Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/125 K.2023/161

K. YAZIM TARİHİ : 16/02/2023

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; Atışalanı Vergi Dairesi Mükellefi (....) şirkete ait karar defteri 29.01.2023 günü tarafınca taşınırken kaybedilerek zayi olduğunu, tüm aramalara rağmen karar defterinin bulunamadığını beyanla karar defterinin zayi

olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava, TTK'nun 82/7. Md gereğince uyarınca açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

TTK'nın 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür."

Saklama süresi on yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6). Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır (TTK m.82/8).

Saklanması gereken defter ve belgeler, saklama süresi içinde, yangın, deprem, su baskını gibi bir afet veya hırsızlıktan dolayı zayi olursa, tacirin (ölmüşse mirasçılarının), durumu öğrendikten itibaren on beş gün içerisinde işletmenin olduğu yerdeki mahkemeye başvurarak zayi belgesi alması gerekir. Kanun’da “isteyebilirler” denmiş ise de bu bir zorunluluk niteliğindedir. Zayi belgesi için açılan dava, çekişmesiz yargı işidir (TTK m.82/7).

"...Somut olayda davacı tarafından dava konusu belgelerin bağ evinde çıkan yangında zayi olduğunu ileri sürdüğü, Davacı ticari defter ve kayıtlarını koruyup gözetme yükümlülüğüne aykırı hareket etmiş, kısacası basiretli bir tacir gibi davrandığını kanıtlayacak delil göstermemiştir. Tacirin yukarıda bahsedilen kanun maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerinin korunabilmesi amacıyla gerekli dikkati ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir..." T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, ... Esas, ... Karar.

"...Davacı yanca, zayi olduğu iddia edilen ticari defterlerin, şirket merkezi dışındaki bir evin bahçesinde bulunan kilitli depoda tutulduğu ve ticari defterlerin hırsızlık sonucu çalındığı iddia edilmiştir. Defterlerin şirket yetkilisinin evinin bahçesindeki depoda veya annesinin evinin bahçesindeki depoda muhafaza edilmesinin sonuca etkisi bulunmadığı gibi, maddi olayın aydınlanması nedeniyle tanık dinlenmesine de gerek bulunmamaktadır..." T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, ... Esas, ... Karar.

Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket yetkilisinin taşıma esnasında kaybolan karar defteri için zayi belgesi verilmesi talep ettiği anlaşılmakla yukarıda bahsi geçen T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, ...Esas, ... Karar ile yine emsal nitelikteki T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, .. Esas, ... Karar'da da açıkça bahsedildiği gibi davacı ticari defter ve kayıtlarını koruyup gözetme yükümlülüğüne aykırı hareket etmiş ve davacının basiretli bir tacir gibi davrandığını kanıtlayacak delil göstermemiş olmasından açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır