyhine arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ve arabuluculuk son tutanağının dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

... tarihli bilirkişi heyeti raporunda, ... plakalı kamyonet sürücüsü ...’in. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 57/1-b (Kavşaklarda, tali yoldan ana yola çıkan sürücüler anayoldan gelen araçlara geçiş hakkını vermek zorundadırlar) maddesini ihlal ettiği.

Diğer ... plakalı otomobil sürücüsü ... ’nun ise aynı kanunda yer alan herhangi bir maddeyi ihlal etmediği, dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 30 gün olarak tespit edildiği, Antalya Bilirkişi üst kurulunun ... tarihli ... /... toplantı nolu ... /... nolu kararı ile araçların kiralama bedellerinin tespitinin ... oto alım satım alt uzmanlık alanı üzerine faaliyet gösteren umanların yapması yönünde aldığı karar gereği hesaplama yapılamadığı, dava konusu aracın onarımlarının ...

Sigorta A.Ş tarafından tanzim edilen KASKO poliçesi üzerinden yapıldığı ve yine dosya kapsamında bulunan cevabi yazıya göre ikame araç temini yapılmadığının belirlenmediği hususları tespit edilmiştir.

... tarihli oto alım satım uzmanı bilirkişisinin raporunda, dava konusu aracın geçmiş tarihlere dair kesin fiyat bilgisine ulaşılamamış olmakla birlikte, yapılan piyasa araştırması ve değerlendirmeler doğrultusunda, kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 30 gün olarak tespit edilmiş olup bu süreç için aracın yerine koyabileceği makul bir aracın kiralama bedelinin 30 gün için ... .-TL olarak belirlendiği gerekli amortismanların düşülmesi ile bu mahrumiyet bedelinin ... .-TL ye tekabül edeceği tespit edilmiştir. ... tarihli ek raporda da, bilirkişinin görüş ve kanaatinde değişiklik olmadığını belirttiği tespit edilmiştir.

Dava belirsiz alacak davası olarak açılmış olup, başlangıçta ... -TL talep edilmiş ve ... tarihli değer artırım dilekçesiyle dava değerini toplamda ... -TL'ye yükseltilmiştir.

Yazılan müzekkerelere verilen cevaplar, kaza tespit tutanağı, davacı vekilinin değer artırım dilekçesi, alınan bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurulduğunda;

... tarihinde saat ... sıralarında, ... İli, ... İlçesi, ... mahallesi, ... içerisi, orta refüjle bölünmüş, iki şeritli, şerit çizgileri belirli, asfalt kaplamalı, yatay güzergahı düz yol, düşey güzergahı eğimsiz, görüş alanı açık olan yol üzeri ... ... ... istikametinden ... ... istikameti ... ...

Kavşağında trafik kazasının meydana geldiği, kazanın iki araçlı yandan çarpışma şeklinde olduğu anlaşılmıştır. ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda, ... plakalı kamyonet sürücüsü ... ... ’in, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 57/1-b (Kavşaklarda, tali yoldan ana yola çıkan sürücüler anayoldan gelen araçlara geçiş hakkını vermek zorundadırlar) maddesini ihlal ettiği, diğer ... plakalı otomobil sürücüsü İsa ... ’nun ise aynı kanunda yer alan herhangi bir maddeyi ihlal etmediği,

dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 30 gün olarak tespit edildiği hususları tespit edilmiştir. ... tarihli oto alım satım uzmanı bilirkişisinin raporunda, dava konusu aracın geçmiş tarihlere dair kesin fiyat bilgisine ulaşılamamış olmakla birlikte, yapılan piyasa araştırması ve değerlendirmeler doğrultusunda,

kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 30 gün olarak tespit edilmiş olup bu süreç için aracın yerine koyabileceği makul bir aracın kiralama bedelinin 30 gün için ... .-TL olarak belirlendiği gerekli amortismanların düşülmesi ile bu mahrumiyet bedelinin ... .-TL ye tekabül edeceği tespit edilmiştir.

Tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile, ... -TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ e-imzalıdır Hakim ... · ¸ e-imzalıdır