Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/990 K.2021/301

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Bakırköy ........ İcra Müdürlüğünün ....... esas sayılı dosyasına başlatılan takibe yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptalini, davalı borçlunun %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin yetkisiz olduğunu, davaya bakmaya yetkili mahkeme İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu. 6100 sayılı HMK.’nın 6. Maddesi gereğince yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri olduğunu, bu nedenlerle öncelikle yetkisizliği kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki taşıma ilişkisi nedeniyle alacağın tahsiline ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptaline ilişkindir. Davalı vekilinin icra dairesinin ve mahkemenin yetkisine yönelik itirazını süresinde sunduğu anlaşılmakla öncelikle bu usuli itirazın değerlendirilmesi gerekmektedir.

HMK'nın 6. Maddesi gereğince kural olarak her dava açıldığı tarihteki davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılır. İcra dairesinin yetkisi kamu düzenine ilişkin olmayıp, alacaklının yetkisiz bir icra dairesinde takip yapması halinde, mahkemece resen icra dairesinin yetkisizliği gözetemeyeceği için, borçlunun itiraz yolu ile bunu ileri sürmesi gerekir.

Davalı-borçlunun icra dairesinin yetkisine ve borca itiraz etmesi durumunda, itirazın iptali davasının görülebilmesi için yetkili icra müdürlüğünde takip yapılması bir dava şartı olduğundan mahkemece öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itiraz incelenir ve takibin yapıldığı icra dairesinin yetkisiz olduğu anlaşılırsa, takibin yetkisiz icra dairesinde yapılmış olması nedeniyle davada dava şartı gerçekleşmediğinden, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilir.

İcra dairesinin yetkisine itiraz edilmediği halde, mahkemenin yetkisine itiraz edilmesi durumunda ise, itirazın iptali davalarının icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde yapılacağına ilişkin bir yasal düzenleme bulunmaması nedeniyle, icra dairesinin yetkisine itiraz edilmemesi o yerdeki mahkemeyi, itirazın iptali davası yönünden yetkili hale getirmeyeceğinden, genel hükümlere göre yetkili mahkeme belirlenecektir.

Somut olayda hem icra dairesinin hem de mahkemenin yetkisine itiraz edilmiştir. İcra takibinin yapıldığı tarih itibariyle davacı olan alacaklının şirket merkezi Zeytinburnu olup Bakırköy İcra Dairesinde takip yapılmasında yetki sorunu bulunmamaktadır. Ancak dava açıldığı tarih itibariyle şirket merkezinin Kağıthane'ye taşındığı ve mahkemenin yetkisinin davanın açıldığı tarih itibariyle genel hükümlere göre belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

TBK'nun 89/1 maddesinde açıkça "Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir." dendiği, bu kapsamda davacının yerleşim yerinin de yetkili olduğu ancak davacı tarafın yerleşim yerinin Bakırköy yargı çevresi dışında Kağıthane ilçesi sınırlarında bulunduğu, icra takibinin Bakırköy'de başlatılmasının mahkemeyi yetkili hale getirmeyeceği, davalının yerleşim yerinin ise Pendik olduğu anlaşılmıştır.

İtirazın iptali davalarında yetkiye ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle icra takibinin başlatıldığı yerin mahkememizi özel yetkili kılmadığı, davalı vekilinin süresi içerisinde yetki ilk itirazını ileri sürdüğü, mahkememizin yetkili olmasını gerektirir başkaca özel bir yasal düzenlemenin somut olayda uygulanamayacağı anlaşılmakla, davalının yetki ilk itirazının kabulüne talep halinde dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.