Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/1037 K.2021/939

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ile müvekkili davacı şirketin penyelerin üzerine pul payet yapıştırma işinin yapılması için anlaştığını, davacının pul payet yapıştırma işini yapacağını davalının ise her bir iş için 3,30 TL ödemeyi kabul ve taahhüt ettiklerini, malzemelerin davalı şirket tarafından temin edileceği davacı müvekkilinin de pul yapıştırma işini yapacağını kararlaştırdıklarını, davalı şirkete malzemeleri getirdiği, davacının da edimi olan pul yapıştırma işini yaptığı, 18.09.2019 tarihinden itibaren de yaptığı malzemeleri davalıya sevk etmeye başladığını ve 30.09.2019 tarihine kadar sevk etmeye devam etmiştir.

50.000 adete yakın iş yapıldığını müvekkilinin edimini yerine getirdiğini ancak davalının parasını ödemediğini, işin toplam bedelinin 178.577,77 TL olduğunu, müvekkili Şirketin İstanbul ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyasıyla ilamsız takip başlattığını, davalının kötü niyetli olarak ve malların ayıplı olduğu iddiasıyla itiraz ettiğini, İstanbul ....... İcra Müdürlüğü'nün ......

Esas sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlattıklarını, davalının söz konusu takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve usule aykırı olduğunu ve iptaline karar verilmesini, % 20 den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu ürünlerin davacı tarafından geç teslim edildiğini, müvekkilinin uğradığı zararları davacı ile anlaşmalarına göre fatura ettiklerini davacının taleplerinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ürünlerde pul boncuk yapıştırma işlemi yapıldığını, pul ve boncuk tedarikçisinin davacı ...... tekstil olduğunu, aralarındaki anlaşma gereği hem pul boncuk tedarik işini hemde bunların yapıştırılması işini davacı tarafından yapılacağının belirtildiğini,

söz konusu siparişlerin ....... markasına ait olduğunu bu markaya ait işlerin ...... firması tarafında yapılacak testlerden geçmesi gerektiğini belirtildiği, dava konusu ürünlerin davacı tarafından geç teslim edildiğini, bu yüklemelerin 20 gün geç yapılabildiğini ve bu yüzden uçakla yapıldığını, müvekkilinin davacıya borcu olmadığından takibe itirazı kötü niyetli olmadığının mahkemece dikkate alınması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce İstanbul ....... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı takip dosyası incelenmiş, incelenmesinde alacaklısının ..., borçlusunun ... olduğu, 178.577,77TL üzerinden icra dairesinde ilamsız icra takibi açıldığı, davacının davasını açmasında hukuki yararının olduğu, ödeme emrinin borçluya usulüne uygun tebliğ edildiği ve borçlunun süresinde itiraz etmesi sonucu takibin durduğu anlaşılmıştır. Davacının itirazın iptali davasını 1 yıllık hak düşürücü sürede açtığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz dosyasına SMM ve Tekstil Mühendisi bilirkişisinden rapor aldırılmış, SMM bilirkişi ...... ve Tekstil Mühendisi ...... tarafından düzenlenen 30/11/2020 tarihli kök ve 11/08/2021 tarihli ek raporlarda özetle; davalı tarafça fason işlem yapılacak kesilmiş vaziyette yarı mamulün davacıya ilk sevkiyatın 26.08.2019 tarihli ....... numaralı irsaliye ile 3 parti halinde 3.519 adet sevk edildiği,sevkiyatın 8.ve 9.aylarda partiler halinde/peyder pey devam ettiği,son partinin ....09.2019 tarihli (günü okunamadı) ...... sayılı irsaliye ile 7.130 adet olarak sevk edildiği,

davacı tarafından pul-payet fason işlemi yapılan yarı mamul 18.09.2019 tarihli ...... irsaliyeler ile 3 parti 6.133 adet olarak ilk sevkiyatın yapıldığı, 27.09.2019 tarih ....... numaralı irsaliye ile 1.544 adet olmak üzere toplam 50.106 adet fason pul-payet işlemi yapılarak sevk edildiği, 29.08.2019 tarihli yazışma içerikleri ile pul-payet fason işlemi imalat onayının 29.08.2021 tarihinde verildiği, imalat sürecinin ......

Tekstil uzantılı e-posta adresi ile başlatıldığı, dosya ekine sunulu ...... firması test raporu içeriğinde model kodu belirtilmemişse de rapor ekinde .......

Mood ibareli yarı mamul ürün görseli mevcut olduğu,test rapor tarihinin 30.08.2019 olduğu, test içeriğinde Rapor üzeri bilgi notunda "üründe kullanılan 3 farklı boncuk için test sonuçları ürünlerden bir tanesi istenmeyen yasaklı madde içermekte,kurşun içerik testinden kalmıştır."denildiği, test raporunun imalat başlama süreci öncesi yapılan onay numunelerine ait olduğu,imalat partilerinin ilk sevk tarihinin 18.09.2019 tarihi olduğu,dosya muhteviyatı belge/bilgiler üzerinde test sonucunun ...... tekstile iletilip iletilmediğine dair tespit yapılamadığı,

dosya muhteviyatı belge/bilgi,teslim irsaliyeleri içeriğinde malların geç teslimi yönünde herhangi bir şerh düşülmediği,siparişin geç teslim edildiği yönünde kanaatleri olduklarını belirtmişlerdir.

Dava, İİK'nun 67. Maddesi gereğince itirazın iptali talebine ilişkindir.

Mahkememizce yapılan yargılama, dava ve cevap dilekçeleri, taraf vekillerinin mahkememiz huzurundaki beyanları, dosya arasına alınan İstanbul ...... İcra Müdürlüğü'nün ....... Esas sayılı takip dosyası ve tüm kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;

Uyuşmazlığın çözümlenmesinde açıklığa kavuşturulması gereken nokta, taraflar arasındaki ilişkinin bir eser sözleşmesi mi yoksa ticari bir satım ilişkisi mi olduğudur. Eser sözleşmesi “yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği” tam iki taraflı bir sözleşme olup, yüklenicinin eseri üretip teslim etme ana borcuna bağlı yan borçlarından biri de genel ihbar (uyarı) borcudur.( Yargıtay 15.H.D. 2019/654 esas, 2020/2183 karar sayılı ilamı)

Taraflar arasında yapılan sözleşme türünün eser sözleşmesi olduğu kanaatine varılmış olup, taraflar arasında anlaşmanın yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde eser sözleşmesi ile ilgili hükümlerin düzenlendiği, eser sözleşmelerinde, iş sahibinin borcu iş bedelini ödemek (TBK'nın 479/1.md.), yüklenicinin borcu ise eseri iş sahibinin amacına uygun, haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek olduğu anlaşılmıştır.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ...... Hukuk Dairesi'nin ...... esas, ....... karar sayılı ilamında eser sözleşmesindeki ayıbı " Eser sözleşmesinde ayıp, taraflar arasındaki sözleşmede üzerinde anlaşmaya varılmış veya taraflarca beklenen niteliklerin o eserde bulunmaması, başka bir ifadeyle, eserde bulunmaması gereken bozuklukların olması ya da olması gereken bazı vasıfların eserde bulunmaması olarak tanımlanmaktadır.

Eser sözleşmelerinde eksik iş ise, eserin sözleşme ile fen ve teknik kurallarına göre ve ayrıca varsa proje ve şartnameye göre yapılması gerektiği halde kısmen ya da tamamen yapılmayan, ancak mevcut haliyle iş sahibinin teslim aldığı eserdeki eksiklikler olarak ifade edilmektedir.

İş sahibi, eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre imkan bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve açık ayıpları uygun bir süre içerisinde (TBK'nın 474. md.), gizli ayıpları da gecikmeksizin yükleniciye bildirmek zorundadır. (TBK'nın 477. Md.) Usulüne uygun olarak bildirimde bulunmak şartıyla iş sahibi TBK 475. maddesinde düzenlenen seçimlik haklardan birini kullanabilir.

İş sahibi, teslim aldığı eseri gözden geçirmediği veya gözden geçirdikten sonra gördüğü ayıbı yükleniciye bildirmediği taktirde yasanın ayıptan dolayı kendisine tanıdığı seçimlik hakları kaybeder. Eserde eksik işlerin varlığı halinde ise, iş sahibi herhangi bir ihtirazi kayıt ileri sürmek veya ihbarda bulunmak zorunda değildir.

Zamanaşımı süresi içerisinde eksik işlerin giderilme bedelini veya işin eksik yapılması nedeniyle fazla ödediği bedelin iadesini isteyebileceği gibi, eserin eksik bırakılan kısmının bedelini ödemekten de kaçınabilir.

TBK'nun 475. maddesi gereğince, bu madde de belirtilen seçimlik haklar dışında iş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. " şeklindeki gerekçesinden yola çıkılarak eser sözleşmesinde ilgili tarafın ayıbı öğrenir öğrenmez makul süre içerisinde karşı tarafa bildirmesi gerekmektedir. Ayıp ihbarının ilgili kanun maddesine göre herhangi bir süre ve şekil şartına bağlanmadığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporuna göre; tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, tarafların ticari defterine göre davacının davalıdan 175.147,20 TL alacaklı olduğu, ancak sonrasında davalı tarafından 262.351,17 TL'lik ve 14.040,00 TL'lik iade faturasının kesildiği, davalı tarafından davacı tarafa ayıp ihbarının yapılmadığı, geç teslime ilişkin şerhin düşülmediği, bu hususun davacıya bildirilmediği, test rapor tarihinin 30/08/2019 olduğu, ilk sevk tarihinin 18/09/2019 olduğu tarihler göz önüne alındığında test sonucunun, ayıp hususunun ve ayıp ihbarının davalı tarafından davacıya bildirilip bildirilmediği hususunda tam bir kanının oluşmaması sebebiyle ticari defterlerde kayıtlı olan 175.147,20TL üzerinden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.