Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/1198 K.2019/784

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit-Kayıt Kabul davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu 24/09/2012 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 30/06/2012 tarihinde bayilik sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşme uyarınca müvekkil firmanın davalının ürün portföyünde bulunan her türlü boya yapı ve kimyasalları ve ısı yalıtım sistemlerini satın alıp dağıtımını yapmak hususunda anlaştığını, müvekkilin davalı şirketten sözleşme gereğince alacağı muhtelif mallara karşılık ....... bank .....

Şubesine ait keşidecisi...... İnş. ve Mim. Tic. Ltd.

Şti. olan 30.06.2013 keşide tarihli ...... nolu 57.500,00 TL bedelli, 31.07.2013 keşide tarihli .... nolu 40.000,00 TL bedelli, 31.08.2013 keşide tarihli .... nolu 40.000,00 TL bedelli, 30.11.2013 keşide tarihli .... nolu 40.000,00 TL bedelli, 31.12.2013 keşide tarihli ........ nolu 40.000,00 TL bedelli, 31.10.2013 keşide tarihli ...... nolu 40.000,00 TL bedelli çeklerin karşılığı olan malların müvekkili şirkete teslim edilmediğini, bu sebeple bahse konu çeklerin bedelsiz kaldığını, bu nedenlerle teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve ödemeden men yasağı konulmasına,

davalı şirketin İstanbul ili, .... ilçesi, ..... mah..... mevkiinde ... ada,......nolu parsel, pafta no: ..... olan B.A.K imalathane ve arsası üzerine teminat karşılığında ihtiyaten tedbir konulmasına, davalı tarafa elden teslim edilmiş olunan söz konusu çekin, bedelsiz kaldığının ve borçlu olmadıklarının tespitine, avukatlık ücreti ile mahkeme masraflarının karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap vermemiştir. Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılama sırasında davalı şirketin iflasına ilişkin Bakırköy ...... ATM'nin .... esas karar sayılı iflas kararının kesinleşmesi üzerine yetkisizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinde davacı tarafından davalıya verilen çeklerin bedelsiz olması nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir. Yargılama sırasında davalının iflas etmesi nedeniyle tahsil edilen çekler yönünden dava kayıt kabul davasına dönüşmüş ve yetkisizlik kararı ile mahkememize gönderilmiştir.

Bakırköy ... . İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyada iflas tasfiye işlemleri yürütülmekte olup 06/05/2015 tarihli yazıda 249.249,59TL alacak için davacının kayıt kabul başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesince davacı defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen 26/11/2013havale tarihli dilekçede taraflar arasındaki ticari ilişkide davacının davalıya 22 adet çek verdiği, toplam 1.000,000,00TL bedelli çeklerin 4 adeti olan 120.000,00TL bedelli çekin geri alındığı, davacının toplam 649.956,76TL tutarında mal ve hizmet satın aldığı, 19.206,35TL'lik faturanın iade edildiği sonuçta 249.249,59TL bedelli çeklerin bedelsiz kaldığı belirlenmiştir.

Davalı iflas idaresi vekili Av ... tarafından 19/12/2016 tarihinde sunulan dilekçede müvekkilinin ticari defterlerinin de incelenmesini talep etmiştir.

Mahkememizce bedelsiz kalan çeklerin bildirilmesi istenmiş, 26/04/2016 tarihli dilekçe ile bedelsiz kalan çekler mahkememize bildirilmiştir. Çeklerin ibraz edilip edilmediği ile ödenip ödenmediği muhatap bankalardan sorulmuş, ...., ...., ...... nolu 4 adet 120.000,00TL değerindeki çekin ibraz edildiği ve çeklerin tahsil edildiği, .... nolu çek ile .... nolu iki adet 40.000,00TL'lik çekin davacıya iade edildiği, 30/06/2013 keşide tarihli ...... nolu 57.000,00TL'lik çekin ise Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyasında takibe konu edildiği takibin işlemsiz bırakılması nedeniyle işlemden kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce davalı Müflisin ticari defterlerinin incelenmesi suretiyle Mali Müşavir ile hukukçu bilirkişiden alınan 24/04/2017 tarihli raporun incelenmesinde taraflar arasındaki ticari ilişkide davacının, davalıya avans çekleri verdiği müflisin ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde düzenlenmemesi nedeniyle sahibi lehine delil olmadığı, teslim edilen emtia dikkate alındığından 233.133,12TL tutarlı çeklerin bedelsiz kaldığı bu miktarda davacının alacaklı olduğu bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, dava, ticari ilişki kapsamında verilen çeklerin bedelsiz kalması nedeniyle menfi tespit istemine ilişkin olup yargılama sırasında davalının iflas etmesi nedeniyle dava kayıt kabul davasına dönüşmüştür. Çek bir ödeme aracı olup, avans niteliğinde verildiğinin davacı tarafından kanıtlanması gerekir.

Tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede çeklerin avans niteliğinde veirldiği ve karşılığında mal veya hizmet teslim edilmediği sabit görülmüştür. Avans niteliğinde verilip mal veya hizmet teslim edilmeyen çeklerde 120.000,00TL bedelli ...., ......, ...... nolu çeklerin bedellerinin davacı tarafından ödendiği anlaşılmakla bu miktar alacağın müflisin iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu edilen her biri 40'ar bin TL bedelli .... nolu çek ile .... nolu iki adet çekin muhatap bankaya iade edildiği bu çekler yönünden davacının herhangi bir ödeme yapmadığı anlaşılmakla bu çeklere ilişkin davanın reddine karar verilmiştir.

Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyasında takibe konu edilen 30/06/2013 keşide tarihli 57.000,00TL bedelli çekin takibe konu edildiği ancak dosyanın takipsiz bırakılması nedeniyle işlemsiz bırakıldığı anlaşılmakla bu çek yönünden davalının borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş , davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.