Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/691 K.2023/636

Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu 10/08/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile dava dışı ... unvalı şirket arasında düzenlenen sözleşmeye istinaden davalıya 370.500-USD para gönderildiğini, davalının sözleşme kapsamında edimlerini yerine getirmediği, talep edilmesine rağmen paranın da kendilerine iade edilmediğini, bu nedenlerle 370.500-USD'nin karşılığı olan 2.093.399-TL'nin tahsili amacıyla yapmış oldukları icra takibine davalı tarafın haklı bir neden olmaksızın itiraz ettiğini, bu nedenlerle davalının haksız itirazının iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde ve yargılama aşamasındaki beyanlarında özetle; davacı tarafın alacağına dayanak yapmış olduğu 06/10/2010 tarihli sözleşmenin müvekkili tarafından ... ünvanlı şirket adına ve şirketi temsilen müdür sıfatıyla imzaladığını, dolayısıyla sözleşmenin tarafının belirtilen şirket olduğunu, öncelikle sözleşmeden kaynaklı bir alacağın müvekkilinden istenemeyeceğini, bu nedenlerle müvekkili aleyhine açılan davanın öncelikle pasif husumet nedeniyle reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın zaman aşımı ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyasının celp ve tetkikinde davacı tarafından davalı aleyhine 370.500-USD karşılığı olarak 2.093.399-TL asıl alacak üzerinden ilamsız icra takibi yaptığı, davalı tarafın süresinde takibe itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafın alacağına dayanak yapmış olduğu 06/10/2010 tarihli sözleşmenin davacı şirket ile dava dışı ... şirketi arasında imzalandığı, dava dışı ... ünvanlı şirketi de şirket temsilcisi olan davalı ...'ın temsil ettiği ve sözleşmeyi de müdür sıfatıyla imzaladığı; dosyaya sunulan şirkete ait sicil kaydında şirketin tescil tarihinin 31/08/2009, sicilden terkin tarihinin de 20/10/2011 olduğu ve davalı ...'ın şirketi münferiden temsile yetkili müdür olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı taraf 06/10/2010 tarihli sözleşmeye göre davalı tarafın edimini yerine getirmediği ve bu nedenlerle kendisine ödenen 370.500-USD'nin tahsili için davalı aleyhine icra takibi yapmış ise de; davalının söz konusu sözleşmeyi şirket temsilcisi olarak imzaladığı, imzaladığı tarih itibariyle şirketin sicilde kayıtlı olduğu, sözleşmeyi davalının müdür sıfatıyla imzalandığının açıkça yazılı olduğu, davalının sorumlu tutulmasını gerektirir yetkisiz temsilin de söz konusu olmadığı,

dolayısıyla sözleşme kapsamında talep edilecek alacağın davalıdan değil davalının temsil ettiği dava dışı ... unvanlı şirketten istenebileceği (Yargıtay 6.HD 2015/760-3527 EK, Yargıtay 23.HD 2016/1999 esas 2019/784 karar, 23.HD 2016/5874 esas 2019/2122 karar sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere) mahkememizce değerlendirilmiştir.

Yapılan yargılama sonunda; davacı tarafın icra takibine konu ettiği alacağı ancak davalının temsilcisi olduğu dava dışı ... unvanlı şirketten isteyebileceği, bu bağlamda borçluluk sıfatının temsil edilen şirkete ait olduğu, dolayısıyla davacı tarafından muhatap alınması gereken şirkete karşı icra takibi yapılması gerekirken şirket temsilcisine karşı icra takibi yapılmasının usul açısından mümkün olmadığı, dolayısıyla davalı yönünden usulüne uygun icra takibinden söz edilemeyeceğinden açılan davanın reddine, ancak asıl borçlu yönünden (...

