KÜNYE
T.C. Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 4 Şubat 2021
- Esas no
- 2020/419 Esas
- Karar no
- 2021/75
- Dava
- Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 22/09/2020
Karar Metni
1.489 kelime·7 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesine, davalı taraf ile ... ili ... ilçesi ... mah. ... ada ... parsel üzerinde taraflarınca yapılan inşaata denizlik, küpeşte, basamaklar, bütün sahanlık döşemeleri ve mermer işlemleri için anlaşıldığını, davalı ile yapılan anlaşmaya istinaden davalıya peşinat olarak çek verildiğini, davalı tarafın anlaşmaya aykırı davranarak hem eksik malzeme hemde 2. Kalite ürün gönderdiğini, davalı tarafından taraflarına gönderilen malzemeye karşılık hiçbir irsaliye ya da mal teslim fişi verilmemesine karşılık davacı tarafından iyi niyete istinaden gönderilen malzemenin inkar edilmediğini,
... ile ... firmasına air ...'in mermer işlerinin davacı tarafından alındığını, davalı taraf ile bu mermer İşleri için anlaşmaya varıldığını, davalı tarafın gerek malzeme kalitesi gerek malzeme miktarı bakımından sözleşmeye aykırı davranmaktan hiç çekinmediğini, bu hususun davalıya bildirilmiş olmasına rağmen bu konuda sözleşmeye aykırı davranmaya devam ettiğini, davalı taraf ile işler için sözlü mutabakata varılan anlaşmanın feshinin görüşüldüğünü ancak davalının anlaşmaya istinaden işlere devam edeceğini anlaşmaya aykırı davrandığı işleri düzelteceğini belirttiğini,
fakat davalı tarafın kötü niyetli hareket ederek anlaşmaya aykırı davranın kendi değilmiş gibi anlaşmayı feshettiğini davacıya bildirdiğini, davalı tarafın elinde hiçbir evrak ve delil bulunmadan davacıya ... tarihli ... TL bedelli fatura gönderdiğini, davacının davalı ile görüşüp iade faturası keserek kendisine teslim edip yeniden anlaşmaya vardığını, davacının ... tarihli ...
TL fatura keserek davalı tarafa gönderdiğini, fakat davalı tarafın kötü niyetli ve anlaşmaya aykırı davranarak ihtarname gönderdiğini, bunun üzerine davalı taraf ile görüşüldüğünü tekrar anlaşmaya varılarak ... Şubesi ... seri numaralı ... vade tarihli ...
TL bedelli çek verildiğini, fakat davalının çeki alır almaz anlaşmaya aykırı davranarak hiçbir işlem yapmayacağını belirttiğini ve kötü niyetli davranarak aleyhlerine icra takibi başlattığını, dava konusu haksız durum sebebiyle davacının telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağı açık olduğundan davaya konu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve olası bir icra takibi neticesine uğrayacağı muhtemel zararların engellenmesi için ...
Şubesi ... seri numaralı ... vade tarihli ... TL bedelli çek hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve dava konusu çekin iptaline karar verilmesini beyan ederek, davanın kabulünü, davalı ile yapılan anlaşma dolayısıyla belirlenen yükümlülüklerin davalı tarafından kasten ve hiçbir surette yerine getirilmemiş olması sebebiyle davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının tespitini, ... Şubesi ... seri numaralı ... vade tarihli ...
TL bedelli çekin iptalini, dava konusu senedin tahsili halinde davacı şirketin ileride telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağı muhtemel olduğundan dava konusu çekin teminatsız veya mahkemece uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve iş bu dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek mahkeme kararının kesinleşmesine kadar davaya konu çekin gerek davalıya gerekse 3. Kişilere ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir karan verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde, müvekkilinin inşaat sektöründe faaliyet göstermekte olup müteahhitlik, mermer-karo-alçı dekorasyon, tadilat işi yapmakta olduğunu, davacı ile arasında ticari ilişki mevcut olduğunu, bu ticari ilişkiye istinaden davalının davacı tarafından gösterilen alanda, yüklenici sıfatı ile hizmet verdiğini, davalı tarafından verilen hizmete ilişkin fatura düzenlendiğini, ayrıca taraflara ait ticari defterlerin incelenmesi ile de görüleceği üzere, verilen hizmete ilişkin faturanın kayıtlara da işlendiğini,
davacı tarafın davalı ile aralarındaki anlaşmaya aykırı davranarak eksik malzeme ve ikinci kalite ürün gönderdiğini, davalının kötü niyetli hareket ederek anlaşmayı feshettiğini iddia etsede bu beyanlarının gerçek olmadığını, zira bu iddialarını ispata elverişli bir delilinin de bulunmadığını, ayrıca davalının teslim aldığı işi eksiksiz şekilde teslim ettiğini, davacı tarafından düzenlenen iade faturasına taraflarınca itiraz edildikten sonra davacı tarafın davalıya ...
TL bedelli çek ile kısmi ödeme yaptığını, alacağı olmayan ve anlaşmaya aykırı veya eksik iş yaptığı iddia edilen davalıya ödeme yapılmasının da davacının işbu davayı açmaktaki kötü niyetini ortaya koymakta olduğunu, davalı tarafından verilen hizmete ilişkin olarak,
davacı tarafından nakit para ve çek ile bir kısım ödeme yapılmış ise de kalan miktar için davalının sürekli olarak oyalandığını, davacı ile yapılan görüşmeler olumsuz sonuçlanınca, davacı hakkında alacağın tahsili amacıyla, icra takibi başlatıldığını, davacı tarafın itirazı üzerine takibin durdurduğunu, dava şartı olan arabuluculuk müzakereleri sonucunda da anlaşmaya varılamaması üzerine taraflarınca, davacı aleyhine, itirazın iptali davası açıldığım davanın halen derdest olduğunu belirterek,
davalının alacağını sürüncemede bırakmak amacıyla kötü niyetle açılmış işbu dava sebebiyle uğrayacakları herhangi bir zararda talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davanın reddine, davacı tarafın, ...-... Şubesi-... Seri Numaralı -... vade tarihli ...
TL bedelli çekin iptali talebinin reddine, davacı taralın ihtiyati tedbir talebinin reddine, davacı tarafın alacağın % 20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER
Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılmak üzere, mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu,... tarihli raporda,
1-Davacının ibraz edilen 2020 yılma ait ticari defterleri usulüne uygun tutulmuş olduğu ve sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu,
2-Davalının 2020 yılında e-beyan sisteminde işletme defteri tutmuş olduğu, e-işletme defterinin beyan sisteminde kayıtlı olduğu,
3-Davacının ticari defter kayıtlarına göre davalının davacıya ... TL tutarlı fatura düzenlediği davacının bunun karşılığında davalıya ... TL ödeme yaptığı, ... TL tutarlı iade faturası düzenlediği ve dava tarihi itibari ile davacının davalıya ... TL fazla ödemesinin olduğu yani alacaklı olduğu ticari defter kayıtlarında ki ödeme kayıtları içerisinde dava konusu olan çekin ve davalının düzenlediği faturanın yer aldığı,
4-Davalının ibraz edilen işletme defterinin gelir kısmında ... tarihli ... sıra numarasında davacıya düzenlediği ... nolu ... faturanın kayıtlı olduğu, davacının düzenlediği ve ticari defterlerinde kayıtlı olan ... TL ve ... TL'lik 2 adet iade faturasının davalının işletme defterinde kayıtlı olmadığı,
5-Davalı yanın işletme tutmasından ötürü, işletme defterinden davacının yapmış olduğu ödemelerin tespitinin mümkün olmadığı, (işletme defteri, Muhasebe sisteminde tek taraflı kayıt sistemine göre tutulan bir defterdir İşletme defterinin sağ tarafında gelir, sol tarafında gider sayfalan vardır. Esnaf gider sayılan ödemelerini gider sayfasına, gelir sayılan tahsilatlarım gelir sayfasına yazar, tanımdan da anlaşılacağı üzere işletme defterinde gelir ve gider kaleminden başkaca bir kalemin olmadığı ve ödemelerinde bu nedenle tespit edilemediği açıktır.)
6-Davacının ve davalının ticari defterlerinde davalının düzenlediği işe ait olan ... TL'Iik faturanın kayıtlı olduğu davacının ticari defter kayıtlarına göre davalı tarafından kabul edilmeyen ... TL ve ... TL'lik 2 adet iade faturalan ile birlikte dava tarihi itibari ile davalıya ... TL fazla ödemesinin olduğu yani alacaklı olduğu davalının ise bu iade faturalarını kabul etmediği eksik yaptığı bir iş olmadığı İddialarının olduğu ve davalıca bu iade faturalarının işletme defterine de kayıt edilmediği,
7-Taraflar arasında yazılı bir sözleşme olduğuna dair dava dosyası içerisinde bir belge de bulunmadığı, davacının ticari defter kayıtlarında düzenlediği bu iade faturalan nedeniyle alacaklı duruma düştüğü ve dava konusu çek nedeniyle bir alacağının kalmadığı görülmüş olup bu iade faturalan incelendiğinde 873m2 ve 576,28m2'lik mermer iade faturalan olduğu davacının bu mermerlerin davalıya nasıl iade edildiği ile ilgili bir teslim belgesinin ise dava dosyası içerisinde olmadığı, davacının dava konusu olan ... seri numaralı ... vade tarihli ...
TL çekten ötürü ancak davalıya düzenlediği iade faturalarına ilişkin mermerlerin nasıl iade ettiğini kanıtlaması durumunda borçlu olmayacağı iade faturalarına konu mermerlerin iade edilmesinin kanıtlanamaması durumunda ise davacının davalıya hem dava konusu ... seri numaralı ... vade tarihli ... TL çek bedeli hem de cari hesaptan ötürü ... TL borçlu olacağını bildirir rapor sunmuştur.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
Dava bedelsizlik iddiasına dayalı dava konusu çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının davacıya sattığı malların bir kısmının davacı tarafından davalıya iade edilip edilmediği ve dolayısıyla bu mallar için verilen dava konusu çekin bedelsiz kalıp kalmadığına ilişkindir.
6100 sayılı HMK’nın“İspat Yükü” başlıklı 190. Maddesi; “ (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır.Kanunda öngörülen istisnalar dışında,karşı taraf,kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” hükmüne haizdir.
Uyuşmalığın çözümüne ilişkin yaptırılan ticari defter incelemesi ve alınan rapora göre ;davacının ve davalının ticari defterlerinde davalının düzenlediği işe ait olan ... TL'Iik faturanın kayıtlı olduğu, davacının kestiği ... TL ve ... TL'lik 2 adet iade faturasının davalının defterlerinde kayıtlı olmadığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının davalının kabulünde olmayan 873m2 ve 576,28m2'lik mermer iade faturalarına ilişkin teslim belgesini dosyaya sunmadığı, ve bu iadeyi kesin delillerle ispat edemediği anlaşıldığından bu mermerlere ilişkin davacı tarafından verilen ... seri numaralı ... vade tarihli ... TL çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olduğu sabit görüldüğünden davanın reddine ve İİK 72/4 gereği takip konusu alacağın %20'si tutarındaki ... TL tazminatın davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır
Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2020/419, K. 2021/75, 4 Şubat 2021 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama