Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/285 K.2020/71

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde, müvekkilinin davalı bankadan çeşitli tarihlerde ticari krediler kullandığını, ancak bankanın sözleşmeye ve TTK’ya aykırı işlemler yaparak haksız kazanç sağladığını, davalı bankanın müvekkilinin hesabından ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ...

TL kredi teklif ücreti adı altında hiçbir kredi kullanmadığı halde bankanın kredi teklifi yapmasından dolayı sözleşmeye aykırı ücret alındığını, hiçbir bankanın kredi teklif ücreti adı altında kesinti yapmadığını, davalı bankanın müvekkilinin hesabından zaten komisyon alındığı halde, ... tarihinde ... TL teminat mektubu uzatım komisyonu adı altında yine hiçbir bankanın uygulamadığı kesinti yaptığını, müvekkilinin hesabından ... tarihinde toplam ...

TL ... yıllık tarife ücreti adı altında talebi olmadığı halde kesinti yapıldığını, hesap ücreti adı altında sözleşmeye ve Yargıtay içtihatlarına aykırı toplam ... TL. kesinti yapıldığını, her ay pos ücreti için hizmet ücreti alındığı halde ...

TL tutarında düşük ciro ücreti adı altında sözleşmede olmayan ücretin alındığını, müvekkilinin hesabından ... hesap adı altında kesintiler yapıldığını ve hiçbirinin iade edilmediğden bahisle, davalı bankanın müvekkiline sözleşmeye aykırı şekilde davranarak sebepsiz zenginleşme içerisine girerek haksız çıkar sağlandığını, haksız ücretleri bu güne kadar nemalandırarak kullandığı belirtilmek ve davacı şirketin davalı bankanın .../... şubesi nezdindeki mevduat hesabı ekstresi eklenmek suretiyle mahkememizden,

bazı bilirkişi isimleri zikredilerek adı geçen bilirkişilerden birinden rapor alınarak fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla ... TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren ticari avans faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı banka vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde, davaya konu edilen işlemlerin tarihleri ve davacının zarardan haberdar olduğu dikkate alındığında 1 yıllık zaman aşımı süresinin geçtiğini, davaya konu alacak kalemlerinden ... hesap ücretine ilişkin olarak arabuluculuğa başvurulmamış olup dava şartının yerine gelmediği,

tüm alacak kalemlerinin belli ve belirlenir olduğunu, işbu davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı, TTK kapsamında müvekkili bankanın verdiği hizmet karşılığında ücret isteme hakkı bulunduğunu, bu kapsamda verilen kredi hizmetinden işlem ücreti alınmasında yasaya aykırılık bulunmadığını, tacir vasıflı kişilerin tacir olmanın yükümlülükleri ile basiretli şekilde hareket etmesinin gerektiğini, Bankacılık Kanunu ve ilgili Merkez Bankası tebliğ hükümleri gereğince de müvekkili bankanın ücret isteme hakkının bulunduğunu,

davacı ile banka arasında düzenlenen sözleşme hükümleri gereğince davacının kullanacağı krediler kapsamında masraf ve komisyon ödemeyi kabul ettiğini, kredi sözleşmesinin dava konusu masraflar ile ilgili maddenin haksız şart niteliğinde olmadığını, davacının bilirkişi isimlerini belirterek rapor alınması yönündeki hukuka aykırı talebinin kabulünün mümkün olmadığını, bu talebin bağımsız ve tarafsız yargılamaya müdahale anlamına geleceği belirtilerek davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya bankacı bilirkişi ...'ye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli bilirkişi raporunda, Davacı taraf iddiasının davalı bankanın sözleşmeye aykırı şekilde davranarak sebepsiz zenginleşme ile davalı bankanın haksız çıkar sağladığı, iddiasına dayanmaktadır. Davacı tarafça iadesi talep edilen tutarlar yukarıda beş madde halinde ayrıntı olarak incelendiği üzere;

1- İade talep edilen kredi teklif ücretleriyle ilgili olarak davacı şirketin banka nezdindeki ticari mevduat hesabı incelendiğinde ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL ve ... tarihinde ... TL. olmak üzere toplam ...

