Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/94 K.2019/171

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; Sahibi ve müdürü olduğu ...Ltd. Şti'nin ...bankası ... hesaba bağlı bulunan... seri no'lu, imzasız, boş çek yaprakları sebebi ile ödemeden men kararı verilerek çeklerin iptalini, talep ve dava etmiştir. Davacı tarafından dilekçe ekinde verilen Küçükçekmece Savcılığı .... Sor no'lu dosyada ki müşteki ifade tutanağından davacı çeklerinin 08/02/2019 tarihinde minübüse bindiğinde cüzdanı ile birlikte çalındığını farkettiği ve şikayetçi olduğu anlaşılmıştır.

Yargıtay 11 Hukuk Dairesinin istikrar kazanmış kararlarında belirtildiği üzere; henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yapraklarının tedavüle konmuş sayılmayacağından hesap sahibi tarafından zayi nedeni ile iptal davası açılmasında hukuki yarar bulunmamaktadır. Bu durumda ancak çeki ele geçirilenlerce imzalanıp doldurulması sonrasında; çeke dayalı hak iddia edene karşı menfi tespit davası açılabilir.

TTK'nun 818 inci maddesi yollaması ile aynı yasanın 680 inci madde uyarınca bir çekin kısmen doldurulmuş veya sadece imzalanmış olması hâlinde tedavüle çıkarılması mümkün ve geçerli olup böyle bir çek için TTK'nun 757,758,759 ve devamı maddeleri uyarınca iptalini isteme hakkı ise sadece hamile aittir.

Böyle bir iddiaya sahip keşideci yani imzasını içeren fakat kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi hâlinde aynı kanunun 792 inci maddesi uyarınca borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak hakkına sahiptir. Çek iptali davası ile amaçlanan hamilin belgesi olarak borçludan çek bedel tahsil hakkı sağlamaktır. Keşidecinin böyle bir alacağı da söz konusu değildir.

Çek keşidecisi bu hâli ile ancak rızası dışında elinden çıktığını söylediği çek bedeli kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde TTK'nun 790-792 inci maddeleri uyarınca çeki elinde bulunduran kişiyi hasım gösterip davasını açmak ve mahkemeden o aşamadan sonra tedbirleri istemek hakkına sahiptir.

Davacının dava dilekçe ve eklerinden, boş çekleri çaldırdığından bahisle dava açtığını anlaşılmış olup hasımsız açılan bu davada HMK'nun 320/1 maddesi göz önüne alınıp toplanması gereken delil söz konusu olmadığından duruşma yapılmaksızın dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açmada hukuki menfaatinin bulunmadığı kabul edilerek davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

Katip ... Hakim ...