Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/219 K.2020/732

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilinin Keşidecisi ....'dan aldığı .... Bankası .... Şubesine ait ....çek numaralı 22/05/2016 vadeli 45.000,00TL bedelli çekin kaybolduğu, Bakırköy ... ATM'nin .... Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığı, çekin ibraz edildiğinin anlaşıldığı, Bakırköy ... İcra Hukuk Mahkemesinde imza itirazının kabul edildiği, davalı ile ticari ilşkisi olmadığını belirterek çekin istirdadı ile müvekkilinin hamil olduğunun tespitine, çekle ilgili icra takibinde bulunulması ve çek bedellerinin tahsili durumunda bu zarara sebebiyet vermemek adına ödemeden men kararı verilmesini ve ihtiyati tedbir yoluyla takiplerin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davaya konu çekte iyiniyetli hamil durumunda olduğunu, çekin veriliş koşullarını ve verilme sebebini araştırmak durumunda olmadığı gibi bunu bilecek durumda da olmadığını, Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesi dosyasının bilirkişi ücretinin yatırılmaması nedeniyle kabul edildiğini, bu sebeple iyiniyetli müvekkili açısından davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davacının meşru hamili olduğu ileri sürülen çekin rızası dışında davacının elinden çıktığı iddiasına dayalı istirdat istemine ilişkindir.

Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı icra takip dosyasına konu edilen keşidecisi ...., lehtarı davacı ... olan .... Bankası .... şubesine ait 22.05.2016 keşide tarihli 45.000,00-TL bedelli çekin ciranta imzasının davacının eli ürünü olup olmadığı, eli ürünü değil ise davacının elinden rızası dışında çıkıp çıkmadığı ve çeki ibraz eden yetkili hamil görünen davalının iktisabında ağır kusurlu veya kötü niyetli olup olmadığı, bu kapsamda çekin istirdatının gerekip gerekmediği noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.

Somut olayda öncelikle ciranta imzasının davaıya ait olup olmadığı, sonrasında ise davalının iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Muhatabın çeki ibraz eden kişiye geçerli bir ödeme yapabilmesi için bu kişinin çek bedelini tahsil konusunda talep hakkına sahip olması zorunludur. Emre yazılı çeklerde düzgün bir ciro zinciri ile hak sahibi olduğu anlaşılan kişi (yetkili hamil) olması gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğine dava; davacının elinden rızası dışında çıkan çek nedeniyle çekin istirdadı istemine ilişkindir. TTK.'nın 792. Maddesi gereğince çekin herhangi bir surette hamilin elinden çıkması halinde, ister hamile yazılı, ister ciro yolu ile devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkının 790. Maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Anılan kanunun 790. Maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır düzenlemesi bulunmaktadır.

Somut olayda, bilirkişi incelemesi yapılarak 27/08/2018 tarihli bilirkişi raporu ve ATK Fizik İhtisas Dairesinden alınan rapor sonucuna göre 1. ciranta imzasının davacının eli ürünü olduğunun tespit edildiği, her iki raporun da birbirini destekler nitelikte olduğu, davacı vekilinin itirazlarının rapor içerikleri dikkate alınarak reddine karar verilmesi gerektiği, imzanın davacıya ait olduğunun tespit edilmesi nedeniyle davacının borçlu konumunda olduğu ve istirdata yönelik ticari defter ve belgeler üzerinde ayrıca inceleme yapılmasına gerek olmadığı, soruşturma dosyasında dosyasında davalı hakkında takipsizlik kararı verildiği,Bakırköy ....

İcra Hukuk Mahkemesi dosyasında yapılmış bir imza incelemesinin bulunmadığı, istirdat davası yönünden imzaların istiklali ilkesi gereği TTK'nun 677. Maddesi gereğince davalının kötüniyetli olduğuna dair dosyada bir delil bulunmadığı anlaşılmıştır. 1.ciranta imzasının davacıya ait olduğunun tespitine ilişkin raporlara itibar edilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Davalı vekilinin icra inkar tazminatı ve para cezasına ilişkin taleplerinin ise bu taleplerin icra davasında imzaya itiraza ilişkin olması mahkememiz dosyasının TTK hükümleri kapsamında çekin istirdadına ilişkin olması nedeniyle reddine karar verilmiştir.