TL’nin ticari kredi teklif ücreti adı altında yıllık bazda alındığı, taraflar arasındaki sözleşmenin “Komisyon, vergi ve Masraflar” başlıklı 2.10 maddesinde, bankanın açtığı ve açacağı her türlü kredi ile hesap ve aldığı teminatlarla ilgili olarak bankanı belirleyeceği oranları geçmemek üzere her nevi komisyon, masraf ve hesap işletim ücreti, fon, gider vergisi, ücret ve masrafların bankaya ödeneceği, müşteri ile ayrıca mutabakata varılmamış olması halinde uygulanacak komisyon, ücret masraf ve sair gider oranlarının işlem tarihinde web sitesinde veya sair yöntemlerle benzer krediler ve hesaplar için uygulanacak oranlar olacağı,

bankaca farklı bir yöntemle bilgi verilmediği taktirde söz konusu komisyon, ücret, masraf ve sair giderlerin bankanı internet sitesinde ilan edileceği, hususlarının düzenlendiği, davacı şirketin davalı bankadan taksitli kredi, artı para adıyla kredili mevduat hesabı kredisi, ticari kredi kartı ve gayri nakdi teminat mektubu kredileri kullanmakta olup, kredi lehtarı şirketin ticari işletmesinin ... kapsamında kredi özgülenmesi ve özgülenen kredi nedeniyle yılda bir kez alındığı anlaşılan ücretin, bankanın Web sitesinde yayınlanan tarifesinde ... ortak ücretler sekmesinde Ticari kredi teklif ücreti adıyla yer aldığı,

güncel olarak BSMV Gider vergisi hariç asgari ... TL. ve azami ... TL. olarak ilan edildiği, dikkate alındığında ücretlendirmenin makul oranda olduğu, sözleşme ve tarifeye uygun olduğu,

2- Davacı şirketin ticari mevduat hesabı üzerinden ... tarihinde teminat mektubu süre uzatım komisyonu açıklamasıyla tahsil edilen ... TL’nin hiçbir bankanın uygulamadığı gerekçesiyle sözleşmeye aykırı olduğu iddiasıyla iade talebinde bulunulduğu, yine sözleşmenin “Komisyon, vergi ve Masraflar” başlıklı 2.10 maddesi kapsamında bankanın Web sitesinde yayınlanan tarifesinde ... gayri nakdi krediler sekmesinde teminat mektubu süre uzatım yazısının hazırlanması masrafı adıyla asgari gider vergisi dahil ... TL. olarak yer aldığı, bankaların kredi revizeleri, yapılandırmaları, nakdi ve gayri nakdi kredilerde vade uzatımlarında ayrıca ücret-komisyon uygulamalarının tabii olduğu ve alınan tutarın sözleşme ve tarifeye uygun bulunduğu,

3- Davacı şirketin hesap özeti ücreti altında toplam ... TL. kesintinin sözleşme Yargıtay içtihatlarına aykırı olarak alındığı iddiasıyla iadesi talep edildiği, davacının banka nezdindeki ticari mevduat hesabı incelendiğinde 2009 yılından ... TL’den başlamak üzere her ay devresel olarak hesap özeti açıklamasıyla ücretlendirme yapıldığı, ücretlendirmenin 2010 yılında ... TL, 2011 ve 2012 yılında ... TL, 2013 yılında ... TL, 2014,2015, 2016 ve 2017 yıllarında ...

TL olarak tahakkuk ettirildiği, Sözleşmenin “Komisyon, vergi ve Masraflar” başlıklı 2.10 maddesi kapsamında bankanın Web sitesinde yayınlanan tarifesinde ... kredileri ortak ücretler sekmesinde kredi ekstre ücreti güncel olarak gider vergisi hariç asgari ...

TL. olarak gösterildiği, bankanın tarifesinde açıkça yer alan faiz dışı gelir komisyon niteliğindeki bu ücretlendirmenin dokuz yıl boyunca davacının hesabından düzenli ve yerleşik olarak tahsili ve ilgili açıklamanın hesapta yer aldığı dikkate alındığında, ücretlendirmenin davacının kabulünde ve makul tutarda olduğu,

4- Dava dilekçesinin 3.maddesinde ... tarihinde davacı şirketine hesabından gider vergisi dahil ... tarife ücreti adıyla tahsil edilen ... TL. ve 5.maddesinde düşük ciro ücreti adıyla tahsil edilen toplam ...

TL. ücretlerin sözleşmeye aykırı olduğu iddiasıyla iadesi talebinde bulunulduğu, davalı bankanın web sitesinde yapılan araştırmada, ... paket tarife ücretlendirmesinin belirli bankacılık işlemlerinin bir araya getirilerek tarife kapsamında belirlenen bankacılık hizmeti niteliğindeki işlemlerin bir araya getirilerek her işlemin tek tek ücretlendirilmesi yerine anlaşma süresi içinde tek bir ücretin alındığı bankacılık hizmeti paketi olduğu, pek çok ticari bankanın da uyguladığı, paket ücretlendirme sistemi bulunduğu, söz konusu ticari mevduat hesabında paket ücret tahsiliyle ilgili yeterli açıklamanın yapıldığı,

hesap üzerinden kredi ve bankacılık hizmeti olarak çok sayıda işlemin yapıldığı, hesap hareketi incelendiğinde davacı şirketin hesabına sahip ve hakim olarak işleme anında itiraz etmesinin mümkün olduğu, düşük ciro ücretinin ise POS hesabı işletilmesine ilişkin taraflar arasındaki anlaşmada belirlenen cironun sağlanamaması halinde davacı şirketin hesabına tahakkuk ettirilen ... TL. ve ... TL. cüzi tutarlı komisyonlardan oluştuğu,

Dava dilekçesinde davacı şirketin çeşitli tarihlerde kullandığı ticari kredilerden sözleşmeye aykırı işlemler yapıldığı açıklamasıyla iade taleplerinde bulunulduğu, davalı bankanın cevaplarında kredi işlemlerinden alınan ücretlerinden alınan ücret ve komisyonlara savunma ve açıklama getirildiği ve nihayetinde dosyaya kredi sözleşmelerinin ibrazıyla yetinildiği,

oysa ... paket ücreti ve düşük ciro ücreti adı altında yapılan ücretlendirmeler kredi işlemleri dışında bankacılık hizmetleri iş ve işlemlerinin yürütülmesiyle ilgili olup, paket ücretinden hesap sahibi davacı şirketin yararı, paket ücret ve pos işlemlerinin ve ücretlendirmenin sözleşmeye uygunluğunun incelenmesinin talep edilmesi halinde, taraflar arasındaki ...

Paket sözleşmesi, POS üye işyeri sözleşmesi ve sözleşme bazında tarifenin ibrazıyla düzenlenecek ek raporumuzda yapılmasının mümkün olabileceği,

5- Dava dilekçesinin 6,7 ve 8.maddelerinde 2015-2017 yılları arasında davacı şirket hesabından ... ... hesap adı altında kesintiler yapıldığı iddiasıyla bu kesintilerin avans faiziyle birlikte iadesi talep edildiği,

Davalı banka vekilince cevap dilekçesinde davaya konu alacak kalemlerinden ... ... hesap ücretine ilişkin olarak arabuluculuğa başvurulmamış olup dava şartının yerine gelmediği belirtilerek, açıklama getirilmediği, ancak dosyaya ibraz edilen davacı şirketin ticari mevduat hesabı ve ayrıca bu hususta açılan ... numaralı TL. ve ... Döviz mevduat hesapları incelendiğinde, davacı şirketin POS işlemlerinden ticari mevduat hesabına intikal eden kredi kartlı satışlarda günlük ilk işlemin ticari mevduat hesabından özel olarak açılan ... ... hesabı virman edilerek taraflar arasındaki anlaşmaya bağlı olarak davacı şirket adına TL. döviz mevduatı ve menkul kıymet fonu olarak değerlendirildiği, özel nitelikte bir birikim hesabı işletildiğinin açık olduğu,

