Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/864 K.2023/1175

Mahkememizde görülmekte olan Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ile davalılardan .... arasında, 25/09/2018 tarihli sözleşme ile diğer davalı ... San ve Tic A.Ş., ... Tic Ltd Şti ile birlikte ... San ve Tic Ltd Şti isimli firmaların hisselerinin devri için sözleşme imzalandığını, 25/09/2018 tarihli sözleşme hükümlerine göre müvekkil davalılardan ... San ve Tic A.Ş. firmasındaki hisselerini davalılardan ... ye devir ettiğini, yapılan devir işlemi ...

San ve Tic A.Ş pay defterine işlendiğini, davalı ...'nin 25/09/2018 tarihli sözleşmede kendisine düşen edimleri yerine getirmediğini, davalılardan ...'nin diğer davalı ...

San ve Tic A.Ş nin yönetim kurulu başkanı olarak şirketi borçlandırıcı işlemlerle davalı şirketin pasifini artırması, tasarrufi işlemlerle de davalı şirketin aktifini artırmasına yönelik işlemler yapması muhtemel olduğundan ve bu durum ileride müvekkilin mağduriyetine sebebiyet vereceğinden, davalı ...'nin, diğer davalı ... San ve Tic A.Ş yönetim kurulu başkanlığından azli ve borçlandırıcı ve tasarrufi işlemlerinin önlenebilmesi için davalı ...

San ve Tic A.Ş ye kayyum atanmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacının gerek açacağını söylediği hisse devrinin iptali gerekse iş davada ihtiyati tedbir ve kayyum atanması davasının daha önce Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ...

Karar sayılı dosyasına konu yapıldığını, davanın reddine karar verildiğini, davacı tarafça ihtiyati tedbir ve kayyum atanmasına ilişkin ara kararın istinaf edildiğini, istinaf mahkemesince de davacının bu taleplerinin reddine karar verildiğini, derdestlik itirazında bulunduklarını, davacının hisse devri yaptığını ve şirket ile bir ilgisinin kalmadığını, yine davacı tarafça davalı şirket hakkında doğrudan iflas talebi ile ...

Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, burada da aynı tedbir ve kayyum atanması taleplerinin yinelendiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Dava, 6102 saylı TTK'nun 530.maddesi uyarınca şirkete şirkete kayyım atanması ve yönetici azli isteğine ilişkindir.

Davanın TTK 530.maddeye göre şirket merkezinin bulunduğu yerde açılacağı dikkate alındığında dava şartları bakımından kesin yetki kuralı uyarınca mahkememizin görevli ve yetkili olduğu tespit edilmiştir.

Dava şirketin sicil kayıtları ortaklık yapısı yapılan genel kurullar ve pay sahipliğini gösteren İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekereye cevap verildiği, istenen bilgi ve belgelerin gönderildiği görülmüştür.

Konuyu düzenleyen TTK 530 maddesine göre;

(1) Uzun süreden beri şirketin kanunen gerekli olan organlarından biri mevcut değilse veya genel kurul toplanamıyorsa, pay sahipleri, şirket alacaklıları veya Gümrük ve Ticaret Bakanlığının istemi üzerine, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi, yönetim kurulunu da dinleyerek şirketin durumunu kanuna uygun hâle getirmesi için bir süre belirler. Bu süre içinde durum düzeltilmezse, mahkeme şirketin feshine karar verir.

(2) Dava açıldığında mahkeme, taraflardan birinin istemi üzerine gerekli önlemleri alabilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Hükmü kapsamında uyuşmazlık konusu ele alınmıtır.

Davalı şirket Anonim şirket olup TTK m.530’da açıkça belirtildiği üzere pay sahipleri, şirket alacaklıları ve Ticaret Bakanlığı anonim şirketlerde bu davayı açmaya yetkilidir. Limited şirketlerde dava açma hakkına sahip bulunanlar ise ise ortaklar veya şirket alacaklılarıdır.

İncelenen sicil kayıtlarından da anlaşıldığı üzere davacı hali hazırda dava tarihi itibariyle sicilde resmi olarak pay sahibi olarak ortak olmadığı görülmüş bu halde eldeki davanın açıldığı sabittir.

İşbu davalarda, dava açan kişinin davanın başından sonuna kadar bu sıfatını sürdürmesi gereklidir. davacının davayı açarken şirket ortağı olmaması nedeniyle aktif dava ehliyeti bulunmadığı bu aşamada ispat edilmediği anlaşılmakla, davanın aktif husumet yokluğu söz konusudur.

Davacının yönetici azli talebi bakımından ise davalı Anonim şirkette yönetici olup şirketin türü dikkate alınarak hareket edilmiştir. Buna göre Yönetim kurulunun tümüyle veya bir ya da birkaç üyenin görevden alınması yönetim kurulu üyeliğini sona erdiren en sık rastlanan sebeptir. TTK m. 408 genel kurulun devredilemez nitelikteki görev ve yetkilerini düzenlemektedir. Devredilemez yetkilerini anlamı, genel kurulun söz konusu konularda maddi olarak bizzat kendisinin karar vermesi demek olup yönetim kuruluna veya pay sahiplerinden oluşan komisyon veya delegeye yetki devrinin mümkün olmamasıdır.

Maddenin ikinci fıkrasında diğer hükümlerde öngörülenler saklı tutulmak kaydıyla, devredilemez görev ve yetkiler altı bent halinde sayılmıştır. TTK m. 408/II,b’ye göre, yönetim kurulu üyelerinin görevden alınmaları genel kurulun devredilemez yetkileri arasında yer almaktadır.

Nitekim Yargıtay ....

Hukuk Dairesi E:..., K: ...., T:15.01.2019 sayılı içtihadında da...'' Dava anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin görevden azli, kabul edilmemesi halinde yetkilerinin sınırlandırılması ve şirkete yönetici kayyım atanmasına ilişkin olup; mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de Dairemizin .... esas .... karar 24.02.2015 tarihli kararında da belirtildiği gibi azil yetkisi 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun anonim şirketlere ilişkin 364 ve 408. maddeleri gereği münhasıran genel kurula hasredilmiştir.

Bu durumun tek istisnası TTK 334/2 hükmü olup [, …, 2013, s.406-407], somut olayda şirket ortaklarının yöneticilerin azli veya yetkilerinin sınırlandırması amacıyla mahkemeye başvuru hakkı tanıyan bir hükmü bulunmamaktadır.

Davacının yasal dayanaktan yoksun talebine karşın, mahkemece, davanın tümden reddine karar vermek gerekirken, yönetim kurulunun yetkilerini sınırlandırır biçimde atanan kayyım ile yönetim kurulunun, aynı anda görev yapmalarını sağlayacak temelde hüküm kurulması yerinde olmamış, hükmün davalılar … ve … lehine bozulması gerekmiştir.'' Denilerek Yönetici azli sadece genel kurula ait bir yetki olup talep üzerine anonim şirketlerde mahkemece azil kararı verilmesi mümkün olmadığından yönetici azil talebinin reddine karar vermek geremiştir.

Tüm bu nedenlerle, davacının yukarıdadaki açıklamalar dikkate alınarak davanın tümden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Üye ... · ¸e-imza · Katip ... · ¸e-imza