Şirketi) usulüne uygun icra takibi yapılmadığı, dolayısıyla davalı yönünden usulüne uygun icra takibi bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddedilmiş olmasından dolayı davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmetmek gerektiği, davalı tarafın kötü niyet tazminat talebinin ise koşulları oluşmaması nedeniyle reddine karar verilmiş; iş bu kararın istinaf edilmesi üzerine İBAM ....HD ... E.K sayılı ilamıyla;

"Davalı tarafça ibraz edilen ... Şubesine ilişkin sicil belgelerinin incelenmesinde şubenin 31/08/2009 tarihinde tescil edildiği, 20/10/2011 tarihinde ise kayıtlardan silindiği yazılıdır. Buna karşılık 17/11/2021 tarihli oturumda her iki tarafın beyanlarından ... firmasının İngiltere'de bulunan şirket merkezinin 27/07/2010 tarihinde feshedildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda bahsi geçen sözleşmenin imzalandığı 06/10/2010 tarihi itibariyle sözleşmenin tarafı olarak gösterilen ve davalının adına işlem yaptığı ... firmasının merkezinin feshedildiği dikkate alındığında davalının sözleşme tarihinden önce faaliyetleri sona eren şirketi temsilen değil, kendi adına hareket ettiğini kabul etmek gerekmektedir.

Diğer taraftan davacı, davalı ve birlikte hareket ettiği kişilerin amacının şirkete kredi temini olmadığını, kredi temini bahanesi ile müvekkili şirketten yüklü miktarda para almak amacıyla hareket ettiklerini ve kendisini dolandırdıklarını iddia etmekte olup, davada haksız fiil hükümlerine de dayanılmaktadır. Bu durumda icra takibinin sözleşmede imzası bulunan davalıya karşı başlatılması ve davada da hasım gösterilmesi doğru olduğu halde mahkemece şirket yetkilisine karşı başlatılan icra takibinin usule uygun olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir" gerekçesiyle yerel mahkeme kararını kaldırmıştır.

Bursa ...ATM aracılığıyla dinlenen tanık ... ve mahkememizce beyanına başvurulan ... maddi olaylara dayalı beyanlarında özetle; yurt dışı kredi kullanmak isteyen davacı şirketin dava dışı ... ile irtibat kurduğunu, söz konusu şahsın davacı tarafı davalı ...'a yönlendirdiğini, davalının İsviçre'de kendisine ait firma üzerinden teminat mektubu verebileceğini ve bu iş için %2 oranında komisyon alacağını, talep edilen komisyonun davalının banka hesabına gönderildiğini, ancak davalının sözleşmenin aksine teminat mektubu yerine niyet mektubu temin ettiğini, niyet mektubu ile kredi kullanılamadığını, talep edilmesine rağmen ödenen paranın iade edilmediğini ifade etmişlerdir.

Her ne kadar davalı taraf alacakla ilgili zaman aşımı itirazında bulunmuş ise de; alacağın sözleşmeye aykırılıktan kaynaklandığı, sözleşmeye dayalı alacağın 10 yıllık zaman aşımına tabi olduğu, icra takip tarihi itibariyle 10 yıllık süre dolmadığından davalı tarafın bu yöndeki itirazına mahkememizce itibar edilmemiştir.

İBAM ....HD kaldırma kararında da belirtildiği üzere; davalının sözleşme tarihinden önce faaliyetleri sona eren şirketi temsilen değil kendi adına hareket etmek suretiyle 06/10/2010 tarihli sözleşmeyi imzaladığı, taraflar arasında düzenlenen ve inkar edilmeyen 06/10/2010 tarihli sözleşme kapsamında davalının hesabına 370.500-USD'nin gönderildiği, sözleşmeye göre temin edilecek mektubun garanti (teminat) mektubu ve süresinin de 6 yıl + 1 gün olması gerektiği, davalının temin ettiği mektubun ise garanti mektubu olmayıp niyet mektubu ve süresinin de 4 yıl + 1 gün olduğu, dolayısıyla sözleşmeye aykırı olarak teminat mektubu temin edilmediğinden yurt dışı kredinin de sağlanamadığı tüm dosya kapsamı ile sabit olmuştur.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davalı tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesi ekindeki delillerde yer alan ... 'a ait belgenin teminat mektubu olmayıp niyet mektubu olduğu, bankacılıkta niyet mektubunun kesin bir taahhüt içermeyen, bağlayıcılığı bulunmayan ancak açılabilecek olası bir kredinin koşullarını belirleyen belge olduğu; oysaki sözleşmede kredi kullanımı için teminat (...) mektubunun temin edileceğinin açıkça belirtildiği,

bu bağlamda davalı tarafın sözleşmeden kaynaklı teminat (garanti) mektubu temin etme edimini yerine getirmediğinden kendisine yapılan ödemenin karşılığı olan TL alacağının tahsili amacıyla yapılan icra takibine yönelik haksız itirazının iptali ile likit olan alacağa yapılan itirazdan dolayı davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmetmek gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.