Davacı şirketin ticari mevduat hesabına POS hesabından ilk işlem olarak alınan tutarlara ... hesaba virman açıklaması verildiği, virman yapılan bir başka deyişle başka bir hesaba aktarılan tutarların davacı şirketin parası olarak devam ettiğinin kayıtlarda net olarak görüldüğü, ortada hesaptan bir kesinti ve/veya yapılan bir tahsilat olmadığı için dava dilekçesinde ileri sürüldüğü üzere bir iade talebi yapılmasının izahtan vareste olduğunun anlaşıldığını,

Diğer taraftan, iadesi talep edilen tutarların 2010-2017 yıllarında davacı şirketin bilgisi dahilinde yapılan işlemler olduğu, tüm işlemlerin yeterli açıklamasıyla davacı şirketin banka nezdindeki hesaplarda yer aldığı, ayrıca işlemlere ilişkin dekont düzenlendiği, davacı şirketin vergisi usul yasası yönüyle birinci sınıf defter tutma yükümlüsü tacir sıfatıyla kredi ve bankacılık işlemlerini yürüttüğü hesabına sahip ve hakim olduğu,

tüm işlemleriyle aynıyla ve kabulüyle kayıtlarına yansıtmış olmasının gerektiği, ticari kredi işlemleri ve bankacılık hizmetlerinde, ticari kart ve kredili mevduat hesapları faiz oranları dışında, bankaların faiz ve faiz dışı işlemlerinde sağlayacakları gelirler yönüyle sınırlama getiren bir düzenleme bulunmadığı, tarafların tacir sıfatıyla yapılan her işlemi ticari defter ve kayıtlarına yansıtması yanı sıra, faiz ve faiz dışı maliyetleri tarafların basiretli tacir sıfatıyla karşılıklı olarak değerlendirmiş olmaları gerektiğini bildirir rapor sunmuştur.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafından davacıya kullandırılan ticari kredilerde haksız kesinti yapıldığı iddiasına dayalı istirdat davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalı bankanın ticari krediler nedeniyle davacıdan haksız kesinti yapıp yapmadığı, yapmış ise haksız kesinti miktarı konularında olduğu anlaşılmıştır.

Bütün dosya kapsamı, taraflar arasındaki ticari kredi sözleşmesi ve yukarıda tarihi belirtilen hüküm kurmaya, Mahkeme ve kanun yolu denetimine elverişli bilirkişi raporu değerlendirildiğinde.

Bankalar Kanununun tüketici kredilerinin dışında kalan diğer bütün kredi işlemlerinde serbestçe faiz, komisyon ve masraf alınmasının mümkün olduğu, bankaların faiz dışındaki gelirlerinin açılan kredinin üzerinden maktu ve nispi oranda komisyon niteliğinde olabileceği veya kredi işleminde fiilen yapılan herhangi bir masrafın karşılanması amacıyla masraf alınabileceği.

Genel Kredi Sözleşmeleriyle taraflar arasında ticari nitelikte akdi ilişki kurulduğu, davalının kullandığı kredilerin 4077 sayılı yasada ayrıntılı olarak belirtilen tüketici kredisi niteliği göstermediği, dolayısıyla tüketici kredisi işlemleri dışında, faiz dışı ücretin sadece iş ve hizmet alımından kaynaklanmasının söz konusu olmadığı, bankaların ticari kredi sözleşmelerinde faiz ve komisyon oranlarının genel olarak yazılı olarak gösterilmediği, azami oranların tespitine yetkili olduklarının belirtildiği ve bu husustaki tarifelerin banka şubelerinde ve web sitelerinde ilan edildiği,

genel bankacılık uygulamalarında alınan tutarın makul sınırlarda kabul edilebilecek oranda olduğu, dosya masrafı adı altında yapılan kesintinin yerinde olduğu anlaşıldığından davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır