Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/515 K.2022/631

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ile yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ...... Esas Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiğini, borçlunun ihlalli geçişlerden kaynaklı takibe, borca ve ferilerine itiraz ettiğini ileri sürerek yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptaline, takibin devamına %20 icra inkar tazminatı, yargılama, vekalet ve harç giderlerinin davalıya yüklenmesi talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava konusu araçlarında yetersiz bakiye nedeniyle kaçak geçiş yapıldığı gerekçesiyle ceza kesildiğini, karayolu geçişlerinde uygulanan 15 gün içerisindeki ceza bildirimlerinin de müvekkiline yapılmadığını, geçme cezası olarak 4 katı gibi bir cezanın uygulanmasının özel alacak statüsünde olduğu iddia edilmiş ise de yapılan ihlalle verilen ceza arasında büyük bir orantısızlık söz konusu olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. Maddesine göre alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ....... esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 2.666,40-TL geçiş ücreti, 10.665,60-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 13.332,00-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Davacının alacağının bulunup bulunmadığının ve var ise miktarının tespiti için dosya bir mali müşavir bir bilgisayar mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda; ''...... plakalı araçların 29.07.2020 – 21.10.2020 tarih aralığında davalı şirket adına trafik tesciline kayıtlı olduğu, davacı tarafından, ilgili tarih aralığında otoyol ve köprü geçişlerinden OGS/HGS ödemesi tahsil edildiğine dair bir tespit yapılamadığı,...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

Davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi 2018/1124 esas, 2021/347 karar sayılı ilamı)

Davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı,

ihlalli geçiş halinde geçiş ücretinin mutlaka geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde ödenmesi gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre de davalı adına kayıtlı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .......

Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinin usulüne uygun olduğu, davalının itirazının iptaline karar vermek gerektiği kanaatine varılmış, davacı taraf icra inkar tazminatı talep etmiş olup, YHGK.'nun 17.10.2012 tarih ve...... E, .......

K. sayılı ilamında da açıklandığı üzere; likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek durumda olması gerekip bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemeyeceğinden, dava konusu geçiş ücreti ve ceza yasadan kaynaklı olup ihlalli geçiş bildiriminde davalıya bildirildiğinden,

dolayısıyla alacağın likit olması sebebiyle davalının %20 oranında icra inkar tazminatı ödemesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.