Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/151 K.2023/329

Mahkememizde görülmekte bulunan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; ... adresindeki ... Limited Şirketi unvanlı ... ve ... Ticaret Sicil Numaralı şirketinin ticari zorluklar nedeni ile faaliyetine ... tarihinde son verdiklerini, vergi dairesi kaydının silindiğini, fakat Ticaret Odası kaydı kapanış yükümlülüğü yerine getirilemediği için açık kaldığını, Üzerinden geçen zaman nedeni ile Ticari işletmede bulunan Karar Defterinin zayi olduğundan TTK madde 82. (7; numaralı fıkra uyarınca Mahkemenizden, şirketinin Karar Defterinin yeniden çıkartılabilmesi için noterde kullarılmak üzere Zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, zayi belgesi istemine ilişkindir. Yargılama süresince tarafların dava ve taraf ehliyetine sahip bulunması dava şartıdır (HMK 114/1-d). Taraf ehliyeti, davada taraf olabilme, usul hukuku ilişkisinin süjesi olabilme ehliyetidir. Hak (medenî haklardan yararlanma) ehliyeti bulunan her gerçek ve tüzel kişi, davada taraf ehliyetine sahiptir. (m.50; TMK m. 8, 48). Taraf ehliyeti dava şartıdır (m. 114, 1/d). Bu husus davanın her aşamasında hâkim tarafından incelenebilir; taraflar da davanın sonuna kadar bunu ileri sürebilirler (m. 115). Taraf ehliyeti aynı zamanda usul işleminin geçerlilik koşuludur. Bu eksik ise yapılan işlem geçerli değildir.

Mahkemenin taraflar arasında dava konusu hakkın esası hakkında bir karar verebilmesi için, bu kişilerin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatlarına sahip olmaları gerekir. Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, taraflardan birinin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatı yoksa, davanın esası hakkında bir karar verilemeyeceğinden, dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir.

Taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu sübjektif hakkın özüne ilişkin bir maddi hukuk sorunu olduğundan taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olduğu için def'i değil, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece de kendiliğinden nazara alınması zorunlu bir itiraz niteliğindedir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 07/12/2011 tarih 2011/1-631 E. 2011/745 K. Sayılı kararı) (Aynı doğrultuda Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23/06/2004 tarih 2004/4-371E.

2004/375K.. 18/04/2007 tarih 2007/5-233E. 2007/221K.. 04/03/2009 tarih 2009/10-34E. 2009/104K.. 04/11/2009 tarih 2009/2-402E. 2009/484K.. 03/02/2010 tarih 2010/4-4E. 2010/56K.. 22/12/2010 tarih 2010/19-638E. 2010/694K. 09/02/2011 tarih 2010/15-657E. 2011/49K. sayılı kararları).

Somut davamızda davacı şirket adına dava açmış olup, dava dilekçesine eklediği belgelerden ve mahkememizin getirttiği sicil kayıtlarından anlaşıldığı üzere ilgili şirketin yetkilisinin ... olduğu, davacının yalnızca ortak olduğu, şirketi temsil ve imza yetkisinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Davanın şirket adına temsil yetkisi bulunmayan davacı tarafından açılmış olması hasebiyle davanın dava ve taraf ehliyeti dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · E imzalı Hakim ... · E imzalı