KÜNYE
T.C. Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 10 Aralık 2019
- Esas no
- 2018/174
- Karar no
- 2019/830
- Dava
- Alacak
- Dava tarihi
- 21/02/2017
Karar Metni
1.785 kelime·9 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
TALEP
Davacı vekili dava dilekçesiyle; müvekkilinin ...
Plakalı ... model ... marka ... renkli otomobilin sahibi olduğunu, araç çalışır iken aşırı şekilde sesler çıkarttığını, seslere karşın aracın herhangi bir arıza sinyalı vermediğini, sesin oluşmasından sonra davalı şirketin servise aracı muayene için götürdüklerini, sesin aracın ön kısmından geldiğini, direksiyon kutusunun değiştirilmesi gerektiğini söylediklerini, aracın servise alındığını, ayak modülü, akümülatör ayak bölümü direksiyon bölümlerinin arıza tespiti parça ve değişiminin yapıldığını, değiştirilen parçaların yurt dışından geldiğini, değişmesini rağmen arızanın giderilmediğini, halen seslerin gelmeye devam ettiğini,
bu durumun bildirilmesi sonucunda aracın tekrar servise alınması gerektiğini söylediklerini, araçta yapılan tespit sonrasında ...
TL Euro onarım bedelinin Türkiye Merkez Bankası döviz kuru üzerinden hesaplanarak Türk lirası tutarında servise teslim edildiği tarih olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, belirlenecek değer kaybı ve aracın kullanılmamasından kaynaklı ulaşım bedelinin tespit edilerek dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Antalya Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli ve yetkili olduğunu, ayıp ihbar sürelerine uyulmadığını, davacının aracın 4. veya 5. sahibi olduğunu, davacının bilgisi ve onayı ile parça değişimi yapıldığını, sökülen direksiyon kutusu ve salıncaklarda arızanın bulunmadığı iddialarının davalı şirketçe kabul edilmediğini, son arızasının önceki arızalardan farklı olduğunu, aracın hor kullanılması ve/veya yapılan km ile gibi nedenlerle olabileceğini, değişen tüm parçaların 2 yıllık garanti süresine tabi olduğunu, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan vekili ... tarihli dilekçesinde özetle; dava konusu ihtilaf ticari satım ilişkisinden kaynaklandığını; 2 yıllık zamanaşımı ve garanti süresi de geçtiğini, ayıp ve ihbar yükümlülüğüne uygun davranmadığını, üretimden kaynaklanan ve hukuken “ayıp” olarak nitelenebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, davacının, araç kullanımından elde ettiği faydaları ve hasarlar nedeniyle meydana gelen değer kaybını iade etmesi gerektiğini, davacı tarafın, servise giriş sebebiyle değer kaybı ve ulaşım bedelini, aracın davalıya iade tarihinden itibaren avans faizi ile talep etmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu bununla beraber ... euro onarım bedelinin tl cinsinden talep edilmemesi açıkça yasaya aykırı olacağını, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA
Dava, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan araç tamiri nedeniyle alacak istemine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ
Dava, ... tarihinde Antalya ... Tüketici Mahkemesinde açılmış, anılan mahkemenin ... tarih .../... E. .../... K. Sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilmiş ve dosya mahkememize tevzi olunmuştur. Mahkememiz, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. ve 5. maddeleri gereğince görev kuralları ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 5 vd. maddelerinde belirtilen yetki kuralları gereğince görevli ve yetkili olması nedeni ile dava esastan incelenmiştir. Mahkememizce dava konusu araca ilişkin trafik kayıtları tüm servis işlemlerini gösterir evraklar dosyamıza arasına getirtilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişi ...'nün ... tarihli raporunda özetle; "...Davaya konu olan ... plakalı otomobilin ön tarafında meydana gelen ses ile ilgili davacı ... tarafından değiştirilen ve yukarıda tespiti yapılan parçaların davaya konu olan araçta meydana gelen sesin giderilmesi için uygun parçalar olmadığı, bu parçaların değiştirilmesi sebebiyle davacı şirketin, ödemenin yapıldığı fatura tarihi olan ... tarihi itibariyle uğradığı zararın KDV dahil ...
TL. olduğu, bu değerden, değiştirilen orijinal parçaların hiç kullanılmamış olması ve üzerinden çıkan parçaların amortisman ömrüne bağlı olarak davacının amortisman kazancı olarak hesaplanan ... TL.'nın tenzili sonucu (... TL. - ... TL.) kalan ...
TL.'nın davacının hatalı onarımdan kaynaklı onarım tarihi itibariyle zararı olduğu, ... plakalı otomobilde davalı şirket tarafından değiştirilen parçaların orijinal parçalar olması nedeniyle değer kaybının olmadığı, ... plakalı otomobilin davalı şirket servisinde onarım için 19 gün kaldığı, davacının bu süre çerisindeki araç mahrumiyeti zararının onarım tarihi itibariyle ... TL. Olduğu..." belirtilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişi ...'nün ... tarihli ek raporunda özetle; "...Davaya konu olan ... plakalı otomobilin ön tarafında meydana gelen ses ile ilgili davacı ... tarafından değiştirilen ve yukarıda tespiti yapılan parçaların davaya konu olan araçta meydana gelen sesin giderilmesi için uygun parçalar olmadığı, bu parçaların değiştirilmesi sebebiyle davacı şirketin, ödemenin yapıldığı fatura tarihi olan ... tarihi itibariyle uğradığı zararın KDV dahil ...
TL. olduğu, bu değerden, değiştirilen orijinal parçaların hiç kullanılmamış olması ve üzerinden çıkan parçaların amortisman ömrüne bağlı olarak davacının amortisman kazancı olarak hesaplanan ... TL.'nın tenzili sonucu (... TL. - ... TL.) kalan ...
TL.'nın davacının hatalı onarımdan kaynaklı onarım tarihi itibariyle zararı olduğu, ... plakalı otomobilde davalı şirket tarafından değiştirilen parçaların orijinal parçalar olması nedeniyle değer kaybının olmadığı, ... plakalı otomobilin davalı şirket servisinde onarım için 19 gün kaldığı, davacının bu süre çerisindeki araç mahrumiyeti zararının onarım tarihi itibariyle ... TL.
Olduğu, ... plakalı otomobilin ön tarafındaki sesin geliş sebebinin, sol ön motor kulağı körüğündeki patlama olduğu, aracın yaşına ve kilometresine bakıldığında sol ön motor kulağı körüğündeki patlamanın üretimden kaynaklı bir ayıp olmayıp kullanım ömrü veya kullanım şekli ile ilgili olduğu, davaya konu olayda talep edilen tazminatın, davalı ...'nun değiştirdiği veya değişmesi gereken parçaların ayıbı sebebiyle değil, arızayı gidermek için arızalı olmayan parçaları değiştirerek davacıdan değiştirdiği bu parçalar sebebiyle tazmin ettiği bedelden kaynaklandığını, bu sebeple davalı tarafından ayıplı bir hizmet yapıldığı,
söz konusu ayıplı hizmetin, davalı yetkili servis tarafından tespit edildiği tarihe kadar gizli ayıplı hizmet olarak nitelendirileceğini..." belirtmiştir.
Taraflar tacir olup uyuşmazlık 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan araç tamirinden kaynaklıdır.
Yargıtay 20. Hukuk Dairesi'nin 15/12/2016 tarih 2016/13109E. 2016/12225K. sayılı kararı; "...Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez. Bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir. Somut uyuşmazlıkta davacının ticari işletmesinin bulunduğu dava dilekçesinde de dava konusu bilgisayarı ticari amaçla kullanmak amacıyla satın aldığını...Buna göre; davacı ve davalının tüketici tanımına uymadığı, taraflar arasında tüketici işlemi bulunmayıp 6502 sayılı Kanun kapsamında kalmayan uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir..." denilmiştir.
Ayıp, imâl edilen bir eserde veya malda, sözleşme ve ekleri ile iş sahibinin beklediği amaca ve dürüstlük kurallarına göre bulunması gereken vasıfların bulunmaması, bulunmaması gereken vasıfların ise bulunmasıdır. Şayet, imâl edilen eserde ayıp varsa, iş sahibi tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulması şartıyla sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde sayılan seçimlik haklarından birisini kullanabilir.
Bu hakkın kullanması için iş sahibi tarafından ayrı bir dava açılabileceği gibi, yüklenici tarafından aleyhine açılmış olan bir davada da bu hususu def'i olarak ileri sürebilir.
Sözü edilen Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde yapılan şeyin iş sahibinin kullanamayacağı ve hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde kusurlu veya sözleşme hükümlerine aykırı olursa iş sahibinin o şeyi kabulden kaçınabileceği ve bu hususta yüklenicinin kusuru bulunursa zarar ve ziyan da isteyebileceği, aynı maddenin II. fıkrasında ayıbın eserin reddini gerektirecek nitelikte bulunmaması halinde iş sahibinin işin kıymetinin noksanı nispetinde bedelden indirim ve eğer o işin onarımı büyük bir masrafı gerektirmez ise yükleniciyi onarmaya mecbur edebileceği hükmü getirilmiştir.
Bunlar eserin ayıplı olması halinde iş sahibinin haiz olduğu haklardır (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 31/01/2018 tarih 2016/2919E. 2018/292K. Sayılı kararı).
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 24/05/2017 tarih 2017/19-1633E. 2017/1013K. sayılı kararında; "...Ayıba ilişkin diğer sınıflandırma, ayıbın açık ve gizli olup olmamasına göre yapılmaktadır. Açık ayıp hemen ilk bakışta ya da yüzeysel bir muayene ile tespit edilebilen ayıptır. Durumun gerekli kıldığı, muayene ile anlaşılamayan ayıplar, gizli ayıptır.
Alıcı gizli ayıpları araştırmakla yükümlü değilse de ayıp meydana çıkar çıkmaz hemen ihbar etmelidir (Domaniç, H.: Türk Ticaret Kanunu Şerhi, C.I, İstanbul 1988, s.155. Yavuz, N.: Ayıplı İfa, 2.b., Ankara 2010, s. 107. Karakaş, C.F.: Ticari Satımda Ayıp İhbarının Süresi ve Şekli, XXII. Ticaret Hukuku ve Yargıtay Kararları Sempozyumu, Ankar 2006, s.172). Derhal kavramı, halin icabına uygun fazla vakit geçirmeden bildirim olarak anlamak gerekir.
Ancak TTK 25/4’de zamanaşımı süresi altı ay olduğunun belirlenmesi nedeniyle gizli ayıplarda azami ihbar süresi altı aydır. Eğer alıcı iğfal edilmiş, yani maldaki ayıp ondan bilerek saklanmış ise Kanunun öngördüğü çözüm satıcı bakımından ağırlaştırılmış bir sorumluluğu gerektirmektedir.
Nitekim 818 sayılı Borçlar Kanununun 200. maddesine (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 225. maddesine) göre alıcıyı iğfal etmiş olan satıcı, ayıbın kendisine vaktinde ihbar edilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kurtulamaz..." denilmiştir.
Davamıza gelince, davacı davalı tarafından yapılan ayıplı hizmet nedeni ile onarım bedeli, araçta değer kaybı ve ikame araç bedeli istemi ile dava açmıştır. Davacının talepleri ise esasen 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan araç tamirinden kaynaklıdır.
Ayıp, imâl edilen bir eserde veya malda, sözleşme ve ekleri ile iş sahibinin beklediği amaca ve dürüstlük kurallarına göre bulunması gereken vasıfların bulunmaması, bulunmaması gereken vasıfların ise bulunmasıdır.
Davaya konu olan ... plakalı otomobilin ön tarafında meydana gelen ses ile ilgili davacı ... tarafından değiştirilen parçaların davaya konu olan araçta meydana gelen sesin giderilmesi için uygun parçalar olmadığı, bu parçaların değiştirilmesi sebebiyle davacı şirketin, ödemenin yapıldığı fatura tarihi olan ... tarihi itibariyle uğradığı zararın KDV dahil ...
TL. olduğu, bu değerden, değiştirilen orijinal parçaların hiç kullanılmamış olması ve üzerinden çıkan parçaların amortisman ömrüne bağlı olarak davacının amortisman kazancı olarak hesaplanan ... TL.'nın tenzili sonucu (... TL. - ... TL.) kalan ...
TL.'nın davacının hatalı onarımdan kaynaklı onarım tarihi itibariyle zararı olduğu, ... plakalı otomobilde davalı şirket tarafından değiştirilen parçaların orijinal parçalar olması nedeniyle değer kaybının olmadığı, ... plakalı otomobilin davalı şirket servisinde onarım için 19 gün kaldığı, davacının bu süre çerisindeki araç mahrumiyeti zararının onarım tarihi itibariyle ...
TL. olduğu, ... plakalı otomobilin ön tarafındaki sesin geliş sebebinin, sol ön motor kulağı körüğündeki patlama olduğu, aracın yaşına ve kilometresine bakıldığında sol ön motor kulağı körüğündeki patlamanın üretimden kaynaklı bir ayıp olmayıp kullanım ömrü veya kullanım şekli ile ilgili olduğu, davaya konu olayda talep edilen tazminatın, davalı ...'nun değiştirdiği veya değişmesi gereken parçaların ayıbı sebebiyle değil, arızayı gidermek için arızalı olmayan parçaları değiştirerek davacıdan değiştirdiği bu parçalar sebebiyle tazmin ettiği bedelden kaynaklandığını, bu sebeple davalı tarafından ayıplı bir hizmet yapıldığı,
söz konusu ayıplı hizmetin, davalı yetkili servis tarafından tespit edildiği tarihe kadar gizli ayıplı hizmet olarak nitelendirilmesinin gerekmesi, davalı taraf yetkili servis olmasına rağmen araçta değiştirilmemesi gereken parçaları değiştirdiği, bu haliyle ayıplı imalatta bulunduğu, ayıbın ise gizli ayıp mahiyetinde olduğu hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile belirlenmesi karşısında davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Katip ... · ¸e-imzalıdı Hakim ... · ¸e-imzalıdı
Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2018/174, K. 2019/830, 10 Aralık 2019 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama